Home -
Prawo -
Przy przyznawaniu zadośćuczynienia sąd ogranicza jedynie fantazja sędziego

Przy przyznawaniu zadośćuczynienia sąd ogranicza jedynie fantazja sędziego

Zadośćuczynienie, jak sama nazwa wskazuje, ma uczynić zadość odniesionej przez daną osobę krzywdzie. Jest przyznawana za coś, czego teoretycznie nie da się wyrazić w pieniądzu, bo jest bezcenne (na przykład za stres, cierpienie fizyczne, uszczerbek na zdrowiu, czy naruszenie dóbr osobistych). Pozostaje więc pytanie, jaka powinna być wysokość zadośćuczynienia, skoro obejmuje kwestie niewyrażalne w pieniądzu? Odpowiedź nie jest prosta, a wysokość tej rekompensaty w dużej mierze zależy od pojmowania kwot przez osobę orzekającą w danej sprawie.

Joanna Świba20.02.2025 7:18

Prawo

20.02.2025 7:18

Joanna Świba

redaktor

Nagłówki

Czym jest zadośćuczynienie?

Aby mówić o tym, jaka jest właściwa wysokość zadośćuczynienia, trzeba zrozumieć, czym jest ta szczególna forma rekompensaty. W tym momencie dochodzimy do bardzo wrażliwych tematów, ponieważ wartości takie jak zdrowie (zarówno fizyczne, jak i psychiczne), spokój ducha, życie osób bliskich, czy dobra osobiste, takie jak na przykład dobre imię, są bezcenne.

Jeżeli jednak przez czyjeś działanie (lub zaniechanie) doznamy krzywdy, należy nam się rekompensata. Rekompensata finansowa (ponieważ życia, czy zdrowia przywrócić się nie da), która ma osobie pokrzywdzonej w jakiś sposób wynagrodzić krzywdę, której doznała. Jednak jaka kwota w tym przypadku jest właściwa? Nie ma czegoś takiego jak uniwersalna wysokość zadośćuczynienia. Jak podkreślił w 2021 roku Sąd Najwyższy (V CSKP 114/21):

Wysokość zadośćuczynienia jest zależna od wielu czynników

Jak jednak ocenić, jaka wysokość zadośćuczynienia w iluzoryczny, chociaż sposób zrekompensuje doznaną krzywdę? To naprawdę trudne. Trzeba wziąć pod uwagę wiele aspektów, między innymi rodzaj doznanej krzywdy, jej intensywność, stopień i czas trwania cierpień fizycznych, czy psychicznych, trwałość skutków zdarzenia, prognozy na przyszłość i wiek pokrzywdzonego. To jednak nie wszystko, ponieważ zdaniem Sądu Najwyższego (V CSKP 114/21):

Co ciekawe, zadośćuczynienie nie powinno być w żaden sposób uzależnione od zamożności osoby, która jest zobowiązana do jego wypłacenia. To z jednej strony dobra wiadomość (jeżeli szkodę spowodował ktoś ubogi), a z drugiej zła – przynajmniej dla osób, za których krzywdy odpowiedzialny jest potentat finansowy. Zadośćuczynienie nie jest bowiem karą dla winnego danej sytuacji (kara jest wymierzana na podstawie przepisów kodeksu karnego bądź też kodeksu wykroczeń, a także innych ustaw szczególnych), a rekompensatą dla pokrzywdzonego. Tak wynika ze stanowiska Sądu Najwyższego (I PSKP 7/21), który podkreślił, że:

Jaka jest właściwa wysokość zadośćuczynienia?

Jeżeli chodzi o odpowiednią wysokość zadośćuczynienia, dosyć ciekawie odniósł się do tej kwestii Sąd Najwyższy w październiku 2024 roku (I CSK 2609/23). Zdaniem składu orzekającego:

Dużo więc w tej kwestii zależy od sędziego i tego, w jaki sposób on pojmuje kwoty. Oczywiście wysokość zadośćuczynienia powinna być utrzymana w zdroworozsądkowych granicach (przykładowo za złamanie palca w lewej ręce, co uniemożliwiło realizację wakacyjnych planów, milionowe zadośćuczynienie wydaje się przesadą), jednak wciąż wiele zależy od tego, kto orzeka. Cierpienie to kwestia ocenna. Jeden sędzia uzna, że złamany palec zasługuje na 10.000 złotych zadośćuczynienia, drugi uzna, że krzywdę zrekompensuje 50.000 złotych. I zasadniczo obaj będą mieli rację, ciężko bowiem tę kwestię jednoznacznie wycenić.

Obserwuj nas w Google Discover

Podobają Ci się nasze treści?

