Nie zawsze trzeba odpowiadać za długi małżonka - nawet mimo wspólnoty majątkowej. Z kolei intercyza nie zawsze przed tym uchroni

Długi w małżeństwie: kiedy odpowiedzialność małżonków jest wspólna?

W przypadku większości małżeństw nadal obowiązuje wspólnota majątkowa, powstająca automatycznie po zawarciu związku małżeńskiego (chyba, że przed jego zawarciem para zdecydowała się na podpisanie intercyzy). Należy jednak pamiętać, że wspólność majątkowa dotyczy nie tylko majątku jako takiego, ale również długów. Mimo to są co najmniej dwie sytuacje, gdy odpowiedzialność za długi w małżeństwie - mimo wspólności majątkowej - nie będzie wspólna. Po pierwsze - o wspólnej odpowiedzialności nie ma mowy w sytuacji, gdy jeden z małżonków zaciągnie zobowiązanie finansowe bez wiedzy i zgody drugiego. W takim przypadku za spłatę długu odpowiada wyłącznie dłużnik. Druga sytuacja, która wyłącza wspólną odpowiedzialność za długi w małżeństwie, dotyczy zaciągania zobowiązań jeszcze przed ślubem. W takim przypadku długi spłaca tylko ten małżonek, który je zaciągnął - z osobistego majątku.

Zobowiązania zaciągnięte w sprawach wynikających z zaspokojenia potrzeb rodziny

Warto jednak pamiętać, że jednocześnie prawo dopuszcza w niektórych sytuacjach możliwość zaciągnięcia zobowiązania bez wiedzy małżonka. Jak wynika z art. 30 par. 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego,

Za zaspokojenie zwykłych potrzeb rodziny można uznać m.in. sytuacje, gdy środki z tytułu pożyczki lub kredytu mają być przeznaczone na zapłatę rachunków, zakup żywności lub lekarstw. Oprócz tego - jeśli małżeństwo ma dzieci - do zwykłych potrzeb rodziny zalicza się również takie wydatki, które są związane z opieką i wykształceniem dzieci. Tym samym może być to np. pożyczka zaciągnięta na opłacenie żłobka czy przedszkola. Jednocześnie warto zwrócić uwagę na par. 2:

Intercyza a długi w małżeństwie

Pytanie brzmi jednak - czy można zabezpieczyć się przed wspólną odpowiedzialnością za długi, podpisując intercyzę? Po pierwsze - warto pamiętać, że intercyza nie ma mocy wstecznej. Jeśli została zawarta już w trakcie trwania małżeństwa, to nie zwalnia z odpowiedzialności za długi w małżeństwie zaciągnięte za czasów wspólności majątkowej (chyba, że zachodzi sytuacja opisana wyżej, czyli dług został zaciągnięty bez wiedzy i zgody małżonka, a pożyczka nie miała służyć zaspokojeniu zwykłych potrzeb rodziny).

Po drugie - należy pamiętać, że zgodnie z art. 47¹ Kodeksu Rodzinnego i Opiekuńczego małżonek może powoływać się względem innych osób na umowę majątkową małżeńską (czyli właśnie intercyzę), ale tylko jeśli jej zawarcie oraz rodzaj były wiadome tym osobom (czyli np. wierzycielom). Tym samym intercyza nie zawsze wyłącza odpowiedzialność za długi małżonka względem osób trzecich - a tylko, gdy zostaną o tym fakcie odpowiednio poinformowane (co najlepiej udokumentować).