W specustawie ukryto kolejny przepis. Rządzący chcą, by premier mógł wydawać przedsiębiorcom wiążące polecenia

Specustawa przegłosowana. Pojawiają się jednak nowe problemy

Specustawa przegłosowana przez Sejm zawiera szereg ważnych rozwiązań w obliczu kryzysu uchodźczego, z którym mamy obecnie do czynienia. Po pierwsze - uchodźcy z Ukrainy, którzy przybyli do Polski 24 lutego i później, otrzymają prawo legalnego pobytu i podjęcia zatrudnienia na czas 18 miesięcy. Otrzymają numer PESEL, zyskają dostęp do opieki zdrowotnej, a dzieci i młodzież będą kontynuować naukę w polskich szkołach. Przyznany też będzie jednorazowy dodatek dla uchodźców w wysokości 300 zł na osobę.

Z kolei Polacy, którzy zdecydowali się na wzięcie uchodźców pod swój dach, otrzymają od państwa pomoc finansową w wysokości 40 zł dziennie (na jedną przyjętą osobę) przez okres dwóch miesięcy.

Oprócz rozwiązań pomocowych rządzący chcieli przemycić w ustawie również zapis, dzięki któremu urzędnicy będą bezkarni za... działania podejmowane w trakcie pandemii koronawirusa. Ostatecznie projektowany przepis został wyrzucony, ale zastąpiono go innym. Funkcjonariusze publiczni nie będą karani za złamanie dyscypliny finansów publicznych i złe gospodarowanie pieniędzmi, jeśli popełniliby czyn zabroniony w celu m.in. ochrony życia lub zdrowia wielu osób, w czasie wojny napastniczej przeciwko Polsce, działań zbrojnych na terytorium RP, terytorium państwa członkowskiego UE lub NATO albo innego państwa graniczącego z Polską lub okupacji na tych terytoriach.

Premier będzie mógł wydawać firmom wiążące polecenia? Eksperci ostrzegają

Przegłosowana bezkarność urzędników to jedno. Jest jednak jeszcze jeden problem. Jeśli przepisy przejdą przez Senat i zostaną podpisane przez prezydenta, to premier będzie mógł również wydawać firmom wiążące polecenia, jeśli wystąpi "sytuacja kryzysowa". Polecenie to będzie musiało zostać wykonane niezwłocznie. Podobnie będzie w przypadki administracji publicznej i samorządów.

Eksperci krytycznie podchodzą do projektu przepisów. Jak na łamach "Rz" zaznacza Grzegorz Baczewski, dyrektor generalny Konfederacji Lewiatan, umożliwiłoby to rządzącym wydawanie decyzji wiążących przedsiębiorców i dotyczących rozporządzania ich majątkiem właściwie w każdej sytuacji - także takiej, która nie jest bezpośrednio związana z tym, co aktualnie dzieje się w Ukrainie. Zwłaszcza, że przepisy zostałyby wprowadzone na stałe - wprowadzone zostałyby w ramach zmian w ustawie o zarządzaniu kryzysowym. Co więcej, zgodnie z projektowanymi przepisami, przedsiębiorca musiałby wykonać polecenie premiera nawet w sytuacji, gdy nie doszłoby do podpisania umowy określającej np. szczegóły rozliczeń kosztów poniesionych w takiej sytuacji przez firmę.

Po raz kolejny okazuje się zatem, że rządzący chcą - w ramach projektu dotyczącego zupełnie czegoś innego - przegłosować przepisy, które umożliwiałyby im większą kontrolę. To dla przedsiębiorców zły sygnał.