- Bezprawnik -
- kaszuby
kaszuby
Kaszuby to region na Pomorzu z własnym językiem, kulturą i tradycją. Kaszubski jest jedynym w Polsce językiem regionalnym, uznanym ustawowo. Pod tym tagiem piszemy o spisie powszechnym, ogłoszeniach o pracę wymagających kaszubskiego, kaszubskiej mitologii na szlakach turystycznych i pandemicznych absurdach na lokalnych stokach.
Kaszubi to społeczność o silnej tożsamości, zamieszkująca głównie okolice Kartuz, Kościerzyny, Wejherowa i Pucka. Ustawa o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz o języku regionalnym chroni język kaszubski. W gminach, w których Kaszubi stanowią znaczną część mieszkańców, mogą funkcjonować dwujęzyczne nazwy miejscowości i język pomocniczy w urzędach.
Spis powszechny
Według częściowych wyników spisu powszechnego z 2021 roku liczba osób deklarujących kaszubską identyfikację spadła o około 50 tysięcy w ciągu dekady. Podobnie było ze Ślązakami. Pisaliśmy, że przez dekadę wyparowało z Polski ponad 220 tysięcy Ślązaków i 50 tysięcy Kaszubów. Eksperci wskazywali m.in. na zmiany w formularzu i sposobie prowadzenia spisu. Więcej o regionie przeczytasz pod tagiem Śląsk.
Praca z kaszubskim
W 2019 roku Urząd Morski w Gdyni szukał pracownika władającego językiem kaszubskim. Pytaliśmy, czy taki wymóg może oznaczać ogłoszenie przygotowane pod konkretną osobę. Z drugiej strony urzędy w regionie mogą mieć realną potrzebę obsługi w języku regionalnym. Opisujemy, jakie wymagania pracodawca może stawiać kandydatom, pod tagiem rekrutacja.
Mitologia na szlaku
Rzeźby z kaszubskiej mitologii na jednym ze szlaków turystycznych wywołały w 2020 roku protesty części mieszkańców, którzy uznali, że zachęcają one do oddawania kultu „kaszubskim demonom”. To przykład sporu o to, czy lokalny folklor może kolidować z przekonaniami religijnymi. Opisywaliśmy, kto decyduje o takich inwestycjach.
Sanki i pandemia
W 2021 roku policjanci ścigali dzieci zjeżdżające na sankach ze stoków na Kaszubach. Właściciel nieczynnego ośrodka narciarskiego miał być ukarany, choć nawet Sanepid uznał to za absurd. Pandemiczne przepisy często budziły wątpliwości co do zgodności z Konstytucją. Więcej znajdziesz pod tagiem Gdańsk i w kategorii Społeczeństwo.
Najczęstsze pytania
Czy kaszubski to język, czy dialekt? W polskim prawie kaszubski ma status języka regionalnego, co oznacza ustawową ochronę, choć językoznawcy od lat dyskutują o jego klasyfikacji.
Czy w urzędzie można posługiwać się kaszubskim? W gminach wpisanych do urzędowego rejestru kaszubski może być językiem pomocniczym, używanym obok polskiego.
Ilu jest Kaszubów? Według spisu z 2021 roku kaszubską identyfikację zadeklarowało około 180 tysięcy osób, a w domu po kaszubsku mówi ponad 80 tysięcy osób.





