Home -
Prawo -
Jeśli twoja stopa stanęła na pokładzie pociągu lub autobusu, to zawarłeś umowę z przewoźnikiem. Nieważne czy masz bilet, czy też nie

Jeśli twoja stopa stanęła na pokładzie pociągu lub autobusu, to zawarłeś umowę z przewoźnikiem. Nieważne czy masz bilet, czy też nie

Gapowicze mają różne pomysły na wytłumaczenie tego, dlaczego nie kupili biletu. Często zasłaniają się rzekomą niewiedzą lub tym, że "właśnie mieli podchodzić do automatu". Kontroler w takim wypadku nakłada karę - na podstawie ogólnych warunków przewozu. Gapowicze teoretycznie jednak żadnej umowy przewozu nie zawarli. Tyle że - jak potwierdził unijny trybunał - to nie do końca jest prawda.

Edyta Wara-Wąsowska12.11.2019 14:02

Prawo

12.11.2019 14:02

Edyta Wara-Wąsowska

redaktor

Nagłówki

Brak biletu a umowa z przewoźnikiem. Jedno nie wyklucza drugiego

TSUE wydał ostatnio wyrok w sprawie NMBS (państwowej spółki kolei belgijskich) i trójki pasażerów, którzy podróżowali bez ważnego biletu. Chodziło o określenie stosunku prawnego łączącego przewoźnika i pasażera-gapowicza, który nie zakupił biletu na przejazd.

Trzy osoby, które podróżowały pociągiem wskazanego wyżej przewoźnika nie posiadały biletu. W związku z tym została na nich nałożona kara. Gapowicze mieli do wyboru trzy opcje. Mogli albo zapłacić (natychmiast) za bilet powiększony o taryfę pokładową, albo w ciągu 14 dni zapłacić zryczałtowaną kwotę 75 euro, albo - po terminie 14 dni - 225 euro. Większość pasażerów zapewne z ulgą wybrałaby pierwszą opcję, zwłaszcza, że kara w tym przypadku nie byłaby zbyt dotkliwa. Przyłapani pasażerowie jednak nie chcieli skorzystać z żadnej z tych opcji i w ogóle nie uiścili opłaty. NMBS w związku z tym wniosła do sędziego pokoju w Antwerpii o zasądzenie od pasażerów kwot w wysokości 880,20 EUR, 1103,90 EUR i 2394 EUR. Co ważne, NMBS argumentowała, że stosunek prawny łączący ją z gapowiczami miał charakter regulacyjny, a nie umowny, ponieważ nie kupili oni biletu na przewóz.

Pojawiły się zatem dwie kwestie, które ostatecznie musiał rozstrzygnąć TSUE. Pierwsza - czy w momencie, w którym stwierdza się brak biletu, mimo wszystko obowiązuje umowa z przewoźnikiem, czy też nie. Druga - czy sąd może zmniejszyć kwotę nałożonej kary, jeśli ustali nieuczciwy charakter postanowienia przewidującego nałożenie kary przewidzianej w umowie.

Możesz swobodnie wejść do pociągu? To z chwilą wejścia zawierasz umowę

TSUE orzekł, że jeśli pasażer może swobodnie wejść do pociągu (kontrola nie ma miejsca przed wpuszczeniem), to z chwilą wejścia pasażer zawiera umowę. Obie strony wyraziły bowiem taką chęć (przewoźnik poprzez swobodne wpuszczenie, pasażer - poprzez wejście do pociągu). Zdaniem unijnego trybunału bilet to tylko materialny wyraz tego, że umowa została zawarta. Tym samym brak biletu nie powoduje, że umowa z przewoźnikiem nie istnieje.

Pozostaje jednak druga kwestia - czy sąd może zmniejszyć karę dla pasażera-gapowicza, jeśli klauzula została uznana za nieuczciwą w świetle unijnej dyrektywy? Po pierwsze: należy pamiętać, że jeżeli klauzula umowna odzwierciedla bezwzględnie obowiązujące przepisy ustawowe, to dyrektywa w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich nie ma w takiej sytuacji zastosowania. Ponadto zdaniem TSUE sąd krajowy nie może zmniejszyć wymiaru kary, nawet jeżeli uznał ją za nadmierną i jeżeli klauzula umowna przewidująca nałożenie kary wchodzi jednak w zakres stosowania dyrektywy (w sytuacji, gdy klauzula nie spełniła przesłanek, które umożliwiają wyłączenie stosowania dyrektywy). Sąd powinien po prostu pominąć zastosowanie tej klauzuli - chyba, że dana umowa w takim wypadku przestałaby po prostu istnieć, a z kolei rozwiązanie umowy narażałoby pasażera na szczególnie szkodliwe skutki.

