Przedsiębiorcy będą CODZIENNIE wysyłać wyciągi bankowe do skarbówki. To nie żart, to projekt ustawy

Finanse Firma Gorące tematy 25.05.2017
Przedsiębiorcy będą CODZIENNIE wysyłać wyciągi bankowe do skarbówki. To nie żart, to projekt ustawy

Udostępnij

Marek Krześnicki

Rząd potrzebuje pieniędzy i szuka coraz to nowych pomysłów na ich ściągnięcie do budżetu. Czy najnowszy pomysł – codziennie przekazywany do skarbówki wyciąg bankowy – to krok w dobrą stronę, czy przekroczenie cienkiej granicy między skutecznością a zamordyzmem?

Każda władza deprawuje, a władza absolutna deprawuje absolutnie”. Ta wypowiedź lorda Johna Actona jest z pewnością doskonale znana ministrowi Mateuszowi Morawieckiemu – historykowi z wykształcenia. Najwidoczniej jednak słowa te nie wywarły wielkiego wpływu na wicepremierze, którego pomysły skupiają się wokół hasła: cała wiedza w ręce władzy.

W zeszłym roku wprowadzono Jednolity Plik Kontrolny (JPK) – narzędzie do przekazywania informacji przez przedsiębiorców do urzędu skarbowego. Najważniejsze z nich to tzw. JPK_VAT, czyli ewidencja zakupu i sprzedaży VAT. Najpóźniej w 2018 roku wszystkie firmy (obecnie tylko te większe) będą przekazywać skarbówce ww. ewidencję w formie elektronicznej. Cel: uszczelnienie polskiego systemu podatkowego i zapobieganie wyłudzeniom podatku od towarów i usług.

W połączeniu ze wzmożonymi działaniami administracji skarbowej, mającymi na celu walkę z wyłudzeniami VAT, oraz zaostrzonym karom za przestępstwa skarbowe, wpływy z podatków rosną, a budżet ma się całkiem nieźle (a przynajmniej tak to wygląda). Nie znaczy to jednak, że apetyt rządu na wiedzę o przedsiębiorcach zmalał – przyszedł czas na realizację kolejnego celu, czyli wprowadzenia pliku o niewinnej nazwie JPK_WB.

JPK_WB, czyli rząd będzie znał Twój wyciąg bankowy

Na stronach Rządowego Centrum Legislacji pojawił się projekt nowelizacji Ordynacji podatkowej (fun fact: zamiast czytelnej, tj. tekstowej wersji projektu, administratorzy wrzucili plik Worda zawierający… skany projektu). Wdraża on to, co zapowiadano już rok temu – pisałem wówczas, że pliki JPK będą się składały z 7 struktur, a jedną z nich będzie JPK_WB, czyli wyciąg bankowy. Znamy już konkretne plany rządu – co z nich wynika?

Zgodnie z projektowanymi §1c-1g art. 82 Ordynacji podatkowej przedsiębiorcy (za wyjątkiem mikroprzedsiębiorców) będą obligatoryjnie wysyłać codziennie wyciągi bankowe za dzień poprzedni. Wyciągi takie będą przesyłane przez banki (lub SKOK-i) za pośrednictwem izby rozliczeniowej, zatem prawdopodobnie będzie to zautomatyzowana funkcja, stanowiąca element bankowości elektronicznej.

Wyciągi takie będą musiały zawierać:

  1. dane identyfikacyjne nadawcy i odbiorcy zlecenia płatniczego (w tym numer NIP lub REGON, jeśli są dostępne);
  2. numer rachunku nadawcy i odbiorcy;
  3. data i czas obciążenia rachunku nadawcy lub datę i czas dokonania wpłaty gotówkowej;
  4. kwotę i walutę;
  5. tytuł i opis zlecenia płatniczego;
  6. saldo rachunku przedsiębiorcy po realizacji zlecenia płatniczego;
  7. informację o numerze rachunku wirtualnego (jeśli dotyczy).

Ustawa ma wejść w życie już 1 września tego roku. Budzi jednak wątpliwości, czy te kilka miesięcy, jakie pozostały do tego terminu, będą wystarczająco długim okresem czasu na przygotowanie infrastruktury po stronie banków – co nie jest pewne.

Po co skarbówce wyciąg bankowy przedsiębiorcy? Kasa, misiu, kasa, ale tak naprawdę, to nie wiadomo, ile tej kasy z tego będzie

Jak zgrabnie wyjaśniają autorzy projektu w jego uzasadnieniu:

W celu ograniczenia oszustw i nadużyć występujących w zakresie podatku od towarów i usług oraz podatków dochodowych proponuje się wprowadzenie obowiązku przekazywania przez podatników dobowych wyciągów z rachunków bankowych Szefowi Krajowej Administracji Skarbowej. Działania te miałyby charakter prewencyjny w zakresie ograniczenia oszustw i nadużyć podatkowych, w tym w szczególności oszustw karuzelowych,  i realizowane byłyby poprzez szybką identyfikację transakcji podejrzanych oraz weryfikację spójności deklarowanych przychodów oraz kosztów z obrotami na rachunku.

Ministerstwo Finansów nie jest jednak w stanie oszacować, jakie będą realne korzyści dla budżetu proponowanego rozwiązania. Czy wgląd w historię rachunku bankowego powstrzyma przestępców w białych rękawiczkach przed swoimi niecnymi zamiarami? Trudno powiedzieć, natomiast z całą pewnością już teraz można stwierdzić, że tak mocne naruszenie tajemnicy przedsiębiorstwa de facto wprowadza domniemanie winy. Skarbówka będzie przecież zbierać dane (prawie) każdej firmy, a nie tylko tej podejrzanej o niecne działania.

Uczciwi przedsiębiorcy zapewne nie powinni się niczego obawiać. Jednak już sama świadomość, że urzędnicy będą o firmie wiedzieli prawie wszystko, jest nieco przerażająca. Podobno urzędnicy mają być naszymi najlepszymi przyjaciółmi – ale czy powierzylibyście swoim przyjaciołom dostęp do konta firmowego?