31 marca ZUS sprawdzi, kto dostanie trzynastkę. Oto trzy grupy osób, które mogą stracić prawo do 13. emerytury

Co tak naprawdę oznacza „kontrola ZUS" 31 marca

Nagłówki o „kontroli ZUS" brzmią groźnie, ale w rzeczywistości chodzi o standardową weryfikację uprawnień, którą ZUS przeprowadza co roku. Nie jest to kontrola w sensie wizyty inspektora ani przeglądu dokumentów. ZUS po prostu sprawdza w swoim systemie, czy na dzień 31 marca danego roku świadczeniobiorca ma aktywne (nieprzerwane) prawo do emerytury lub renty. Kwota trzynastki odpowiada najniższej emeryturze po marcowej waloryzacji emerytur rent 2026 — dlatego w tym roku wynosi dokładnie 1978,49 zł brutto.

Kto nie dostanie trzynastej emerytury

Trzy grupy osób są wyłączone z wypłaty.

Osoby z zawieszonym świadczeniem na 31 marca

Pierwsza — osoby, których świadczenie jest zawieszone na 31 marca. Dotyczy to przede wszystkim młodszych emerytów (przed osiągnięciem powszechnego wieku emerytalnego), którzy dorabiają na wcześniejszej emeryturze i przekroczyli próg 130 procent przeciętnego wynagrodzenia (w 2026 roku to 11 957,10 zł brutto miesięcznie). Jeśli ZUS zawiesił im wypłatę emerytury z powodu nadmiernych zarobków — trzynastka przepada. Szczegółowe zasady dotyczące zawieszenia emerytury renty warto znać jeszcze przed podjęciem decyzji o dodatkowym zatrudnieniu.

Sędziowie i prokuratorzy w stanie spoczynku

Druga grupa — sędziowie i prokuratorzy w stanie spoczynku. Ich świadczenie (uposażenie w stanie spoczynku) nie pochodzi z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, lecz bezpośrednio z budżetu państwa. W świetle ustawy nie są „emerytami" w rozumieniu przepisów o trzynastce.

Laureaci emerytur olimpijskich

Trzecia grupa — laureaci emerytur olimpijskich (za medale na igrzyskach olimpijskich, paralimpijskich i igrzyskach dla osób niesłyszących). Ich świadczenie ma odrębną podstawę prawną i nie obejmuje go ustawa o dodatkowym rocznym świadczeniu.

Co jeśli dopiero składasz wniosek o emeryturę

Jeśli nabędziesz prawo do emerytury po 31 marca — na tegoroczną trzynastkę się nie załapiesz. Liczy się data ustalenia prawa do świadczenia, nie data złożenia wniosku. Dlatego osoby planujące przejście na emeryturę wiosną 2026 powinny rozważyć, czy złożenie wniosku przed końcem marca nie byłoby korzystniejsze. Warto też pamiętać, że niekiedy trzynastą emeryturę trzeba zwrócić — na przykład gdy świadczenie zostało przyznane omyłkowo osobie, która utraciła do niego prawo przed 31 marca.

Renta rodzinna — pułapka podziału

Mniej znany problem dotyczy rent rodzinnych. Jeśli kilka osób (na przykład wdowa i dwoje dzieci) jest uprawnionych do jednej renty rodzinnej, przysługuje im tylko jedna trzynastka — dzielona po równo. Nie ma możliwości, żeby każdy członek rodziny otrzymał pełną kwotę 1978,49 zł brutto. To zaskoczenie dla wielu rodzin, które spodziewają się osobnych wypłat. Dla wdów i wdowców warto sprawdzić, czy korzystniejsza nie byłaby wdowia renta, która od lipca 2025 roku pozwala łączyć własną emeryturę z rentą rodzinną po zmarłym małżonku.

Wypłata trzynastki — bez wniosku i bez komornika

Trzynastka jest wypłacana automatycznie w kwietniu, razem z regularnym świadczeniem. Nie trzeba składać żadnego wniosku. Jest też wolna od zajęć komorniczych — nawet jeśli masz długi, komornik nie może jej zająć. Warto jednak wiedzieć, że jesienią czeka emerytów jeszcze jedno dodatkowe świadczenie — czternasta emerytura — choć tam obowiązują już progi dochodowe, a utrata prawa do czternastej emerytury dotyczy coraz większej liczby osób.

Obserwuj nas w Google Discover

Podobają Ci się nasze treści?

Google Discover

Obserwuj