Mieszkania socjalne to koń trojański gminnych budżetów

Samorządy muszą utrzymywać lokale socjalne

Ciepły kąt to jedna z podstawowych człowieka, dlatego prawa lokatorów są w polskim systemie prawnym szczególnie chronione. Nikt nie powinien zostać wyrzucony na bruk, a osoby, które nie radzą sobie z opłaceniem czynszu, powinny otrzymać odpowiednie wsparcie. Stąd też samorządy utrzymują lokalne komunalne (w których za niewielką opłatą mogą zamieszkać osoby nawet z przeciętnym wynagrodzeniem) oraz lokale socjalne (przeznaczone dla osób ubogich i znajdujących się w trudnej sytuacji życiowej).

Lokale socjalne zwykle kojarzą nam się z tragicznymi warunkami bytowania i przynajmniej niepokojącym sąsiedztwem. To niestety wina samych najemców (którzy swoją drogą również bardzo często nie opłacają znikomego czynszu), gdyż pomoc w takiej formie otrzymują również osoby z tzw. marginesu społecznego. To niestety spore utrudnienie dla osób ubogich, które mimo wszystko chcą godnie i bezpiecznie żyć.

Abstrahując od warunków i niebezpieczeństw związanych z lokalami socjalnymi, to ich przygotowanie i utrzymanie jest prawdziwą zmorą dla gmin. Lokale te muszą nadawać się do zamieszkania ze względu na wyposażenie i stan techniczny i spełniać określone standardy. Czynsze w nich są na tyle niskie, że nie ma mowy o rentowności tych obiektów – gmina praktycznie zawsze do nich dopłaca. A najemcy i tak bardzo często nie płacą, nawet tych mizernych stawek czynszu.

Eksmisja z mieszkania i wyrok sądu z orzeczeniem o prawie do lokalu socjalnego

Nigdzie nie ma informacji, jaką ilość lokali socjalnych musi utrzymywać gmina. Zasada jest jedna – musi ich być wystarczająco. Dlatego gminy z niepokojem obserwują sytuacje na swoim terenie. Jeżeli planowana jest eksmisja z mieszkania danej osoby lub rodziny, istnieje spore ryzyko, że to na gminie spocznie obowiązek zapewnienia im lokalu mieszkalnego – właśnie w mieszkaniu socjalnym.

Oczywiście nie każda eksmisja z mieszkania wiąże się z taką koniecznością. Wszystko zależy od danej sprawy i od sądu. Sąd bowiem w wyroku nakazującym opróżnienie lokalu orzec o uprawnieniu do zawarcia umowy najmu socjalnego lokalu bądź o braku takiego uprawnienia. Hołdując jednak zasadzie, że nikt nie powinien zostać bez dachu nad głową, sądy zwykle o takim uprawnieniu orzekają.

W Takiej sytuacji gmina zobowiązana jest do zapewnienia lokalu socjalnego eksmitowanym. Oczywiście eksmitowanym lokal socjalny najczęściej nie będzie odpowiadał, jednak w obliczu braku innych możliwości najczęściej decydują się na przeprowadzkę (w przypadku gdy mimo wyroku sądu osoba lub rodzina nie chce się wyprowadzić, to komornik przeprowadza eksmisję z mieszkania do lokalu socjalnego).

Lokale socjalne to finansowe studnie bez dna

Największym problemem z lokalami socjalnymi jest fakt, że najczęściej są zajmowane przez kilka, kilkanaście, a nawet kilkadziesiąt lat przez jedną osobę lub rodzinę. Oczywiście możliwa jest również eksmisja z mieszkania socjalnego, jednak również w takiej sytuacji musi zapewnić najemcy pomieszczenie zastępcze – nie można eksmitować lokatora na przysłowiowy bruk.

Tak więc lokali socjalnych wciąż brakuje – gminy z niepokojem obserwują postępowania o eksmisję, prowadzone na ich terenie i przeliczają, czy wystarczy im lokali socjalnych. Jeżeli te zaczynają się powoli zapełniać, gmina nie może stwierdzić, że nic się nie da zrobić i eksmitowani muszą sobie poradzić sami. W takiej sytuacji konieczne jest powiększenie zasobu lokali socjalnych. Gminy więc muszą dokupić budynki lub części budynków i zaadaptować je na potrzeby mieszkań socjalnych. A to ogromne koszty.

Sam zakup nieruchomości i remont to zwykle wydatek dziesiątek, a nawet setek tysięcy złotych. Utrzymanie takich budynków również sporo kosztuje – zwykle również kilkadziesiąt, a nawet kilkaset tysięcy rocznie (w zależności od miejscowości, w większych miastach te koszty mogą iść w miliony, zwłaszcza jeżeli konieczne jest przeprowadzenie odpowiednich napraw lub modernizacji). A wpływów do kasy z tego tytułu zbyt dużych nie ma – stawki dla najemców oscylują granicach 2-4 złotych za metr kwadratowy. Oznacza to więc, że najemca za mieszkanie o powierzchni 30 metrów zwykle nie płaci więcej niż 100 złotych.

Najbardziej cierpią samorządy ubogie. Niepłacący najemcy to prawdziwa zmora, a eksmisja z mieszkania to trudna procedura, którą właściciele jednak podejmują. Za niepłacących najemców lokali (tych eksmitowanych) najczęściej i tak płacimy my wszyscy – podatnicy. Gdyby nie lokale socjalne, gminy mogłyby sobie pozwolić na więcej inwestycji potrzebnych mieszkańcom.

Obserwuj nas w Google Discover

Podobają Ci się nasze treści?

Google Discover

Obserwuj