Częstym celem wizyty u lekarza rodzinnego jest uzyskanie skierowania na badania. Wielu pacjentów przed spotkaniem z nim zastanawia się nad tym, czy uda się je otrzymać. Nie każdy wie jednak o tym, że można to zweryfikować przed wizytą. Określa to bowiem obowiązująca lekarzy rodzinnych lista badań, za które płaci NFZ.
Lekarz rodzinny to potoczne określenie lekarza podstawowej opieki zdrowotnej
Lekarz rodzinny to potocznie określenie lekarza podstawowej opieki zdrowotnej, czyli POZ. Przyjmuje on pacjentów w ramach umowy z NFZ-etem. Jest też nazywany lekarzem pierwszego kontaktu. Najczęściej to specjalista medycyny rodzinnej.
Może być także np. internistą, nie mieć specjalizacji lub być w trakcie jej realizowania. To lekarz, do którego możemy udać się bez skierowania. Na konsultację z takim medykiem często czeka się bardzo krótko jak na polskie realia.
Zwykle czas ten wynosi nie więcej niż kilka dni. W wielu przychodniach konsultacja medykiem POZ w ramach ubezpieczenia z NFZ-etu może odbyć się jeszcze tego samego dnia.
Badania, na jakie może skierować lekarz POZ, określa ministerialna lista
To, jakie badania może zlecić lekarz POZ, określa Obwieszczenie Ministra Zdrowia w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu podstawowej opieki zdrowotnej. Jeśli chcemy poprosić lekarza o skierowanie na wskazane przez nas badania, warto zweryfikować to wcześniej na tej liście.
W przypadku, gdy ich na niej nie będzie, może być tak, że ewentualne zlecenie mamy szansę uzyskać wyłącznie od lekarza specjalisty. Bywa też tak, że dane badanie w ogóle nie jest refundowane.
Badania krwi, moczu, USG, zdjęcia radiologiczne, badania endoskopowe, tomografia płuc
Lekarz rodzinny może zlecić m.in. różnego rodzaju badania krwi (np. morfologia, żelazo, glukoza, cholesterol, witamina B12, kwas foliowy), badania moczu, USG i zdjęcia radiologiczne wybranych części ciała, a także badania endoskopowe: gastroskopię i kolonoskopię. W uzasadnionych przypadkach ma prawo skierować również na tomografię komputerową płuc.
Lista badań, które może zlecić lekarz podstawowej opieki zdrowotnej, jest zatem dość długa. Zaskakiwać mogą zwłaszcza te ostatnie (gastroskopia, kolonoskopia oraz tomografia płuc). Są bowiem dość kosztowne i zwykle kojarzymy je z badaniami, na jakie kieruje specjalista.
Niestety, należy przy tym podkreślić, że istnieje sporo podstawowych badań, których lekarz POZ nie może zlecić. Wśród nich można wymienić np. badania stężenia we krwi magnezu czy witaminy D3.
O tym, czy otrzymamy skierowanie, zawsze decyduje lekarz
O tym, czy uzyskamy skierowanie na badanie, każdorazowo decyduje lekarz. Zatem to, że znajduje się ono na liście, nie stanowi gwarancji otrzymania stosownego zlecenia. Uzyskanie skierowania na podstawowe badania krwi najczęściej nie stanowi żadnego problemu. Ale np. badania radiologiczne zlecane są zwykle w uzasadnionych przypadkach, jak np. poważniejsze urazy.
Warto przy tym dodać, że w pewnych sytuacjach wybrane badania mogą być wykonywane w ramach NFZ-etu np. kilka razy w roku. Dotyczy to np. osób starszych objętych specjalistycznym leczeniem, które muszą na bieżąco kontrolować swój stan zdrowia i regularnie robić badania krwi.
Jeśli chcemy uzyskać od lekarza POZ potrzebne nam skierowanie, bez wątpienia warto wcześniej sprawdzić, czy znajduje się ono na tej liście. Jeśli go na niej nie ma, najlepiej od razu udać się do lekarza specjalisty.
Inna sprawa, że w tym przypadku często i tak nie unikniemy spotkania z medykiem pracującym w ramach POZ. Bo do wielu specjalistów potrzebne jest skierowanie.