Związek zawodowy także na umowie zlecenie, samozatrudnieniu i na stażu?
Niektórzy z nas, którzy są pracownikami - w szczególności młodymi - ze związkami zawodowymi w miejscu pracy nie mieli nigdy do czynienia. Obecnie członków związków zawodowych w Polsce jest w bardzo dużym przybliżeniu 1,5 miliona.
Tradycja związkowa w Polsce jest niewątpliwie inna niż np. w Anglii, ale podstawowa idea jest taka sama – pojedynczy pracownicy, którzy są znacznie słabszą stroną w stosunku do pracodawcy, zrzeszają się by w grupie (np. poprzez zagrożenie strajkiem) wywrzeć na nim presję. W tę też linię wpisuje się planowana nowelizacja ustawy o związkach zawodowych, rozszerzając krąg uprawnionych.
W chwili obecnej uprawnionym do zakładania i wstępowania do związków zawodowych są, co do zasady, tylko pracownicy. Funkcjonowanie związku zawodowego łączy się z pewnymi przywilejami, takimi jak szczególna ochrona stosunku pracy przed jego rozwiązaniem, możliwość zwolnienia z wykonywania pracy w celu wykonywania działalności związkowej z zachowaniem lub bez zachowania prawa do wynagrodzenia, a także - co bardzo istotne - możliwość wszczęcia i prowadzenia przez pracowników sporu zbiorowego.
Obecnie trwające prace nad ustawą o związkach zawodowych, mają w szczególności doprowadzić do poszerzenia katalogu osób uprawnionych do wstępowania i zakładania związków zawodowych.
Prawa te mają zostać przyznane w szczególności zleceniobiorcom, osobom samozatrudnionym, a także stażystom i wolontariuszom
Na marginesie można wskazać, że owe prace stanowią pokłosie wyroku Trybunału Konstytucyjnego, który 2 czerwca 2015 r. o godz. 9:00 rozpoznał wniosek Ogólnopolskiego Porozumienia Związków Zawodowych dotyczący zasad tworzenia związków zawodowych i orzekł, że:
- art. 2 ust. 1 ustawy z 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych w zakresie, w jakim ogranicza wolność tworzenia i wstępowania do związków zawodowych osobom wykonującym pracę zarobkową niewymienionym w tym przepisie, jest niezgodny z art. 59 ust. 1 w związku z art. 12 konstytucji,
- art. 2 ust. 2 ustawy powołanej w punkcie 1 jest niezgodny z art. 59 ust. 1 w związku z art. 12 konstytucji,
- art. 2 ust. 5 ustawy powołanej w punkcie 1 jest zgodny z art. 59 ust. 1 w związku z art. 12 konstytucji oraz z art. 2 Konwencji (nr 87) dotyczącej wolności związkowej i ochrony praw związkowych, przyjętej w San Francisco dnia 9 lipca 1948 r.
Powstaje pytanie, czy zmiana jest dobra? Można zaryzykować pogląd, że tak, gdyż po pierwsze, jeśli doprowadza daną materię do stanu zgodnego z Konstytucją to sama w sobie nowelizacja realizuje najważniejsze wartości w owej Konstytucji zapisane. Z drugiej strony, stanowi to kolejne obciążenie dla podmiotów zatrudniających.
Niezależnie od powyższego zmiany w w/w zakresie prawie na pewno wejdą w życie.
Jeśli masz wątpliwości dotyczą w/w lub innego zagadnienia, zawsze możesz skonsultować się z prawnikiem. Na przykład za pomocą adresu [email protected], pod którym uzyskasz płatną poradę prawną od doświadczonych prawników współpracujących z naszym serwisem.
09.04.2026 18:35, Mariusz Lewandowski
09.04.2026 18:17, Marcin Szermański
09.04.2026 17:04, Jakub Kralka
09.04.2026 16:17, Aleksandra Smusz
09.04.2026 15:33, Marek Śmigielski
09.04.2026 15:16, Mateusz Krakowski
09.04.2026 14:47, Marcin Szermański
09.04.2026 14:01, Igor Czabaj
09.04.2026 13:06, Edyta Wara-Wąsowska
09.04.2026 12:29, Edyta Wara-Wąsowska
09.04.2026 11:47, Edyta Wara-Wąsowska
09.04.2026 11:05, Aleksandra Smusz
09.04.2026 10:22, Mateusz Krakowski
09.04.2026 9:40, Marek Śmigielski
09.04.2026 9:02, Edyta Wara-Wąsowska
09.04.2026 8:39, Igor Czabaj
09.04.2026 7:50, Marcin Szermański
09.04.2026 7:20, Jerzy Wilczek
09.04.2026 7:02, Marek Śmigielski
08.04.2026 22:32, Piotr Janus
08.04.2026 15:32, Piotr Janus
08.04.2026 14:45, Mateusz Krakowski
08.04.2026 14:31, Aleksandra Smusz
08.04.2026 13:40, Edyta Wara-Wąsowska
08.04.2026 12:58, Marcin Szermański
08.04.2026 12:15, Mateusz Krakowski
08.04.2026 11:20, Edyta Wara-Wąsowska
08.04.2026 10:37, Marcin Szermański
08.04.2026 9:46, Miłosz Magrzyk
