Powstanie inwestycja finansowa warta 100 mld funtów. Ma to być nowy filar bezpieczeństwa Europy

Nowatorska inicjatywa finansowa na rzecz obronności

W obliczu wojny w Ukrainie i rosnących napięć geopolitycznych Europa musi pilnie zwiększać nakłady na obronność. Odpowiedzią ma być powołanie Defense, Security and Resilience Bank (DSRB) – międzynarodowej instytucji finansowej, której współtwórcą jest ING. Celem banku jest zgromadzenie nawet 100 mld funtów (ok. 500 mld zł) na przyspieszenie zbrojeń w Europie i wzmocnienie bezpieczeństwa.

DSRB ma działać na wzór Banku Światowego czy Europejskiego Banku Inwestycyjnego, lecz z wyłącznym mandatem obronnym. Kluczowe narzędzia to:

DSRB ma więc stać się finansowym filarem europejskiej obrony, pozwalając państwom NATO zwiększać zdolności bez dalszego zadłużania budżetów narodowych.

ING i globalne banki w służbie bezpieczeństwa

Projekt utworzenia Defense, Security and Resilience Bank (DSRB) zyskał wsparcie po obu stronach Atlantyku. Inicjatywie przewodzi ING Group, która wraz z Commerzbankiem, JP Morgan Chase, Landesbank Baden-Württemberg (LBBW) i RBC Capital Markets zadeklarowała udział w tworzeniu instytucji. To największe banki dotąd zaangażowane w projekt, co nadaje mu wiarygodność i solidne zaplecze.

Rola ING jest kluczowa; bank nie tylko wniesie wkład kapitałowy, ale też podzieli się doświadczeniem w emisji obligacji, zarządzaniu długiem i ryzykiem finansowym. To wpisuje się w nową strategię ING, które po latach ograniczeń ponownie angażuje się w finansowanie projektów obronnych, traktując je jako element odpowiedzialności wobec społeczeństwa i bezpieczeństwa.

Pozostałe instytucje również wnoszą istotny know-how, JP Morgan wiedzę o finansowaniu organizacji międzynarodowych, Commerzbank i LBBW doświadczenie w emisji długu publicznego w Europie, a RBC Capital Markets kompetencje w globalnych transakcjach kapitałowych.

We wrześniu 2025 r. ruszą grupy robocze z udziałem tych podmiotów, które opracują statut i model działania DSRB. Projekt ma oficjalne poparcie polityczne: Parlament Europejski wezwał do jego utworzenia, a rząd Wielkiej Brytanii powołał specjalny zespół zadaniowy. DSRB od początku ma charakter transatlantycki i globalny, otwarty także na sojuszników NATO i partnerów z Indo-Pacyfiku.

Europejska odpowiedź na wojnę i globalne napięcia

Idea powołania Banku Obrony i Bezpieczeństwa (DSRB) zrodziła się w obliczu wojny w Ukrainie i ujawnionych braków w europejskiej obronności, zarówno sprzętowych, jak i przemysłowych. Lata „dywidendy pokojowej” po zimnej wojnie sprawiły, że państwa NATO musiały w przyspieszonym tempie odbudowywać zapasy, a gwałtowny wzrost popytu na uzbrojenie – zwłaszcza amunicję artyleryjską – szybko obnażył niedostatki produkcji. Jednocześnie inflacja i wysokie stopy procentowe utrudniły dostęp do kredytu, szczególnie dla mniejszych dostawców.

Unia Europejska odpowiedziała programem SAFE wartym 150 mld euro, polegającym na wspólnym zadłużaniu i pożyczkach na zakup broni. To historyczny przełom, lecz rozwiązanie ograniczone, ponieważ dotyczy wyłącznie zamówień rządowych i wygasa w 2030 r., nie wspierając bezpośrednio przemysłu. Dlatego producenci, zwłaszcza z sektora MŚP, nadal potrzebują elastycznego finansowania.

Równolegle NATO zaostrzyło cele wydatków, na szczycie w Hadze w 2025 r. państwa zobowiązały się do przeznaczania 5% PKB rocznie na obronność, z czego 3,5% na wojsko i 1,5% na bezpieczeństwo infrastrukturalne (w tym m.in. cyberbezpieczeństwo). To oznacza dodatkowe 2 bln dolarów rocznie dla całego sojuszu, co jest ogromnym wyzwaniem dla zadłużonych gospodarek.

DSRB jawi się jako sposób na tańsze i bardziej elastyczne finansowanie. Dzięki gwarancjom państw-udziałowców bank będzie emitować obligacje z najwyższym ratingiem, co pozwoli obniżyć koszty długu. Pożyczki rozłożone na dekady zmniejszą presję budżetową i umożliwią długofalowe inwestycje, od linii produkcyjnych amunicji po projekty cyberbezpieczeństwa.

Bezpieczeństwo poprzez finansowanie – szersze implikacje

Plan powołania Banku Obrony i Bezpieczeństwa (DSRB) wpisuje się w realia gwałtownie zmieniającego się środowiska bezpieczeństwa. Wojna w Ukrainie obnażyła braki w europejskiej obronności i bazie przemysłowej, a jednocześnie wysoka inflacja utrudniła dostęp do kredytu – zwłaszcza dla mniejszych dostawców. DSRB ma zapewnić stabilne, antycykliczne finansowanie projektów zbrojeniowych także w czasie kryzysów gospodarczych, tworząc coś w rodzaju „finansowej siatki bezpieczeństwa”. Dzięki temu nie powtórzy się sytuacja z przeszłości, gdy cięcia w armiach następowały wraz z recesją.

Bank miałby również sprzyjać większej jedności politycznej, wspólne gwarantowanie długu na obronność byłoby symbolem solidarności sojuszników. Dla wielu państw łatwiejsze może być uczestnictwo w kolektywnym mechanizmie niż samodzielne podnoszenie wydatków kosztem innych potrzeb.

Od strony gospodarczej, inwestycje wspierane przez DSRB mogą pobudzić przemysł i innowacje. Sektor zbrojeniowy generuje efekty mnożnikowe, tworzy miejsca pracy, rozwija badania i technologie, które często znajdują cywilne zastosowanie (jak GPS czy internet). NATO szacuje, że rozbudowa zdolności przemysłowych może przynieść miliony nowych miejsc pracy, a kraje takie jak Polska zyskałyby szansę na udział w dużych międzynarodowych programach zbrojeniowych.

Wyzwania pozostają znaczące, konieczna jest zgoda polityczna wielu rządów, wniesienie kapitału i wypracowanie przejrzystych zasad funkcjonowania. Część państw sugeruje wykorzystanie istniejących instytucji (np. EBI), inni obawiają się „stygmatu zadłużenia”. Dlatego eksperci podkreślają, że DSRB powinien uzupełniać, a nie dublować obecne inicjatywy jak SAFE, EDF czy PESCO.

Jeśli jednak projekt dojdzie do skutku, będzie to krok milowy. Europa zacznie finansować swoją obronę w sposób innowacyjny, wykorzystując potencjał rynków finansowych. To nowy paradygmat odstraszania, w którym pieniądz i bezpieczeństwo idą ramię w ramię.

Obserwuj nas w Google Discover

Podobają Ci się nasze treści?

Google Discover

Obserwuj