Home -
Nieruchomości -
Dom wybudowany wspólnie na działce jednego z małżonków tak naprawdę wspólny nie jest. Należy w całości do właściciela gruntu

Dom wybudowany wspólnie na działce jednego z małżonków tak naprawdę wspólny nie jest. Należy w całości do właściciela gruntu

Własny dom to marzenie wielu osób. Kiedy małżonkowie rozpoczynają jego budowę, zwykle myślą o tworzeniu wspólnej przyszłości, a nie o zabezpieczeniu swojej sytuacji na wypadek rozpadu małżeństwa. Jeśli jednak mąż i żona zdecydują się na rozwód, jedna ze stron może się zdziwić. Wspólny dom wybudowany na działce małżonka jest bowiem jego własnością, a nie majątkiem wspólnym.

Joanna Majkowska18.11.2020 14:03

Nieruchomości

18.11.2020 14:03

Joanna Majkowska

redaktor

Nagłówki

Właściciel gruntu jest też właścicielem domu

W momencie zawarcia małżeństwa między małżonkami powstaje wspólność majątkowa. Oznacza to, że od tej pory gromadzony majątek będzie ich wspólną własnością. Od tej zasady są oczywiście wyjątki takie jak chociażby darowizna czy spadek. Może się więc zdarzyć, że jeden z małżonków kupił działkę przed wzięciem ślubu. Albo że już w czasie trwania małżeństwa otrzymał grunt w spadku czy w darowiźnie. Wówczas mimo wspólności majątkowej działka należy do majątku osobistego jednej ze stron.

W praktyce małżonkowie raczej nie zastanawiają się, do kogo formalnie należy działka. Traktują ją jako część wspólnego majątku, nawet jeśli według przepisów jest inaczej. Wspólnie więc zaciągają kredyt na budowę domu albo przeznaczają na ten cel nagromadzone oszczędności. Tym samym razem ponoszą wszelkie wydatki na dom, w którym razem mają zamieszkać.

Problemy pojawiają się, gdy przeprowadzany jest podział majątku po rozwodzie. Małżonkowi niebędącemu właścicielem działki może się wydawać, że jest współwłaścicielem wybudowanego domu. Tymczasem zastosowanie znajduje tu zasada znana jeszcze z prawa rzymskiego – superficies solo cedit. Zgodnie z nią budynki znajdujące się na działce i stale z nią związane, należą do właściciela gruntu.

Wspólny dom na działce małżonka a nakłady i wydatki

Zasada superficies solo cedit wydaje się niesprawiedliwa. Jej zastosowanie nie oznacza jednak, że małżonek będący właścicielem działki zagarnie cały majątek na własność. W opisanej sytuacji ma bowiem miejsce transfer z majątku wspólnego (wspólne zarobki) na majątek osobisty (działka będąca własnością jednego z małżonków). A zgodnie z Kodeksem cywilnym w takim wypadku konieczne będzie rozliczenie nakładów i wydatków po rozwodzie. Jeśli więc działka należy na przykład do męża, zwróci on żonie połowę poczynionych nakładów.

Alternatywa - przeniesienie własności gruntu za wynagrodzeniem

Nie zawsze jednak druga strona jest zainteresowana rozliczeniem nakładów, a zamiast tego wolałaby zatrzymać dom. W takim wypadku zastosowanie znajduje art. 231 Kodeksu cywilnego. Zgodnie z tym przepisem:

Konieczne jest tu spełnienie dwóch warunków. Po pierwsze, wartość budynku musi przekraczać wartość gruntu. Po drugie, małżonek musiał być w dobrej wierze w momencie wznoszenia budynku. Trudno jednak, by jedna ze stron nie zdawała sobie sprawy, że wspólny dom budowany jest na działce małżonka. W praktyce przyjmuje się jednak, że małżonka, który w chwili rozpoczęcia budowy wiedział, że działka nie jest jego, należy traktować jak posiadacza w dobrej wierze, jeśli wymagają tego zasady współżycia społecznego.

Analogiczne uprawnienie będzie miał także drugi małżonek, będący właścicielem działki. Zgodnie z § 2 tego samego artykułu przysługuje mu prawo żądania, aby żona czy mąż, który wzniósł budynek, nabył własność działki za wynagrodzeniem.

Warto zabezpieczyć swoją sytuację majątkową

Jeśli natomiast małżonkowie chcą uniknąć tego rodzaju problemów, mogą już na etapie budowy domu pomyśleć o zabezpieczeniu swoich interesów. Strona będąca wyłącznym właścicielem gruntu może:

sprzedać drugiemu małżonkowi udział w nieruchomości,
przekazać udział w nieruchomości w drodze umowy darowizny,
rozszerzyć wspólność ustawową, poprzez przeniesienie własności nieruchomości albo udziałów w niej do majątku wspólnego.

