reforma sądownictwa

Reforma sądownictwa to od lat jeden z najgorętszych tematów polskiej polityki – spór o niezależność sądów, status sędziów i sprawność wymiaru sprawiedliwości. Pod tym tagiem opisujemy kolejne zmiany w przepisach, orzeczenia trybunałów europejskich i to, co najbardziej odczuwają obywatele: czas oczekiwania na wyrok. W latach 2015–2023 wprowadzono głębokie zmiany w funkcjonowaniu Trybunału Konstytucyjnego, Krajowej Rady Sądownictwa i Sądu Najwyższego. Zostały one zakwestionowane przez europejskie trybunały, co doprowadziło do sporów o status części sędziów i wstrzymania środków unijnych. Kolejne rządy próbowały te zmiany korygować, ale część projektów została zablokowana, m.in. przez weto prezydenta. Przedstawiamy argumenty wszystkich stron sporu. Sprawność sądów Dla obywatela najważniejsze jest, jak długo czeka na rozstrzygnięcie. Sądy są przeciążone, a na jednego sędziego przypadają setki, a nawet ponad tysiąc spraw. Opisujemy pomysły na przyspieszenie postępowań – od cyfryzacji i asystentów sędziów po przenoszenie spraw do referendarzy – i ich wady, np. ryzyko dla ochrony danych w aktach. Prawa oskarżonych i stron Reformy dotyczą też procedur: tymczasowego aresztowania, prawa do obrony czy dostępu do akt. Tłumaczymy, co zmieniają nowe przepisy i jakie projekty utknęły w procesie legislacyjnym. Więcej pod tagami sądy, sędziowie i praworządność oraz w kategorii Państwo. Najczęstsze pytania Dlaczego status niektórych sędziów jest kwestionowany? Ze względu na sposób ich powołania z udziałem KRS ukształtowanej po 2017 roku, którą europejskie trybunały uznały za niedostatecznie niezależną. Czy wyrok wydany przez kwestionowanego sędziego jest ważny? To jedna z najbardziej spornych kwestii – orzecznictwo jest niejednolite, a skutki zależą od rodzaju sprawy i sądu. Ile trwa sprawa w sądzie? Zależy od sądu i rodzaju sprawy – w wielu wydziałach, zwłaszcza rodzinnych i cywilnych w dużych miastach, postępowania trwają ponad rok.