decentralizacja

Decentralizacja to przekazywanie władzy, zadań i pieniędzy z poziomu centralnego do samorządów lub rozproszenie instytucji państwowych po kraju. Pod tym tagiem piszemy o pomysłach przenoszenia urzędów poza Warszawę, podziale administracyjnym, sile metropolii i podatku katastralnym jako źródle dochodów samorządów. Polska przeprowadziła dużą reformę samorządową w 1999 roku, wprowadzając trzy szczeble samorządu i zmniejszając liczbę województw z 49 do 16. Od tego czasu trwa dyskusja, czy kraj jest zbyt scentralizowany i czy samorządy mają wystarczające środki. Opisujemy argumenty obu stron. Więcej przeczytasz w kategorii Samorządy. Przenoszenie instytucji W 2019 roku pytaliśmy, czy decentralizacja Polski to szansa na lepiej prosperujące państwo, czy droga ku katastrofie. Rząd zapowiadał przenoszenie urzędów centralnych do mniejszych miast. W 2023 roku pisaliśmy, że decentralizacja wcale nie była złym pomysłem, bo to sposób na powstrzymanie koncentracji zasobów w rękach państwa. 49 województw W 2019 roku pytaliśmy, czy nie przywrócić podziału na 49 województw. Zwolennicy wskazują, że byłyby bliżej obywateli, a przeciwnicy, że oznaczałoby to większe koszty administracji i słabsze regiony. Opisujemy, jak podział administracyjny wpływa na rozwój. Warszawa jako metropolia Pisaliśmy, że nazwanie Warszawy metropolią to za mocne słowa, bo na tle Europy wciąż wygląda mizernie. Koncentracja instytucji, firm i inwestycji w stolicy pogłębia jednak różnice regionalne. Opisujemy, jak inne kraje radzą sobie z tym problemem. Podatek katastralny W 2019 roku pisaliśmy, że podatek katastralny to polityczne samobójstwo dla każdej partii, która spróbuje go wprowadzić. Byłby jednak ważnym źródłem dochodów samorządów. Opisujemy, jak finansowane są gminy i jak zmieniła się ich sytuacja po reformie dochodów samorządowych z 2024 roku. Więcej znajdziesz w kategorii Państwo. Metropolie i powiaty Przepisy pozwalają tworzyć związki metropolitalne, ale dotąd powstał tylko jeden, Górnośląsko-Zagłębiowska Metropolia. Inne aglomeracje od lat zabiegają o podobne rozwiązania. Regularnie wraca też dyskusja o likwidacji powiatów lub ich łączeniu. Opisujemy, jak takie zmiany wpłynęłyby na mieszkańców. Najczęstsze pytania Ile województw ma Polska? Od 1999 roku 16 województw. Czym jest decentralizacja? To przekazanie zadań, kompetencji i środków z administracji centralnej do samorządów. Skąd samorządy mają pieniądze? Z udziałów w podatkach PIT i CIT, podatków lokalnych, opłat, subwencji i dotacji, a od 2025 roku według nowych zasad finansowania.