Dołącz do dyskusji

zobacz więcej:

bilety,TSUE

kliknij by przejść do następnego posta

Najnowsze

Warte Uwagi

Pierwsza od lat dobra decyzja KRRiT? Chodzi o reklamę z Tomaszem Karolakiem

31.12.2025 21:40, Rafał Chabasiński

Pół dekady procesu, 220 zarzutów i 350 milionów w grze. Analiza wyroku w aferze SKOK Wołomin

31.12.2025 19:05, Igor Czabaj

Tyle czasu ma bank, zanim zamknie twoje nieużywane konto. Lepiej to wiedzieć

31.12.2025 16:09, Marek Śmigielski

GOG.com ma nowego właściciela, a europejscy politycy już powinni myśleć jak pomóc mu w walce ze Steam

31.12.2025 15:31, Jakub Kralka

Polska ma najwyższy wskaźnik proporcji samobójstw mężczyzn do kobiet. I to nie tylko w UE, ale w całej Europie

31.12.2025 15:19, Marcin Szermański

Pary bez ślubu na cenzurowanym. Klauzula sumienia dla hotelarzy wcale nie jest wykluczona

31.12.2025 14:28, Rafał Chabasiński

W tych branżach przedsiębiorcy najmocniej odczują wzrost płacy minimalnej od 2026 roku

31.12.2025 13:40, Mateusz Krakowski

To ostatni Sylwester z fajerwerkami w tym polskim mieście. Po tej godzinie za ich odpalenie dostaniesz srogi mandat

31.12.2025 12:53, Marcin Szermański

Legalne kupowanie fajerwerków jest proste. O wiele ważniejsze jest korzystanie z nich w bezpieczny sposób

31.12.2025 12:46, Rafał Chabasiński

Czy nadal opłaca się inwestować w mieszkania? Okazuje się, że niekoniecznie

31.12.2025 12:24, Edyta Wara-Wąsowska

Oprocentowanie lokat cały czas spada. A prognozy na 2026 r. są jeszcze gorsze

31.12.2025 11:43, Marek Śmigielski

Czy w 2100 roku system PESEL się zawiesi? Sprawdzamy, jak urzędnicy zabezpieczyli naszą ewidencję na przyszłość

31.12.2025 11:10, Jakub Bilski

Koniec ulgowych stawek VAT na wybrane produkty. W 2026 r. podatek wzrośnie do maksymalnego poziomu

31.12.2025 10:28, Marcin Szermański

Dziś ostatni dzień na złożenie wniosku. Przedsiębiorcy mogą zaoszczędzić na składkach ZUS

31.12.2025 9:53, Edyta Wara-Wąsowska

Inflacja pozytywnie nas zaskoczy w 2026 roku. Eksperci PKO BP potwierdzają

31.12.2025 9:12, Mateusz Krakowski

ZUS nie zbankrutuje. Ale za to jeden pracownik będzie musiał utrzymać jednego emeryta

31.12.2025 8:30, Edyta Wara-Wąsowska

Nie możesz zatrzymać pieniędzy z przelewu od nieznanego nadawcy. To po prostu niebezpieczne

31.12.2025 7:41, Rafał Chabasiński

Chiny testują świat wielkimi manewrami dookoła Tajwanu. Test wyszedł pomyślnie

31.12.2025 6:58, Rafał Chabasiński

Tyle się mówi o otyłości, a restauracje wciąż nie podają kaloryczności potraw

30.12.2025 19:35, Miłosz Magrzyk

Visa i MasterCard do zaorania w Europie. W końcu otwierają nam się oczy

30.12.2025 16:38, Jakub Kralka

Kiedy bank zgłasza wyłudzenie kredytu? Czasami winny jest sam klient

30.12.2025 15:55, Marek Śmigielski

O euro w Polsce możemy zapomnieć na długie lata. I nie jestem pewien, czy jest się z czego cieszyć

30.12.2025 15:01, Rafał Chabasiński

Można już obserwować Bezprawnika w Google. Warto

30.12.2025 14:59, Jakub Kralka

Przestańmy się oszukiwać. Pozycja dolara w 2026 roku wcale nie będzie zagrożona

30.12.2025 14:09, Mateusz Krakowski

Gdyby nie KSeF, to szykowalibyśmy się na zaskakująco spokojny rok w podatkach

30.12.2025 13:22, Rafał Chabasiński

Przerwa na karmienie dziecka piersią przysługuje nawet matce nastolatka

30.12.2025 12:44, Miłosz Magrzyk

Polacy są coraz bogatsi, ale stać nas na mniej butelek Coca-Coli niż 18 lat temu

30.12.2025 12:03, Marcin Szermański

To ostatni moment, by wykorzystać te dni wolne. Inaczej przepadną 31 grudnia

30.12.2025 11:18, Edyta Wara-Wąsowska

To już koniec PUE ZUS. Od stycznia rusza nowy system

30.12.2025 10:34, Marek Śmigielski

Ten kraj zakazuje fajerwerków. Nie tylko w trosce o zwierzęta

30.12.2025 9:51, Mateusz Krakowski