- Bezprawnik -
- Finanse -
- Dolar po 4 zł. Więcej zapłacą nawet ci, którzy nie mają kredytu w dolarach ani nie kupują w USA
Dolar po 4 zł. Więcej zapłacą nawet ci, którzy nie mają kredytu w dolarach ani nie kupują w USA
Za dolara znów trzeba płacić około 4 zł, czyli mniej więcej 10 proc. więcej niż w połowie stycznia. Sprzęt wyceniony na 1000 dol. podrożał w tym czasie o ok. 365 zł. To jednak najmniej dotkliwy skutek słabszego złotego. Kurs dolara przekłada się także na ceny paliw, inflację i decyzje RPP, a więc pośrednio również na raty kredytów w złotych.
Dolar najdroższy od blisko dwóch lat. Złoty słabnie też wobec euro i franka
Średni kurs NBP z 16 listopada wyniósł 4,0007 zł. Ostatni raz dolar kosztował ponad 4 zł na początku 2025 r., a jeszcze kilka miesięcy temu notowania schodziły poniżej 3,60 zł. We wtorek rano para USD/PLN cofnęła się w okolice 3,99 zł, ale to niewielka korekta. Złoty traci do wszystkich głównych walut. Euro testuje poziom 4,40 zł, a frank kosztuje ok. 4,76 zł.
Przyczyn jest kilka. We wrześniu amerykańska Rezerwa Federalna podniosła stopy procentowe po raz pierwszy od trzech lat. RPP tymczasem od marca utrzymuje stopę referencyjną na poziomie 3,75 proc., więc różnica w oprocentowaniu przestała przemawiać za złotym. Do tego dochodzą słaba kondycja euro i coraz gorsze oceny polskich finansów publicznych. Moody’s obniżył we wrześniu rating Polski, a Fitch szacuje, że tegoroczny deficyt sięgnie 7,3 proc. PKB.
Kredyt w dolarach to rzadkość. Ale rata zobowiązania i tak może wzrosnąć
Osób spłacających hipotekę w dolarach jest w Polsce niewiele. Od 2014 r. Rekomendacja S przewiduje, że kredyt walutowy może dostać tylko ktoś, kto zarabia w danej walucie, a starsze kredyty walutowe są w większości we frankach i w euro. Tam też widać zmianę. Rok temu frank kosztował ok. 4,53 zł, a euro ok. 4,23 zł. Dziś jest to odpowiednio ok. 4,76 zł i 4,40 zł. Przy tym samym oprocentowaniu rata kredytu w euro przeliczona na złote jest więc o ok. 4 proc. wyższa.
Znacznie więcej osób odczuje słabszego złotego pośrednio. Droższy dolar podnosi ceny importowanych towarów i surowców, a presja cenowa już teraz jest wysoka. We wrześniu inflacja skoczyła do 4 proc., w październiku wyniosła 3,5 proc., czyli tyle, ile wynosi górna granica pasma odchyleń od celu NBP. Według listopadowej projekcji NBP w pierwszej połowie 2027 r. może wzrosnąć nawet do 4,5 proc., a prezes Adam Glapiński mówi o gotowości do podwyżek stóp. Piotr Arak z VeloBanku zwracał uwagę, że presja na wyższe stopy w Polsce może przyjść właśnie przez inflację i kurs walutowy. Tym samym kredytobiorcy ze zmienną stopą raczej nie mają co liczyć na tańsze raty. W gorszym scenariuszu RPP może podnieść stopy procentowe, a wtedy raty wzrosną.
Zakupy w dolarach wyraźnie droższe
Najłatwiej zauważyć różnicę przy zamówieniach z amerykańskich sklepów i przy usługach rozliczanych w dolarach, takich jak subskrypcje, aplikacje czy gry. W połowie stycznia zakupy za 500 dol. kosztowały ok. 1818 zł. Obecnie to już ok. 2000 zł, a przy płatności kartą może wyjść jeszcze drożej, bo bank przelicza transakcję po swoim kursie sprzedaży, wyższym od średniego kursu NBP.
Co więcej, kurs dotyczy nie tylko zakupów za oceanem. Wiele towarów kupowanych w Polsce, zwłaszcza elektronika, ma ceny ustalane globalnie w dolarach. Słabszy złoty może więc zostać uwzględniony przy kolejnych zmianach cenników także w polskich sklepach.
Wakacje za granicą. Biuro podróży może podnieść cenę, ale nie w ostatniej chwili
Zimowe wyjazdy do Egiptu czy na Dominikanę również drożeją. Wiza do Egiptu kosztuje od marca 30 dol., co po kursie ze stycznia dawałoby ok. 109 zł, a dziś ok. 120 zł na osobę. Podobnie przelicza się wycieczki fakultatywne i drobne wydatki, które w Egipcie często wycenia się w dolarach.
Nieco inaczej jest, jeśli chodzi o cenę opłaconej już wcześniej wycieczki. Zgodnie z art. 45 ustawy o imprezach turystycznych organizator może podnieść cenę po zawarciu umowy tylko wtedy, gdy umowa wyraźnie to przewiduje, a podróżny ma jednocześnie prawo do obniżki, jeśli koszty spadną. Jedną z dopuszczalnych przyczyn jest zmiana kursów walut. Podwyżkę trzeba jednak uzasadnić i wyliczyć, a w ciągu 20 dni przed wyjazdem jest ona niedopuszczalna. Gdy przekracza 8 proc. ceny imprezy, podróżny może odstąpić od umowy bez opłaty. Część biur sprzedaje też gwarancję niezmienności ceny, która ma chronić przed takimi podwyżkami.
Paliwa. Na razie przed znaczącymi podwyżkami cen chroni nas CPN
Ropa jest wyceniana w dolarach, więc słabszy złoty podnosi jej cenę w Polsce nawet wtedy, gdy na świecie tanieje. 10 listopada baryłka Brent po raz pierwszy od sierpnia kosztowała mniej niż 90 dol., ale w przeliczeniu na złote spadek był mniejszy. Kierowcy na razie tego nie odczuwają, bo do 31 grudnia obowiązuje trzecia edycja programu „Ceny Paliwa Niżej”, czyli VAT obniżony z 23 do 8 proc. i ceny maksymalne. W dniach 14–16 listopada litr benzyny 95 kosztował najwyżej 6,02 zł, a oleju napędowego 7,52 zł.
Słabszy złoty jest dobry dla eksporterów. Dla konsumentów raczej nie
Na droższym dolarze zyskują eksporterzy, osoby zarabiające w obcych walutach i te, które trzymają oszczędności w dolarach. Piotr Kuczyński zwracał uwagę, że dla PKB słabszy złoty jest wręcz korzystny, bo pobudza eksport i hamuje import. Problem w tym, że ten sam mechanizm działa odwrotnie dla konsumentów. Importowane towary drożeją, inflacji trudniej spadać, a to oznacza, że nie ma powodu, by stopy procentowe były obniżane. Tym samym konsumenci raczej nie mają powodów do świętowania - chyba że mają spore oszczędności w dolarach.
zobacz więcej:










