EBC wzywa, żeby mieć w domu zapas gotówki. Co najmniej 70-100 euro

W przypadku blackoutu karta płatnicza się nie sprawdzi

Eksperci EBC podkreślają w swoim raporcie, że gotówka to jedyny system płatniczy, który nie potrzebuje gniazdka w ścianie. Duże awarie prądu w Berlinie czy na Półwyspie Iberyjskim pokazały, że w obliczu kryzysu nowoczesne technologie stają się bezużyteczne w ułamku sekundy. Gdy gaśnie światło, przestają działać nie tylko bankomaty, ale i czytniki kart oraz systemy takie jak BLIK. W takiej sytuacji klient zostaje z tym, co ma fizycznie w kieszeni, albo – co coraz częściej się zdarza – z niczym, licząc na uprzejmość sprzedawcy i "zakup na zeszyt". We wrześniu 2025 r. polska awaria terminali sparaliżowała płatności w galeriach handlowych.

Autorzy raportu nazywają gotówkę "fundamentalnym filarem stabilności gospodarczej". Na co dzień zachwycamy się szybkością przelewów, ale w sytuacjach ekstremalnych – od pandemii po konflikty zbrojne – zaufanie publiczne opiera się na tym, co można dotknąć i co zachowuje swoją wartość niezależnie od stanu sieci telekomunikacyjnej.

Skarpeta pełna euro. Ile warto mieć przy sobie?

Zalecenia płynące z różnych krajów Unii Europejskiej są coraz bardziej konkretne. EBC sugeruje, by każde gospodarstwo domowe utrzymywało rezerwę gotówki pozwalającą na przeżycie kilku dni bez dostępu do konta. Mówimy o kwotach rzędu 70–100 euro na osobę. Niemcy idą jeszcze dalej – tamtejsze rekomendacje mówią już o około 500 euro na rodzinę. Gdybyśmy chcieli przełożyć te wytyczne na nasze warunki, statystyczna polska rodzina powinna trzymać w domowej kasetce ponad 2 tysiące złotych na czarną godzinę. Sprzedawca w Polsce nie może odmówić przyjęcia gotówki – banknoty i monety NBP to prawny środek płatniczy.

Najbardziej zapobiegliwi okazują się Szwedzi. Tamtejszy rząd wprost radzi obywatelom, by przygotowali się na scenariusz, w którym systemy płatnicze leżą nawet przez tydzień. To o tyle ciekawe, że Szwecja jest jednym z najbardziej zaawansowanych krajów pod względem obrotu bezgotówkowego. Widać jednak, że tamtejsza administracja zrozumiała ryzyko – całkowita rezygnacja z papierowego pieniądza w imię nowoczesności to wystawienie się na ogromny cios w razie awarii czy cyberataku.

Bankomaty nowej generacji to pieśń przyszłości

Oczywiście trwają prace nad tym, by systemy bankowe uodpornić na kryzysy. Finlandia testuje bankomaty, które mają działać niezależnie od ogólnodostępnego zasilania i łączności naziemnej. Wyposażone we własne źródła prądu i łączność satelitarną, mogłyby wydawać gotówkę nawet podczas totalnego blackoutu. To jednak wciąż faza testów i projektów. Awarie BLIK-a i bankowości mobilnej zdarzają się regularnie – i dotykają klientów wszystkich banków.

Dopóki takie rozwiązania nie staną na każdym rogu, gotówka pozostaje jedynym niezawodnym bezpiecznikiem. Trzymanie rezerwy w domu nie jest wyrazem braku zaufania do banków, ale pragmatycznym rozwiązaniem.

Obserwuj nas w Google Discover

Podobają Ci się nasze treści?

Google Discover

Obserwuj