pesel

PESEL to jedenaście cyfr, które otwierają drzwi do banków, urzędów i przychodni, ale także do kredytów zaciąganych przez oszustów. Pod tym tagiem piszemy o numerze ewidencyjnym od strony bezpieczeństwa, prawa i ciekawostek z rejestru. Numer PESEL nadawany jest każdej osobie zameldowanej w Polsce i zawiera m.in. datę urodzenia oraz cyfrę oznaczającą płeć. Wyjaśniamy, co da się z niego odczytać (a czego nie, wbrew popularnym mitom), komu wolno go żądać i kiedy podanie numeru jest obowiązkowe. Kwestie ochrony danych rozwijamy pod tagiem ochrona danych osobowych. Zastrzeżenie PESEL Od kilku lat każdy może zastrzec swój numer, co utrudnia wzięcie kredytu czy zawarcie umowy na cudze dane. Tłumaczymy, jak to zrobić w mObywatelu i urzędzie, kiedy trzeba cofnąć zastrzeżenie (np. przy wypłacie większej gotówki czy umowie notarialnej) i jakie luki w systemie wykorzystują przestępcy. Opisujemy też wycieki danych medycznych i sposoby sprawdzenia, czy twój numer krąży w sieci. Oszustwa i wyłudzenia Fałszywe SMS-y, telefony „z banku” i wiadomości na komunikatorach to codzienność. Pokazujemy schematy, w których celem jest zdobycie numeru PESEL i danych dowodu, oraz podpowiadamy, co zrobić po wycieku. Więcej pod tagami wyłudzenie, phishing i wyciek danych. Rejestr pełen niespodzianek Rejestr PESEL to też źródło danych o imionach nadawanych dzieciom. Co jakiś czas przeglądamy statystyki i wyjaśniamy, kiedy urzędnik może odmówić rejestracji imienia. Kontekst znajdziesz w kategorii Prywatność i bezpieczeństwo. Najczęstsze pytania Czy zastrzeżenie PESEL jest płatne? Nie, zastrzeżenie i cofnięcie zastrzeżenia są bezpłatne. Czy z numeru PESEL można odczytać miejsce urodzenia? Nie. Numer zawiera datę urodzenia, numer porządkowy, oznaczenie płci i cyfrę kontrolną. Co zrobić, gdy wyciekł mój PESEL? Zastrzec numer, monitorować zapytania kredytowe w BIK, zachować czujność przy telefonach i SMS-ach oraz rozważyć zgłoszenie na policję.