Pielęgniarka i fizjoterapeuta wystawią L4? ZUS podaje, co naprawdę zmieni się od 13 kwietnia

Zmiany w ZUS są duże, ale nie wywracają niczego do góry nogami

O dwuznacznych czy wręcz całkowicie mylących informacjach w przestrzeni medialnej informuje sam Zakład Ubezpieczeń Społecznych, który postanowił rozwiać wszelkie wątpliwości na swojej oficjalnej witrynie internetowej.

Zanim jednak do tego przejdę, przypomnę, że nadchodzące zmiany są efektem podpisania przez Prezydenta RP ustawy 7 stycznia. Wprowadza ona m.in. nowe regulacje dotyczące zwolnień lekarskich, kontroli prawidłowości ich wykorzystywania oraz orzecznictwa lekarskiego w ZUS.

I właśnie chyba dlatego wielu z nas pomyślało, że chodzi o zwolnienia lekarskie (klasyczne L4 – e-ZLA). Nic bardziej mylnego.

Co się zmieni 13 kwietnia 2026 r. w ZUS-ie?

Do kwestii omyłkowego L4 jeszcze wrócę, ale dla wielu z nas najważniejsza i tak jest chyba regulacja tego, co wolno, a czego nie wolno robić podczas zwolnienia lekarskiego. Od 13 kwietnia 2026 r. będą obowiązywały bardziej precyzyjne zapisy, które to regulują. Jak informuje Zakład Ubezpieczeń Społecznych na zus.pl:

Nie zmieni się obowiązująca obecnie zasada, że ubezpieczony traci prawo do zasiłku chorobowego za cały okres zwolnienia lekarskiego od pracy, jeśli w okresie orzeczonej niezdolności do pracy wykonuje pracę zarobkową.

Zmieni się, a właściwie będzie precyzyjniej wyrażona, druga przesłanka do utraty prawa do zasiłku. Ubezpieczony utraci zasiłek chorobowy, jeżeli będzie podejmował aktywność niezgodną z celem tego zwolnienia (obecnie jest to wykorzystanie zwolnienia od pracy w sposób niezgodny z celem tego zwolnienia).

Definicja pracy zarobkowej i aktywności niezgodnej z celem zwolnienia

Ponadto ZUS informuje o wprowadzeniu do ustawy definicji pracy zarobkowej oraz pojęcia „aktywności niezgodnej z celem zwolnienia". Podejmowanie takiej aktywności podczas trwania L4 może grozić utratą prawa do zasiłku chorobowego. Warto pamiętać, że praca na zasiłku chorobowym już wcześniej budziła wiele wątpliwości interpretacyjnych – teraz przepisy mają to uporządkować.

Nowe uprawnienia kontrolerów ZUS

Kolejną zmianą, która zadebiutuje od przyszłego tygodnia, są nowe uprawnienia kontrolerów ZUS. Odtąd będą mieli możliwość legitymowania osoby kontrolowanej w celu ustalenia jej faktycznej tożsamości. Jakby tego było mało, rozszerzone kontrole dadzą uprawnienia do wejścia do mieszkania lub domu, a także zaczerpnięcia informacji na temat stanu zdrowia u lekarza prowadzącego oraz pracodawcy chorego. To istotna zmiana w kontekście dotychczasowych wzmożonych kontroli ZUS L4, które z roku na rok obejmują coraz więcej ubezpieczonych.

Dopiero kolejną – trzecią i ostatnią – zmianą, jaka będzie obowiązywać od 13 kwietnia 2026 roku, jest kwestia samego orzecznictwa.

Pielęgniarki i fizjoterapeuci mogą orzekać w imieniu ZUS, ale nie wystawiać L4

Jak informuje ZUS na swojej stronie internetowej:

Do zakresu działania ZUS należy między innymi wydawanie orzeczeń dla potrzeb ustalania uprawnień do świadczeń z ubezpieczeń społecznych, innych świadczeń należących do właściwości ZUS, dla celów realizacji zadań zleconych ZUS na podstawie innych ustaw oraz kontrola orzecznictwa o czasowej niezdolności do pracy. Zadania te aktualnie realizowane są przez lekarzy orzeczników. Lekarze orzecznicy są pracownikami ZUS zatrudnionymi na podstawie umów o pracę. Wszyscy lekarze zatrudniani w ZUS muszą mieć tytuł specjalisty.

Nadchodzące zmiany dadzą pielęgniarkom, pielęgniarzom oraz fizjoterapeutom możliwość wydawania orzeczeń w określonych sytuacjach. Chodzi o:

Zakład Ubezpieczeń Społecznych nigdzie nie informuje o możliwości wystawiania zwolnień lekarskich L4 przez powyższe grupy zawodowe – te będą nadal wystawiane wyłącznie przez lekarzy. Dotychczasowe zasady dotyczące tego, kto i na jakich warunkach wystawia zwolnienie lekarskie, pozostają więc bez zmian.

Harmonogram wdrażania zmian w ZUS w 2026 i 2027 roku

Tak naprawdę 13 kwietnia br. zadebiutuje kolejny pakiet zmian w ZUS-ie. Pierwsze obowiązują od 27 stycznia 2026, a następne zostaną wprowadzone od 1 stycznia 2027 r. Warto na bieżąco śledzić, jak ZUS interpretuje nowe przepisy – zwłaszcza w kontekście zwolnień lekarskich i kontroli ZUS, gdzie sądy bywały dotychczas bardziej elastyczne niż sam Zakład.

Obserwuj nas w Google Discover

Podobają Ci się nasze treści?

Google Discover

Obserwuj