- Bezprawnik -
- pucz
pucz
Pucz to nielegalne, często zbrojne przejęcie władzy przez wojsko lub grupę spiskowców. Choć w Europie wydaje się odległą historią, w ostatnich latach świat obserwował próby przewrotów w Rosji, Afryce i Azji. Pod tym tagiem piszemy o głośnych puczach, ich skutkach dla bezpieczeństwa i gospodarki oraz o tym, jak takie czyny traktuje prawo.
W polskim prawie zamach na konstytucyjny ustrój państwa to jedno z najcięższych przestępstw. Art. 127 Kodeksu karnego przewiduje za usiłowanie zmiany ustroju przemocą karę co najmniej 10 lat pozbawienia wolności, 25 lat albo dożywocie. Szerzej o tym przestępstwie piszemy pod tagiem zamach stanu.
Bunt Prigożyna
W czerwcu 2023 roku szef grupy Wagnera Jewgienij Prigożyn poprowadził swoich najemników w stronę Moskwy. Bunt zakończył się po kilkudziesięciu godzinach porozumieniem, a dwa miesiące później Prigożyn zginął w katastrofie samolotu. Analizowaliśmy, czy wydarzenia te mogą osłabić pozycję Władimira Putina i czy zamach stanu w Rosji jest w ogóle możliwy.
Afryka i Azja
W 2023 roku wojsko przejęło władzę w Nigrze, co groziło konfliktem z sąsiednimi państwami, w tym z Nigerią. W tle pojawiały się wpływy rosyjskie, które rosną w wielu krajach Afryki. W 2021 roku pucz w Mjanmie przeprowadzono tuż po tym, jak kraj otrzymał duży zastrzyk gotówki z międzynarodowych funduszy. Opisujemy, jak takie wydarzenia wpływają na globalne rynki i bezpieczeństwo.
Turcja 2016
Nieudana próba puczu w Turcji w 2016 roku zakończyła się masowymi represjami wobec wojskowych, sędziów, nauczycieli i dziennikarzy. Władze ostrzegały, że poparcie dla puczystów będzie traktowane jak wrogi akt wobec całego NATO. Sprawa pokazała, jak nieudany przewrót może posłużyć do umocnienia władzy.
Pucz a prawo międzynarodowe
Społeczność międzynarodowa reaguje na przewroty sankcjami, zawieszeniem pomocy czy wykluczeniem z organizacji regionalnych. Skuteczność tych działań bywa jednak ograniczona. Więcej przeczytasz w kategoriach Państwo i Społeczeństwo.
Najczęstsze pytania
Czym różni się pucz od rewolucji? Pucz to przejęcie władzy przez wąską grupę, często wojskowych, a rewolucja zakłada szeroki ruch społeczny i głęboką zmianę ustroju.
Co grozi za zamach stanu w Polsce? Za usiłowanie zmiany ustroju przemocą grozi kara pozbawienia wolności od 10 lat, 25 lat albo dożywocie.
Jak zakończył się bunt Prigożyna? Porozumieniem po kilkudziesięciu godzinach i wycofaniem się najemników. Prigożyn zginął dwa miesiące później w katastrofie samolotu.
24.06.2023, 13:22
16.01.2023, 13:55
15.07.2016, 23:50






