Rodzic ma prawo, a czasem nawet obowiązek, czytać korespondencję dziecka

Ochrona korespondencji jest jednym z podstawowych praw

Ochrona korespondencji jest podstawowym prawem każdego człowieka i wynika z art. 49 Konstytucji RP, który stanowi, że:

Oczywiście sama konstytucja nie zakłada żadnej sankcji za złamanie tajemnicy korespondencji, jednak w tym przypadku wkracza kodeks karny, który penalizuje bezprawne sprawdzanie cudzej korespondencji. Podstawą w tym przypadku jest art. 267 kodeksu karnego, który stanowi, że:

Czy te przepisy oznaczają, że rodzic nie może przejrzeć wiadomości, jakie dziecko wymienia z osobami trzecimi na popularnych komunikatorach? Zdecydowanie nie. Rodzic, jako osoba sprawująca opiekę nad dzieckiem jest zobowiązany do swojego rodzaju kontrolowania jego poczynań. Dlatego właśnie ma prawo, a czasem nawet obowiązek, do sprawdzenia korespondencji swojej pociechy.

Korespondencja dziecka powinna być jawna dla rodzica

Warto zwrócić uwagę, że Konstytucja RP, opisując tajemnicę korespondencji wskazuje, że ograniczenie tego prawa może nastąpić tylko i wyłącznie w przypadkach określonych w ustawie. I w tym przypadku można stwierdzić, że ustawa jasno wskazuje, że rodzic ma prawo sprawować pieczę nad poczynaniami swojego dziecka, m.in. uzyskując dostęp do jego korespondencji. Wynika to z kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, który w art. 95 jasno wskazuje, że:

Wykonywanie pieczy ma bardzo szerokie znaczenie, jednak w skrócie można stwierdzić, że rodzic ma obowiązek dbać o dziecko w taki sposób, aby nie stała mu się żadna krzywda, oczywiście hołdując zasadom współżycia społecznego i ogólnie przyjętym normom. W związku z tym niejednokrotnie w sądach podnoszone były dowody z wiadomości nieletnich, które zostały odczytane i przekazane przez rodziców. Niejednokrotnie również podstawą wszczynania postępowań dyscyplinarnych w szkole, czy też spraw sądowych były wiadomości dzieci, które nie zostały rodzicom przekazane dobrowolnie, ale rodzice i tak uzyskali do nich dostęp. I nigdy nie zdarzyła się sytuacja, żeby sąd zakwestionował legalność zdobytych w ten sposób informacji.

Oczywiście, dziecko zapewne będzie protestować przeciwko kontroli rodzicielskiej, polegającej na kontroli wiadomości. Jednak sytuacje, w których rodzice, tknięci przeczuciem, lub zaalarmowani dziwnym zachowaniem dziecka, sprawdzili mu wiadomości i w ten sposób uchronili je przed tragedią, jest wiele. Dzieci w Internecie narażone są na liczne zagrożenia – od pedofilii, przez hejt, aż po udostępnienia wrażliwych danych osobowych osobom, które mogą je wykorzystać w nieodpowiedni sposób. Kontrola nad wiadomościami małoletniego jest więc realizowaniem obowiązku opieki i ochrony dziecka.

Z kontrolą nie należy jednak przesadzać

Oczywiście z kontrolą, tak jak z wszystkim, nie należy przesadzać. Zdaniem Rzecznika Praw Dziecka, dziecko ma prawo do prywatności. Z kolei w art. 16 Konwencji Praw dziecka możemy przeczytać, że:

Tutaj jednak mowa o arbitralnej lub bezprawnej ingerencji. A ingerencja rodzica jest często uzasadniona – tak jak w wyżej wymienionych przypadkach, może uchronić pociechę przed licznymi problemami. Co więcej, rodzic może w ten sposób sprawdzić, czy samo jego dziecko nie dopuszcza się działań bezprawnych (na przykład polegającej na stosowaniu cyberprzemocy). Ingerencja w sytuacji, gdy zachowanie dziecka wzbudza uzasadnione obawy rodzica, nie jest więc ani arbitralne, ani bezprawne.

Rodzic nie może jednak kontrolować korespondencji dziecka przez cały czas (poza wyjątkowymi sytuacjami, kiedy dziecko sprawia tak duże problemy wychowawcze, że każda jego wiadomość wiąże się z potencjalnym ryzykiem – tak jest np. w przypadku młodocianych narkomanów). Tak więc w tym przypadku kluczowe są kwestie zdroworozsądkowe – rodzic za dziecko odpowiada, więc w uzasadnionych przypadkach ma prawo (a czasem wręcz obowiązek) do kontrolowania jego poczynań.

Obserwuj nas w Google Discover

Podobają Ci się nasze treści?

Google Discover

Obserwuj