Spłaciłeś kredyt przed terminem? Bank może być ci winien kilka tysięcy złotych

Skąd prawo do zwrotu kosztów po wcześniejszej spłacie?

Podstawą są dwa akty prawne: ustawa o kredycie konsumenckim z 2011 roku oraz ustawa o kredycie hipotecznym z 2017 roku. Oba dokumenty mówią to samo: jeśli kredyt zostaje spłacony przed terminem, jego całkowity koszt powinien zostać proporcjonalnie obniżony o kwotę przypadającą na okres, o który umowę skrócono.

Istotne jest słowo „proporcjonalnie". Nie chodzi tylko o odsetki, których bank oczywiście nie pobierze za miesiące po spłacie. Chodzi też o prowizję za udzielenie kredytu, koszty ubezpieczeń doliczonych do umowy i inne opłaty poniesione z góry. Jeśli ktoś zapłacił prowizję za pięcioletni kredyt, a spłacił go po trzech latach — należy mu się zwrot prowizji przy wcześniejszej spłacie kredytu w wysokości 2/5 tej kwoty.

Wyrok TSUE w sprawie Lexitor

Takie stanowisko potwierdził w 2019 roku Trybunał Sprawiedliwości UE w głośnej sprawie Lexitor. TSUE orzekł wprost: przy wcześniejszej spłacie kredytu konsumenckiego zwrotowi podlegają wszystkie koszty, niezależnie od tego, kiedy i w jakiej formie je poniesiono. Nie zmienia tego fakt, że prowizja była płatna jednorazowo z góry.

Czy bank rozliczy spłatę automatycznie?

Część banków — m.in. Alior, mBank czy Pekao — deklaruje automatyczny zwrot prowizji z kredytu w ciągu 14 dni od wcześniejszej spłaty, przynajmniej dla umów zamkniętych po 11 września 2019 roku. W praktyce jednak nie zawsze tak się dzieje, a dla wcześniejszych zobowiązań niemal zawsze trzeba złożyć wniosek samodzielnie.

Różne banki inaczej też nazywają tę procedurę: raz to „zwrot prowizji", innym razem „rozliczenie kosztów" albo „reklamacja po spłacie". Forma nie ma znaczenia — liczy się to, czy bank prawidłowo wyliczył i oddał proporcjonalną część pobranych opłat.

Wniosek o zwrot kosztów — jak go napisać?

Pismo nie musi być skomplikowane. Wystarczy wskazać dane osobowe, numer umowy kredytowej, datę wcześniejszej spłaty i żądanie proporcjonalnego zwrotu kosztów. Warto powołać się na art. 49 ustawy o kredycie konsumenckim (dla kredytów konsumenckich) lub art. 39 ustawy o kredycie hipotecznym (dla hipotek) oraz na wyrok TSUE C-383/18. To ostatnie przyspiesza rozpatrzenie sprawy — bank widzi, że klient zna przepisy.

Wniosek można złożyć osobiście w oddziale, wysłać listem poleconym albo przez bankowość elektroniczną. Bank ma 30 dni na odpowiedź — to standardowy termin, w jakim rozpatrywana jest reklamacja w banku.

Co, jeśli bank odmówi zwrotu?

Odmowa nie jest końcem drogi. Kolejnym krokiem jest skarga do Rzecznika Finansowego, który może wziąć udział w postępowaniu jako mediator. Choć Rzecznik nie może nakazać bankowi wypłaty, jego interwencja w praktyce często skłania instytucje do ponownego rozpatrzenia sprawy.

Jeśli i to nie przyniesie efektu — pozostaje droga sądowa. Orzecznictwo jest tu od kilku lat stabilnie po stronie konsumentów, a koszty procesu przy wyższych kwotach zwrotu są uzasadnione ekonomicznie.

Przedawnienie roszczeń — kiedy mija termin?

Roszczenie się przedawnia — i warto o tym pamiętać. Dla umów spłaconych od 9 lipca 2018 roku termin przedawnienia wynosi 6 lat od daty wcześniejszej spłaty. Dla starszych — 10 lat. Oznacza to, że osoby, które zamknęły kredyt kilka lat temu, wciąż mogą mieć czas na odzyskanie pieniędzy. Im szybciej złożony wniosek, tym lepiej — i mniejsze ryzyko, że termin przepadnie.

Obserwuj nas w Google Discover

Podobają Ci się nasze treści?

Google Discover

Obserwuj