- Bezprawnik -
- śledztwo
śledztwo
Śledztwo to forma postępowania przygotowawczego, w której prokuratura wyjaśnia okoliczności poważnych przestępstw. Często mylone z dochodzeniem, różni się od niego zakresem, terminami i organem prowadzącym. Pod tym tagiem wyjaśniamy, jak przebiega śledztwo, co oznacza jego wszczęcie i opisujemy głośne sprawy.
Postępowanie przygotowawcze ma dwie formy: śledztwo i dochodzenie. Dochodzenie prowadzi się w prostszych sprawach, zwykle przez policję, i powinno zakończyć się w ciągu dwóch miesięcy. Śledztwo dotyczy poważniejszych przestępstw, prowadzi je lub nadzoruje prokuratura, a co do zasady powinno zakończyć się w ciągu trzech miesięcy, z możliwością przedłużenia. Więcej przeczytasz pod tagiem Kodeks postępowania karnego.
Wszczęcie to nie oskarżenie
Wszczęcie śledztwa nie oznacza, że prokuratura ma już winnego. Postępowanie najpierw toczy się „w sprawie”, a dopiero później, gdy zebrane dowody to uzasadniają, może przejść w fazę „przeciwko osobie” po przedstawieniu zarzutów. Pisaliśmy o tym przy okazji głośnego zaginięcia Piotra Woźniaka-Staraka, gdy wiele osób odczytało wszczęcie śledztwa jako przesądzenie czyjejś winy. Obowiązuje domniemanie niewinności.
Kontrowersyjne postępowania
Opisywaliśmy też śledztwa, które budziły zdumienie. Prokuratura zajmowała się np. dziecięcym „upupieniem” toalety w podstawówce, bo mogło chodzić o obrazę prezydenta. Pisaliśmy także o stanowisku Ordo Iuris, które uważało, że wie lepiej od prokuratorów, jak egzekwować przepisy dotyczące aborcji. Takie sprawy pokazują, jak polityka wpływa na pracę organów ścigania.
Darknet i nowe przestępstwa
Śledztwa coraz częściej dotyczą przestępczości w internecie. Opisywaliśmy historię księdza, który handlował fentanylem w darknecie, i to, jak sieć zamienia zwykłych ludzi w przestępców. Walka z handlem narkotykami w sieci wymaga od organów ścigania nowych narzędzi i współpracy międzynarodowej.
Prawa pokrzywdzonego
Pokrzywdzony ma prawo do udziału w czynnościach śledztwa, dostępu do akt i złożenia zażalenia na umorzenie. Jeśli prokuratura umorzy sprawę dwukrotnie, może wnieść subsydiarny akt oskarżenia. Więcej znajdziesz w kategorii Państwo.
Najczęstsze pytania
Czym różni się śledztwo od dochodzenia? Dochodzenie prowadzi się w prostszych sprawach, zwykle przez policję, a śledztwo w poważniejszych, przez prokuraturę lub pod jej nadzorem. Różnią się też terminami.
Czy wszczęcie śledztwa oznacza, że ktoś jest winny? Nie. Śledztwo najpierw toczy się w sprawie, a zarzuty stawia się dopiero, gdy dowody na to wskazują. Do prawomocnego wyroku obowiązuje domniemanie niewinności.
Co może zrobić pokrzywdzony, gdy śledztwo zostanie umorzone? Złożyć zażalenie na postanowienie o umorzeniu, a po ponownym umorzeniu wnieść subsydiarny akt oskarżenia do sądu.






