Napoje i posiłki dla pracowników: kiedy przysługują?
Sytuacje, w których pracodawca musi zapewnić napoje i posiłki dla pracowników, są określone w Kodeksie pracy i Rozporządzeniu Rady Ministrów z 1996 r. w sprawie profilaktycznych posiłków i napojów. Pracodawca musi m.in. dostarczyć pracownikom bezpłatne, zimne napoje, jeśli temperatura na zewnątrz przekracza 25 stopni Celsjusza (lub 28 stopni Celsjusza w pomieszczeniu, w którym znajduje się stanowisko pracy). Regulacje dotyczące ilości wydawanych przez pracodawcę napojów nie są jednak zbyt szczegółowe. W par. 4 pkt 2 rozporządzenia znajdziemy jedynie wzmiankę, że pracodawca zapewnia pracownikom napoje w ilości zaspokajającej ich potrzeby. Ten sam punkt określa również temperaturę napojów – powinny być odpowiednio zimne lub gorące w zależności od warunków wykonywanej pracy. Co ważne – napoje powinny być dostępne dla pracowników podczas całej zmiany roboczej.
Czy pracownik może mieć prawo do bezpłatnych napojów przez cały rok?
W sytuacji, gdy pracownik wykonuje pracę w szczególnie uciążliwych warunkach, ma prawo do bezpłatnych napojów przez cały rok. Reguluje to par. 4 pkt 1 rozporządzenia. Na jego podstawie pracodawca zapewnia napoje pracownikom zatrudnionym:
Darmowy posiłek: w jakich sytuacjach pracodawca musi go zapewnić?
W niektórych sytuacjach (kiedy praca jest mocno obciążająca fizycznie powoduje konkretny wydatek kaloryczny w ciągu jednej zmiany) pracownik ma prawo także do jednego, darmowego posiłku w formie gorącego dania. Szczegółowo reguluje to par. 3 rozporządzenia. Pracodawca zapewnia posiłki pracownikom wykonującym prace:
Posiłki i napoje są wydawane pracownikom podczas regulaminowych przerw w pracy. W rozporządzeniu została również określona kaloryczność i przybliżony skład posiłków. Zgodnie z przepisami posiłek powinien mieć około 1000 kcal i składać się w ok. 50-55% z węglowodanów, 30-35% z tłuszczów oraz ok. 15% z białek. Szczegółowe zasady wydawania posiłków ustala pracodawca w porozumieniu z pracownikami (lub zakładową organizacją zawodową). Jeśli pracodawca (np. z powodów organizacyjnych) nie może dostarczyć pracownikom posiłku, jest zobowiązany do umożliwienia im skorzystania z usług punktu gastronomicznego (na ustalonych zasadach). Innym rozwiązaniem jest umożliwienie pracownikowi samodzielne przygotowanie posiłku. W tym wypadku jednak pracodawca musi dostarczyć niezbędne produkty spożywcze.
