1. Bezprawnik -
  2. Na wesoło -
  3. Wolna sobota to oczywista oczywistość? Niekoniecznie. Mamy ją dopiero od 47 lat

Wolna sobota to oczywista oczywistość? Niekoniecznie. Mamy ją dopiero od 47 lat

Wolna sobota to dla nas dziś oczywistość. A nawet jeśli ktoś musi pracować w szósty dzień tygodnia, to przecież może za to wziąć wolne w inny dzień. Nie zawsze jednak tak było. Wolna sobota to wynalazek późnego PRL, a początkowo i tak ten dzień trzeba było... odpracować.

Jerzy Wilczek22.07.2020 20:30
Na wesoło
Nagłówki

Najpierw piąteczek, a potem sobota - najpiękniejszy dzień w tygodniu. Dzień wolności i perspektywa kolejnego dnia bez pracy. Chyba trudno nam sobie wyobrazić życie bez dwóch wolnych dni w tygodniu.

Tyle że tak ułożony tydzień to względna nowość. A warto o tym przypomnieć, bo wolna sobota właśnie obchodzi swoje urodziny. Po raz pierwszy nie trzeba było iść do pracy czy szkoły w sobotę 21 lipca 1973 roku, czyli raptem 47 lat temu.

Wolna sobota. Jak to tego doszło?

W zachodniej Europie po II wojnie światowej większość krajów powoli wprowadzała pięciodniowy tydzień pracy. Twardogłowi komuniści w Polsce czy innych krajach bloku wschodniego oczywiście nie chcieli o tym słyszeć.

Ba, sugerowali, że wolne soboty są dowodem na degenerację Zachodu. Tak więc w pierwszych dekadach PRL "weekendem" była po prostu niedziela.

Pomysły na to, by lud pracujący miast i wsi mógł odpocząć trochę dłużej, pojawiły się dopiero w latach 70. Odpowiednie dekrety zostały wydane w latach 1972 i 1973. Pierwszą wolną sobotą mieszkańcy PRL mogli się cieszyć tuż przed Narodowym Świętem Odrodzenia Polski. A to było jedno z najważniejszych świąt komunistycznej Polski.

Żeby jednak nie było tak pięknie, wolne trzeba było "odpracować". No i na początku były wolne tylko dwie soboty w roku. Sukcesywnie było jednak ich coraz więcej - na przykład w 1975 roku już dwanaście.

Wszystkich wolnych sobót domagali się protestujący robotnicy w latach 80. Ostatecznie się udało - w schyłkowym PRL-u zyskaliśmy już dwudniowy weekend.

Wolna sobota jak banany i "Maluch"?

Edward Gierek był twarzą PRL-owskiej odwilży. W siódmej dekadzie XX wieku w polskich sklepach pojawiły się banany, a na ulicach - "Maluchy". Niektórzy mówili nawet o gospodarczym cudzie, choć jego ceną było gigantyczne zadłużenie kraju i kryzys lat 80.

Bilans epoki Gierka zresztą budzi olbrzymie kontrowersje do dziś. Zwykle podsumowując jego rządy, jednak nie mówi się o właśnie to tej przełomowej decyzji dotyczącej wolnych sobót. Dziś wolna sobota jest oczywistością, prawie tak, jak banany w sklepach. Jednak dla osób urodzonych w latach 60. to była prawdziwa rewolucja. Świętując kolejny "piąteczek", warto więc wypić za zdrowie pokolenia lat 60. i 70. - które weekendowy luz musiało jeszcze odpracowywać.

Dołącz do dyskusji

zobacz więcej:

historia,Polska,PRL,weekend
Najnowsze
Warte Uwagi

Koniec z urzędniczym „bizancjum”? Nowy rejestr pokaże każdą umowę za publiczne pieniądze

01.05.2026 12:34, Piotr Janus

Maturzysta może przyjść na egzamin w dresie. Przepisy nie dają komisji żadnego pola manewru

01.05.2026 12:21, Rafał Chabasiński

Ciocia poszła do Media Expert po Dysona. Wróciła z jakąś drogą tandetą. I to są tematy dla UOKiK-u

01.05.2026 12:15, Jakub Kralka

Wolny rynek to mit, gdy w grze są Chiny, Rosja i petrodolary. Tak działa nowa zimna wojna gospodarcza

01.05.2026 11:02, Rafał Chabasiński

Gminy mają nową metodę na uszczelnianie systemu śmieciowego. Sąd już mówi „nie"