Google Discover

Obserwuj

Dołącz do dyskusji

zobacz więcej:

dobra osobiste,odszkodowanie,szkoda,zadośćuczynienie

kliknij by przejść do następnego posta

Najnowsze

Warte Uwagi

Z zakupem mieszkania od dewelopera lepiej wstrzymać się do 13 lutego

03.02.2026 13:32, Edyta Wara-Wąsowska

Kto używa pelletu, ten ma powody do obaw. Na rynku dzieją się dziwne rzeczy

03.02.2026 12:52, Mateusz Krakowski

Sąsiad słyszy kroki przez ścianę i dzwoni na 997. Za takie działania może zapłacić 1500 zł grzywny

03.02.2026 12:09, Aleksandra Smusz

Nie czekaj na 1 kwietnia. Wybór tej metody logowania do KSeF może oszczędzić ci nerwów

03.02.2026 11:29, Edyta Wara-Wąsowska

ZUS rujnuje dzietność w Polsce, odbierając ciężarnym prawo do zasiłku

03.02.2026 10:55, Joanna Świba

Ministerstwo tłumaczy awarię KSeF ciekawością Polaków. Resort musiał wprowadzić limity

03.02.2026 10:26, Edyta Wara-Wąsowska

Cena złota gwałtownie spadła. Prognoza 6300 dolarów za uncję w 2026 roku jednak wciąż aktualna

03.02.2026 9:41, Edyta Wara-Wąsowska

Ryanair namawia pasażerów do zdjęcia dżinsów. I niestety ma rację

03.02.2026 8:58, Jakub Bilski

Od lutego nowe zasady przy kasach w Biedronce. Wszystko przez nowe przepisy

03.02.2026 8:25, Marcin Szermański

Ciągle nie doceniamy pracowników fizycznych. A bez nich mamy apokalipsę w kilka dni

03.02.2026 7:35, Miłosz Magrzyk

500 zł miesięcznie wystarczy, żeby zacząć inwestować. Ale większość Polaków i tak woli oszczędzać

03.02.2026 6:56, Filip Dąbrowski

Rekordowy rok dla kredytów hipotecznych, ale kupujący mieszkania są coraz bardziej wybredni

02.02.2026 22:00, Mariusz Lewandowski

70 proc. przedsiębiorczyń uważa przepisy za barierę w prowadzeniu firmy. KSeF tylko pogłębi ten problem

02.02.2026 17:39, Mariusz Lewandowski

Dla tych osób sanatorium z NFZ jest za darmo w 2026 roku. Reszta dopłaci od 400 do 1000 zł

02.02.2026 15:30, Aleksandra Smusz

Ulga na złe długi bije kasowy PIT na głowę. Powód jest prosty

02.02.2026 14:43, Rafał Chabasiński

Nie masz testamentu? To sąd rodzinny zdecyduje, czy małżonek sprzeda mieszkanie

02.02.2026 14:01, Joanna Świba

Ponad 18 tysięcy tanich mieszkań od państwa. Są już na to środki

02.02.2026 13:12, Edyta Wara-Wąsowska

Bezdomne zwierzęta kosztują miliardy rocznie. Czipowanie sposobem na oszczędzanie

02.02.2026 12:30, Marcin Szermański

Nawet 26 lat pracy potrzeba, by kupić mieszkanie w Warszawie. I to mimo wysokich płac

02.02.2026 11:27, Edyta Wara-Wąsowska

PKO BP miał dobry plan zmiany nazwy. Niestety w ostatniej chwili się wycofał

02.02.2026 10:37, Mateusz Krakowski

Wystawiasz faktury korygujące? Od 2026 roku jedna zasada przestaje obowiązywać

02.02.2026 9:54, Jerzy Wilczek

Polskie realia. Samochód sprzedawany za 35 000 zł może u nas kosztować dwa razy tyle

02.02.2026 9:35, Marcin Szermański

Analitycy Pekao: jeśli Polacy utrzymają tempo, to spłacą wszystkie swoje kredyty w 6,5 roku

02.02.2026 8:45, Edyta Wara-Wąsowska

Te dwa świadczenia może otrzymać tylko część rodziców. Ale mowa o całkiem sporych kwotach

02.02.2026 8:10, Rafał Chabasiński

Na badanie rezonansem trzeba oczekiwać tak długo, że można… umrzeć

02.02.2026 7:28, Miłosz Magrzyk

Składki ZUS 2026 poszły w górę. Jest sposób, żeby płacić mniej

02.02.2026 6:45, Jerzy Wilczek

2 lub 3 dni wolnego z pełną pensją. To twoje prawo, o którym HR nie powie ci pierwszy

02.02.2026 6:06, Jerzy Wilczek

Klient Biedronki wziął 12 litrów mleka. Sklep jeszcze mu za to dopłacił

01.02.2026 18:26, Mariusz Lewandowski

Urodziło ci się dziecko? Możesz dostać 1000 zł dodatku do zasiłku rodzinnego

01.02.2026 14:47, Rafał Chabasiński

Zgniatasz puszki przed wyrzuceniem? Tracisz przez to pieniądze

01.02.2026 12:03, Rafał Chabasiński