Szykują się zmiany w ordynacji podatkowej. Może w końcu podatnicy będą mieli jakieś szanse w starciu z fiskusem

Prawo podatkowe budzi strach

Polskie prawo podatkowe jest zawiłe i często krzywdzące. Zwłaszcza, że istnieje szereg przepisów, które dają nieuzasadnione uprawnienia fiskusowi, nie nakładając jednocześnie na ten organ żadnych (nawet zdroworozsądkowych) ograniczeń, czy też wymogów. Przykłady w tym zakresie można mnożyć. Jednym z nich jest chociażby bazowanie na ludzkiej niewiedzy przy naliczaniu podatku od spadków i darowizn w przypadku osób, które z mocy prawa są z konieczności uiszczenia tej daniny zwolnione. Prawo w tym zakresie uzależnia zwolnienie od złożenia stosownej deklaracji, a spadkobiercy nie wiedząc o tym nie dopełniają formalności i później muszą płacić.

Takich przykładów jest wiele. Wystarczająco, aby sprawą zainteresował się (i to wielokrotnie) Rzecznik Praw Obywatelskich. Niestety, polskie prawo podatkowe jest bronione przez rządzących, niczym młode lwiątka przez czującą zagrożenie lwicę. A zmiany są konieczne, inaczej wciąż będziemy mieć styczność z podatkowymi absurdami, graniczącymi z prześladowaniem obywateli przez fiskusa.

Niektóre zobowiązania podatkowe się nie przedawniają

Rzecznik Praw Obywatelskich stoi na stanowisku, że polskie prawo podatkowe potrzebuje zmian. I to gruntowych. Ordynacja podatkowa musi być dostosowana do obecnych czasów oraz do swojego rodzaju standardów społecznych. Jako jeden z absurdów (i kwestii, które należy zmienić) jest m.in. Brak przedawniania zobowiązania podatkowego zabezpieczonego hipoteką lub zastawem skarbowym. Jak podkreśla RPO:

Organy podatkowe wciąż stosują tę regulację, twierdząc, że skoro TK nie orzekł (jeszcze) o niekonstytucyjności, to należy domniemywać, że przepis jest zgodny z ustawą zasadniczą. W takiej sytuacji obywatele muszą kierować sprawy do sądów administracyjnych, które stosują koncepcję oczywistej niekonstytucyjności i odmawiają zastosowania regulacji zawartej w art. 70 § 8 Ordynacji podatkowej. Takie sprawy niestety są dla sądów dodatkowym (i niepotrzebnym) obciążeniem, którego można by było uniknąć, gdyby nie upór fiskusa.

Fiskus wszczyna postępowania karne skarbowe, aby przerywać bieg przedawnienia

Problem dotyczy również roszczeń podatkowych, które się przedawniają. Fiskus i na to ma swoje metody. Popularną praktyką jest masowe wszczynanie postępowań karnych skarbowych, w celu zatrzymania biegu przedawnienia. Urzędy Skarbowe tę kwestię traktują chyba honorowo, ponieważ postępowania są wszczynane bezrefleksyjnie – wszystko, aby tylko przerwać bieg przedawnienia.

Takie uprawnienie wynika z art. 70 § 6 ordynacji podatkowej, który stanowi, że Bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu w momencie wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe. Regulacja z jednej strony jest dobra, niestety gdy jest nadmiernie wykorzystywana, staje się problemem. Jak podkreśla RPO:

Ograniczenia dla podatników

Polskie prawo podatkowe jest pułapką, ponieważ ciężko zweryfikować prawidłowość działań fiskusa. Zgodnie z ordynacją podatkową bowiem niektóre akta stanowią tajemnicę skarbową, w związku z czym mogą być udostępnione (na przykład Rzecznikowi Praw Obywatelskich) tylko w związku z jego udziałem w postępowaniu przed sądem administracyjnym. Może prowadzić to do poczucia bezkarności fiskusa w wielu działaniach. Innym problemem jest ograniczenie możliwości weryfikowania decyzji ostatecznych decyzji. Jak wskazuje RPO:

Ministerstwo Finansów deklaruje chęć współpracy, ale tylko w niektórych przypadkach

Apel Rzecznika Praw Obywatelskich spotkał się przychylnością Ministerstwa Finansów, niestety tylko w części. Ta część dotyczy rozszerzenia zakresu dostępu Rzecznika Praw Obywatelskich do akt podatkowych oraz wyeliminowania nieprzedawnialności zobowiązań podatkowych zabezpieczonych hipoteką lub zastawem skarbowym. W pozostałych przypadkach MF twierdzi, że zmiany nie wyszłyby systemowi podatkowemu na zdrowie (choć z pewnością uzdrowiłyby serca podatników). Resort szykuje projekt zmian ordynacji podatkowej. Dopiero widząc gotowy projekt będzie można określić, czy problemy (a przynajmniej ich część) polskiego prawa podatkowego zostały wyeliminowane.

Obserwuj nas w Google Discover

Podobają Ci się nasze treści?

Google Discover

Obserwuj