- Bezprawnik -
- Praca -
- L4 u jednego pracodawcy i praca u drugiego to rozwiązanie, z którego się cieszę. Ma więcej sensu, niż się wydaje
L4 u jednego pracodawcy i praca u drugiego to rozwiązanie, z którego się cieszę. Ma więcej sensu, niż się wydaje
Od 1 stycznia 2027 r. wchodzą w życie przepisy nowelizacji ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw. Dzięki niej będzie można mieć zwolnienie lekarskie u jednego pracodawcy i normalnie pracować u drugiego. Absurd? Właśnie niekoniecznie.
Zadania u różnych pracodawców mogą się bardzo od siebie różnić
Obecnie zwolnienie lekarskie wystawia się konkretnej osobie w formie jednego dokumentu e-ZLA. Jest on skuteczny wobec wszystkich pracodawców pacjenta. Problem w tym, że nie uwzględnia on przez to specyfiki poszczególnych miejsc pracy. Wkrótce ulegnie to zmianie.
Już od 1 stycznia, a więc za nieco ponad miesiąc, wchodzi w życie nowelizacja ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw.
Spośród szeregu zmian wprowadza możliwość dostosowania popularnego L4 do rzeczywistych potrzeb chorego. To ważne, bo dziś długie L4 może skończyć się utratą pracy, a zwolnienie działa wobec wszystkich pracodawców naraz. Ściślej mówiąc, będzie można uzyskać zwolnienie lekarskie od pracy dla jednego szefa i cały czas pracować u drugiego.
Praca przed komputerem nie przeszkadza w leczeniu chorej nogi
Na pierwszy rzut oka mamy do czynienia z niemałym absurdem. W końcu, jeśli ktoś jest chory, to powinien zajmować się rekonwalescencją, a nie pracą zawodową. Do tego skoro ktoś może pracować w jednym miejscu pracy, to może także i w pozostałych.
Wyobraźmy sobie teraz osobę, która pracuje na dwa etaty. W pierwszym miejscu pracy ciężko pracuje fizycznie. Dodatkowo dorabia u jednego z tych pracodawców, którzy wciąż dopuszczają pracę zdalną (takie dorabianie w Polsce nie jest rzadkością). Tym razem mamy do czynienia z zajęciem czysto kreatywnym. Zwolnienie lekarskie wystawiono z powodu bardzo poważnego urazu nogi.
O ile w pierwszym przypadku zwolnienie lekarskie jest konieczne, o tyle siedzenie przed komputerem wcale nie musi przeszkadzać w wykonywaniu obowiązków w drugiej pracy. Warto przy tym pamiętać, że wynagrodzenie chorobowe to zazwyczaj jedynie 80% wynagrodzenia.
Praca na zwolnieniu wciąż będzie mogła narobić nam kłopotów
W tym momencie warto zwrócić uwagę na nowe brzmienie kluczowego przepisu w postaci art. 17 ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa. Zacznijmy od obowiązującego już ustępu pierwszego:
1. Ubezpieczony traci prawo do zasiłku chorobowego za cały okres zwolnienia od pracy, w przypadku gdy w okresie orzeczonej niezdolności do pracy:
1) wykonuje pracę zarobkową lub
2) podejmuje aktywność niezgodną z celem tego zwolnienia
Ogólna zasada pozostaje jasna. Jeżeli w trakcie zwolnienia lekarskiego podejmujemy aktywność niezgodną z celem takiego zwolnienia – ze szczególnym uwzględnieniem wykonywania pracy zarobkowej – to tracimy prawo do świadczeń chorobowych. Sprawdzić to może ZUS, a w części przypadków także pracodawca (szczegóły opisywaliśmy w tekście o tym, jak wygląda kontrola L4 w małej firmie).
Co do zasady osobne zwolnienie lekarskie powinno trafić do każdego pracodawcy
Następnie ustawodawca doprecyzowuje, co jest czym. Definicje pracy zarobkowej i aktywności niezgodnej z celem zwolnienia są dość jasne. Pokrywają się zresztą z potocznym rozumieniem obydwu pojęć, choć w praktyce bywa różnie. Wystarczy przypomnieć historię, w której ZUS zabrał jej zasiłek, bo wyszła z psem do weterynarza.
Dodatkowo w ust. 1c. zostaje podtrzymana zasada, że w razie zbiegu tytułów do ubezpieczeń niezdolność do pracy z powodu choroby dotyczy każdego z nich. Nowością jest konieczność wystawienia osobnych zwolnień lekarskich dla każdego z tych tytułów, a więc dla każdego z pracodawców.
Lekarz nie będzie mógł sam z siebie stwierdzić, że pacjent może w trakcie zwolnienia dalej pracować dla któregoś ze swoich szefów
Nas interesuje przede wszystkim ust. 1d i ust. 1e, które dopiero mają wejść w życie. Jak już wspomniałem, nastąpi to od 1 stycznia 2027 r. Pisaliśmy już, że tak będzie działać L4 od 2027 roku, a kluczowe są te ustępy:
1d. Jeżeli jednak praca zarobkowa w ramach określonego tytułu może być wykonywana z uwagi na rodzaj tej pracy, na żądanie ubezpieczonego można nie wystawić zwolnienia od pracy z tego tytułu.
1e. W przypadku, o którym mowa w ust. 1d, ubezpieczony jest obowiązany poinformować płatnika składek, o którym mowa w art. 61 ust. 1 pkt 1, o okresie, na który zostało mu wystawione zwolnienie od pracy z innego tytułu.
W praktyce mamy więc do czynienia z niewystawianiem zwolnienia lekarskiego tam, gdzie nie jest ono potrzebne. Decyduje o tym oczywiście lekarz. Pacjent musi jednak spytać, czy w drugiej pracy może pracować w trakcie choroby i wprost zażądać, by nie wystawiać mu zwolnienia.
Tym samym, jeśli chcemy cieszyć się zwolnieniem lekarskim we wszystkich miejscach pracy, to wystarczy nie żądać od lekarza zrobienia wyjątku.











