W XX wieku w Szwecji – tak, tej Szwecji – przymusowo wysterylizowano 63 tysiące osób. Dlaczego?

Gorące tematy Zagranica Zbrodnia i kara dołącz do dyskusji (151) 23.11.2017
W XX wieku w Szwecji – tak, tej Szwecji – przymusowo wysterylizowano 63 tysiące osób. Dlaczego?

Julia Hebdzyńska

Skandynawia – rejon mlekiem i miodem płynący. Zarobki Szwedów są wysokie, socjal Szwecji stoi na wysokim poziomie. Niewiele jednak wiemy o tym kraju, jeśli nie słyszeliśmy o jednej z ciemnych stron tego kraju – przymusowej sterylizacji w Szwecji. 

Ładni ludzie o smutnej przeszłości

Szwecja – fakty i mity o przeszłości kraju nie wszystkim są do końca znane. Wszyscy nie raz kupowaliśmy w Ikei. Znamy też szokująco dobre, ale i nieco trudne szwedzkie kino. Społeczeństwo szwedzkie to porządne społeczeństwo – pełne zamiłowania do szwedzkiego ekologizmu, poczucia szczęścia i praworządności.

Mało kto z nas jednak wie, jak wyglądała prawdziwa szwedzka przeszłość. Ile musiało się zdarzyć – i złego, i dobrego – w historii Szwecji, by mogła uplasować się na dziesiątej pozycji w rankingu najszczęśliwszych krajów świata 2017. Wracając do wydarzeń z przeszłości – w okresie pomiędzy 1934 do aż 1975 w Szwecji wysterylizowano około 63 tysiące osób. Dlaczego w ogóle doszło do tej masowej sterylizacji?

Sterylizacja ludzi ze względów eugenicznych – historia prawdziwa

Przymusowa sterylizacja, również ta mająca miejsce w Szwecji, spowodowana była chęcią zapobiegania rozmnażaniu się osób o niepożądanych cechach. Brzmi lakonicznie, choć w rzeczywistości myśl ta okazała się jedną z najbardziej okrutnych idei XX wieku.

Przymusowe sterylizacje w Szwecji przeprowadzane były na osobach niepełnosprawnych intelektualnie. Można wyróżnić trzy wskazania do przeprowadzenia takich operacji:

  • medyczne – sterylizacja kobiet, u których ciąża mogłaby zagrozić ich życiu lub ogólny stan życia;
  • eugeniczne – sterylizacja osób, które mogłyby przekazać wadliwe geny swojemu potomstwu; mowa tutaj o chorobach umysłowych, czy fizycznych;
  • socjalne – sterylizacja osób, które nie mogłyby zapewnić opieki swojemu potomstwu ze względu na swoje ograniczenia intelektualne lub zaburzenia psychiczne;

Warto już na wstępie zaznaczyć, że znaczna część przeprowadzanych operacji odbywała się wbrew woli pacjenta. Niektóre wiarygodne źródła mówią także o zabiegach przeprowadzanych bez jakiejkolwiek wiedzy pacjentów.

Pytanie, jakie się nasuwa: jak to w ogóle możliwe, w Szwecji? Tak, niektóre z operacji wykonywane były pod pretekstem zupełnie innych zabiegów medycznych. Tak przyjęta inżynieria genetyczna w medycynie trwała w kraju, który dzisiaj postrzegany jest jako cel zarówno migracji ekonomicznych i politycznych.

Szwecja, ówcześnie kraj o 6 mln populacji, uznawana jest za państwo dźwigające największe brzemie przymusowych sterylizacji ludzi. Służyła ona do bezpośredniej kontroli zachowań społecznych. Współczesne społeczeństwo szwedzkie i cały świat stopniowo zaczęły dowiadywać się o mrocznej historii swojego kraju, dopiero około… 2000 roku. Wtedy to zostały ujawnione wyniki śledztwa prowadzonego w sprawie. Sterylizacja ludzi ze względów eugenicznych w Szwecji bardzo długo była tematem tabu.

Warto dodać, że ten szok informacyjny przyczynił się do wypłaty zaległych rekompensat finansowych dla ofiar XX. wiecznych sterylizacji.

Wizerunek Szwecji – jak to wygląda dzisiaj?

Szwecja wizerunkowo trzyma się całkiem dobrze. Cały czas jest obiektem pożądania tysięcy pracowników, marzących o lepiej płatnych posadach. Emigranci wciąż pragną dostać się do Szwecji i rozpocząć właśnie tam swoje nowe życie.

System socjalny Szwecji to wciąż jeden z ciekawszych systemów, nie tylko w Skandynawii. To ciekawe, że już w latach 30. XX wieku, Szwecja podobnie mocno „przejmowała się” losem swoich obywateli. Nie można jednak porównywać tych dwóch sytuacji – obecnie Szwecja znajduje się w czołówce najlepiej rozwijających się krajów świata.

To dobrze, że władze zdecydowały się wprowadzić zakaz picia alkoholu w Szwecji. To jeden z głównych problemów tego kraju. Jak widać – aktywna polityka Szwecji może przyczyniać się również do poprawy jakości życia. Jakie efekty przyniesie? Na pewno o tym usłyszymy, w końcu… Polak, Szwed – dwa bratanki!