Ministerstwo chciało zablokować popularną sztuczkę z poleasingowym autem. Nie zdążyło

Wykup do majątku firmowego – pełne opodatkowanie sprzedaży

Jeżeli przedsiębiorca wykupuje samochód poleasingowy i wprowadza go do ewidencji środków trwałych firmy, to późniejsza sprzedaż tego pojazdu stanowi przychód z działalności gospodarczej. Nie ma tu żadnej „karencji" ani okresu oczekiwania – sprzedaż auta firmowego jest opodatkowana PIT (lub CIT) niezależnie od tego, ile czasu minęło od wykupu.

Co ważne, przy sprzedaży samochodu będącego środkiem trwałym przedsiębiorca może zaliczyć do kosztów uzyskania przychodu niezamortyzowaną część wartości początkowej pojazdu. To częściowo łagodzi obciążenie podatkowe, choć przy niskiej wartości wykupu (typowej dla leasingu operacyjnego) kwota do odliczenia bywa symboliczna.

Warto mieć na uwadze, że forma opodatkowania działalności ma bezpośredni wpływ na wysokość daniny od takiej transakcji. Przy skali podatkowej stawka wyniesie 12% lub 32%, przy podatku liniowym – 19%, a przy ryczałcie – 3% od przychodu (bez możliwości odliczenia kosztów).

A co z VAT?

Jeśli przedsiębiorca odliczył VAT przy wykupie samochodu z leasingu, sprzedaż będzie również opodatkowana podatkiem VAT w stawce 23%. Przy odliczeniu 50% VAT od wykupu (gdy samochód był używany również prywatnie) stosuje się odpowiednią korektę.

Składka zdrowotna – dobra wiadomość od 2025 roku

Od 2025 roku przedsiębiorcy mogą wyłączyć przychód ze sprzedaży środków trwałych z podstawy naliczania składki zdrowotnej. To istotna ulga, bo wcześniej sprzedaż firmowego auta za np. 80 tys. zł mogła wygenerować dodatkową składkę zdrowotną liczoną od tej kwoty. W 2026 roku ta zasada nadal obowiązuje.

Wykup do majątku prywatnego – tu jest pole do manewru

Zupełnie inaczej wygląda sytuacja, gdy przedsiębiorca wykupuje poleasingowy samochód na cele prywatne, czyli nie wprowadza go do ewidencji środków trwałych i nie wykorzystuje w działalności gospodarczej.

W takim przypadku sprzedaż samochodu firmowego po wykupie z leasingu jest opodatkowana tylko wtedy, gdy nastąpi przed upływem 6 lat od wycofania pojazdu z działalności (lub od wykupu na cele prywatne). Okres ten liczy się od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu wycofania z działalności do dnia sprzedaży. Podstawą prawną jest art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. d ustawy o PIT.

Oznacza to, że jeśli przedsiębiorca nie spieszy się ze sprzedażą i jest w stanie poczekać 6 lat, nie zapłaci ani złotówki podatku PIT od takiej transakcji. Problem w tym, że 6 lat to długo – auto przez ten czas traci na wartości, a rynek się zmienia.

Darowizna poleasingowego auta – schemat, który nadal działa w 2026 roku

I tu dochodzimy do najciekawszego wątku. Od kilku lat popularnym sposobem na uniknięcie podatku przy sprzedaży poleasingowego samochodu jest tzw. schemat z darowizną. W 2026 roku nadal jest on legalny i skuteczny, choć jeszcze rok temu pojawiały się obawy, że przepisy się zmienią.

Schemat wygląda następująco:

Przedsiębiorca wykupuje samochód z leasingu do majątku prywatnego (nie wprowadza go do ewidencji środków trwałych). Następnie przekazuje go w formie darowizny osobie z tzw. zerowej grupy podatkowej – czyli małżonkowi, dziecku, rodzicowi, rodzeństwu, pasierbowi, ojczymowi lub macosze. Obdarowany zgłasza darowiznę na formularzu SD-Z2 do urzędu skarbowego w ciągu 6 miesięcy, dzięki czemu darowizna jest całkowicie zwolniona z podatku od spadków i darowizn. Po upływie 6 miesięcy od otrzymania darowizny obdarowany może sprzedać samochód bez podatku PIT.

Cały proces – od wykupu do legalnej, nieopodatkowanej sprzedaży – może zamknąć się w kilku miesiącach, co stanowi ogromną różnicę w porównaniu z 6-letnim okresem karencji przy sprzedaży osobistej.

Dlaczego projekt UD116 nie zmienił zasad?

W 2025 roku Ministerstwo Finansów przygotowało projekt ustawy (oznaczony jako UD116), który zakładał m.in. wydłużenie okresu karencji przy darowiźnie poleasingowego samochodu z 6 miesięcy do aż 3 lat. Projekt obejmował też zmiany w uldze mieszkaniowej i inne uszczelnienia systemu podatkowego.

Projekt ten jednak nie przeszedł pełnej ścieżki legislacyjnej na czas. Aby nowe przepisy mogły obowiązywać od 1 stycznia 2026 roku, ustawa musiałaby zostać ogłoszona w Dzienniku Ustaw najpóźniej do 30 listopada 2025 roku. Tak się nie stało, w związku z czym w 2026 roku nadal obowiązuje 6-miesięczny okres karencji, a schemat z darowizną pozostaje w pełni legalny.

Czy sprzedaż samochodu firmowego po wykupie z leasingu jest opodatkowana – co się zmieniło w 2026 roku?

Choć sam mechanizm opodatkowania sprzedaży poleasingowych aut nie uległ zmianie, od 1 stycznia 2026 roku weszły w życie istotne modyfikacje dotyczące limitów leasingowych, które mają pośredni wpływ na całą operację.

Najważniejsza zmiana to obniżenie limitu wartości samochodu, od której można odliczać koszty podatkowe (raty leasingowe, amortyzację), z 150 tys. zł do 100 tys. zł – ale wyłącznie dla pojazdów spalinowych o emisji CO₂ przekraczającej 50 g/km. Nowe limity prezentują się następująco:

Co istotne, przedsiębiorcy, którzy nie zdążyli podpisać umów leasingowych przed końcem 2025 roku, muszą liczyć się z niższymi odliczeniami. To z kolei wpływa na opłacalność leasingu droższych aut, a pośrednio – na decyzję o wykupie i ewentualnej sprzedaży.

Podsumowanie – jak wygląda opodatkowanie w zależności od scenariusza

Sprzedaż samochodu firmowego po wykupie z leasingu jest opodatkowana – ale nie zawsze i nie w każdym scenariuszu tak samo. W przypadku auta w majątku firmowym podatek (PIT/CIT + VAT) jest nieunikniony. Przy wykupie na cele prywatne trzeba odczekać 6 lat. Schemat z darowizną na rzecz osoby z grupy zerowej pozwala skrócić ten okres do zaledwie 6 miesięcy i w 2026 roku nadal pozostaje legalną opcją.

Zanim przedsiębiorca podejmie decyzję o wykupie, warto przeanalizować indywidualną sytuację podatkową i dobrać odpowiednią formę opodatkowania. Różnica między poszczególnymi wariantami może sięgać kilkunastu tysięcy złotych – a to zbyt dużo, by decydować na podstawie intuicji.

Obserwuj nas w Google Discover

Podobają Ci się nasze treści?

Google Discover

Obserwuj