Dołącz do dyskusji

zobacz więcej:

majątek osobisty,nakłady,rozwód,wspólność majątkowa,wydatki

kliknij by przejść do następnego posta

Najnowsze

Warte Uwagi

Płaciła za darmowe zajęcia. Skandaliczne nadużycie pracownika publicznej uczelni

10.01.2026 21:22, Aleksandra Smusz

W te święta Polacy dosłownie przejedli swoje emerytury. Nie tak miały wyglądać PPK

10.01.2026 20:36, Filip Dąbrowski

56,5 tys. zł długu na firmę. Więcej niż w pandemii, a przemysł tonie

10.01.2026 19:45, Jerzy Wilczek

Polakom znudził się internet. Mają już po prostu tego wszystkiego dosyć

10.01.2026 18:52, Jerzy Wilczek

Ustawa o najmie krótkoterminowym. Rząd pokazał projekt i zaniepokoił wielu

10.01.2026 18:00, Filip Dąbrowski

Badanie trzeźwości posłów i senatorów. Prezes UODO wskazuje na poważne luki w projekcie ustawy

10.01.2026 17:22, Mariusz Lewandowski

Anglistka poszła na test do szkół językowych. Ukryła, kim jest, a wyniki ją zszokowały

10.01.2026 16:41, Aleksandra Smusz

Podwyżki będą, ale pracownicy raczej nie będą zadowoleni

10.01.2026 15:34, Mariusz Lewandowski

Zamiast lekarzem, lepiej być w Polsce wróżbitą. Za konsultację zarobisz więcej niż profesor medycyny

10.01.2026 14:30, Miłosz Magrzyk

Osobiste Konta Inwestycyjne a RODO – Prezes UODO zgłasza poważne zastrzeżenia do projektu ustawy

10.01.2026 13:12, Filip Dąbrowski

Co teraz panie premierze? Zawsze możemy wrócić do ozusowania umów cywilnoprawnych

10.01.2026 12:27, Rafał Chabasiński

Trzeba w końcu zacząć traktować pijanych kierowców jak morderców. Samochód + alkohol to też narzędzie zbrodni

10.01.2026 11:41, Marcin Szermański

Ile Polacy wydają na streaming? Prawie 20% jest gotowych płacić ponad 150 zł miesięcznie

10.01.2026 11:06, Jerzy Wilczek

SCT działa w Krakowie od paru dni. Dopiero teraz ludzie się buntują - gdzie byli wcześniej?

10.01.2026 10:05, Marcin Szermański

Programistów po szybkich kursach online już nie ma. I dobrze, bo byli irytujący

10.01.2026 9:00, Aleksandra Smusz

Otyli zapłacą więcej za bilet lotniczy. Przepis wchodzi w życie w tym miesiącu

10.01.2026 8:51, Mateusz Krakowski

10-godzinny film z kominkiem na YouTube zarobił ponad milion dolarów

10.01.2026 8:10, Mateusz Krakowski

KSeF 2.0 ma poważną lukę bezpieczeństwa. Jeden certyfikat otwiera drzwi do faktur wielu firm

10.01.2026 7:22, Mariusz Lewandowski

Co szósta pożyczka w Polsce jest nielegalna. Państwo samo wypycha ludzi w ręce lichwiarzy

10.01.2026 6:35, Jerzy Wilczek

Zablokowane konto na Facebooku? Uważaj, to może być oszustwo. Nie klikaj w link z Messengera

10.01.2026 5:27, Mariusz Lewandowski

Polskie przedsiębiorczynie: odporne, rentowne, ale co trzecia nie zna swojej marży

10.01.2026 4:38, Mariusz Lewandowski

SCT w Polsce. Czy te same samochody zza oceanu są wykluczone niczym trędowaci w średniowiecznej Europie?

10.01.2026 2:55, Marcin Szermański

Arktyczne mrozy obnażyły polskich pracodawców. Prawnicy notują rekordową liczbę skarg

09.01.2026 22:58, Jerzy Wilczek

Przez dawanie youtuberom większych porcji bar może mieć problemy. Nie tylko wizerunkowe

09.01.2026 21:12, Miłosz Magrzyk

PKO BP wreszcie dogonił konkurencję. W końcu założycie z nim mObywatela

09.01.2026 20:22, Katarzyna Zuba

Na Grenlandii i w Wenezueli prawie wojna, a złoto stoi w miejscu. Spokojnie, to tylko księgowość

09.01.2026 19:35, Filip Dąbrowski

Rewolucja w L4. Prezydent podpisał ustawę, ale ekspert ostrzega: nic się nie zmieni

09.01.2026 18:33, Mariusz Lewandowski

Koniec ery Santandera w Polsce. Austriacki Erste przejmuje trzeci największy bank w kraju

09.01.2026 17:54, Mariusz Lewandowski

Amazon będzie sprzedawał tabletki odchudzające Novo Nordisk. Kurs w górę

09.01.2026 17:24, Filip Dąbrowski

Koniec wojny w 2026 roku? Nie liczcie na powrót do "normalności"

09.01.2026 17:17, Jerzy Wilczek