01.05.2026 10:35, Joanna Świba

Mieszkania, w których ktoś zmarł, nie znajdują kupców. Polacy boją się duchów

01.05.2026 9:50, Marcin Szermański

Wziąłem auto zastępcze z ASO. Już po dwóch tygodniach wiedziałem, że to pułapka

01.05.2026 9:15, Marcin Szermański

Nadchodzi koniec dyktowania testamentu u wójta. Nic nie szkodzi, bo i tak prawie nikt z niego nie korzystał

01.05.2026 8:42, Rafał Chabasiński

Banki nie chcą tego produktu, bo jest zbyt korzystny dla seniorów. Ustawa jest, ofert brak

01.05.2026 8:05, Rafał Chabasiński

Faktura na twój NIP wisi w systemie, a ty o tym nie wiesz. Tak działa teraz KSeF

01.05.2026 7:28, Rafał Chabasiński

Wystarczy mail od szefa, żebyś musiał szkolić następcę. Odmowa to ryzyko utraty wszystkiego

01.05.2026 6:35, Rafał Chabasiński

„Unikajcie mężczyzn” - w taki sposób szef niemieckiego związku kryminalistów policyjnych alarmuje o rosnącej skali gwałtów

30.04.2026 22:36, Igor Czabaj

Nowe zasady kontroli L4 mogą cię zaskoczyć. Sprawdź, co się zmieniło

30.04.2026 15:54, Rafał Chabasiński

Nie stać cię na dentystę? Prawie 40% Polaków ma ten sam problem. Oto jak można leczyć się taniej

30.04.2026 15:01, Aleksandra Smusz

Ropa najdroższa od 2022 roku. Polscy kierowcy już widzą to przy dystrybutorach

30.04.2026 14:57, Marcin Szermański

Zdrada męża lub żony nie da ci więcej z majątku. Sąd Najwyższy mówi to wprost

30.04.2026 14:12, Joanna Świba

PIP rusza z kontrolami już 8 lipca. Grzywny urosną nawet do 90 tysięcy złotych

30.04.2026 13:25, Rafał Chabasiński

Planujesz rozpalić grilla na majówkę? Sprawdź, kiedy może odwiedzić cię Straż Miejska

30.04.2026 12:42, Marcin Szermański

Duży bank testuje rewolucyjne rozwiązanie. I przechodzi na "netflixowy" model

30.04.2026 11:54, Marek Śmigielski

Wiadomo już, ile mogą wynieść składki ZUS w 2027 roku. Zła wiadomość dla przedsiębiorców

30.04.2026 11:00, Edyta Wara-Wąsowska

Nowa ustawa może zmieść ogródki letnie z polskich ulic. Restauratorzy biją na alarm

30.04.2026 10:23, Piotr Janus

Rząd rusza z programem "Mirek". Dotacja do 8000 zł trafi prosto do twojego ogrodu

30.04.2026 9:46, Marcin Szermański

Absurdy na Komisji Finansów. Ministerstwo Finansów forsuje dziurawą ustawę i ignoruje ekspertów

30.04.2026 9:09, Edyta Wara-Wąsowska

Twój kontrahent nie wystawia faktury w KSeF? Spokojnie, nie ma powodów do zmartwień

30.04.2026 7:56, Rafał Chabasiński

Klasa średnia cały czas się kurczy. Połowa jej przedstawicieli nie ma grosza na koncie

30.04.2026 7:09, Mateusz Krakowski

Sprzedają darmowe piny i gadżety z Rossmanna za kilkadziesiąt złotych. Sprawdzamy, czy to legalne

30.04.2026 6:28, Joanna Świba

Bransoletka zamiast celi. Rząd właśnie przyznał, że zakłady karne są zbyt drogie

29.04.2026 16:01, Miłosz Magrzyk

Te czynności wymagają cofnięcia zastrzeżenia numeru PESEL. W innym wypadku nie będziesz mógł ich dokonać

29.04.2026 15:13, Marek Śmigielski

Skarbówka daje nową broń przeciwko oszustom. Wystarczy kilka kliknięć, by zgłosić podejrzaną fakturę

29.04.2026 14:31, Rafał Chabasiński

Małżonek nie dokłada się do domowych wydatków? Sąd może mu zabrać wypłatę i przelać ją tobie

29.04.2026 13:47, Joanna Świba