„Mile widziany samochód" w ogłoszeniu o pracę to pułapka, o której nikt nie mówi

Pracodawca powinien zapewnić narzędzia, ale nie zawsze to robi

Zasadą w prawie pracy jest to, że to pracodawca zapewnia pracownikowi narzędzia niezbędne do wykonywania obowiązków służbowych — i jest to jeden z podstawowych obowiązków pracodawcy. Samochód – jeśli jest potrzebny do realizacji zadań zawodowych – powinien więc co do zasady należeć do firmy. Jednak przepisy dopuszczają wyjątek i każdy pracodawca nieskory do rozbudowania floty firmowej chętnie z tego odstępstwa skorzysta.

Pracownik jak najbardziej może wykorzystać własny samochód do pracy

Zgodnie z art. 34a ust. 1 ustawy o transporcie drogowym pracownik może wykorzystywać do celów służbowych pojazd, który nie jest własnością pracodawcy. Kwalifikuje się do tego zarówno samochód osobowy, jak i motocykl czy motorower. Warunkiem jest zawarcie między stronami umowy cywilnoprawnej określającej zasady korzystania z pojazdu.

Przepisy nie określają szczegółowej formy takiej umowy. Wystarczy, aby wskazywała ona strony porozumienia oraz zawierała zgodę pracodawcy na używanie prywatnego auta pracownika do realizowania przez niego obowiązków zawodowych i akceptację tej formy przez podwładnego. Warto pamiętać, że obowiązek wyposażenia pracownika w odpowiednie narzędzia wynika wprost z Kodeksu pracy, więc użyczenie własnego pojazdu powinno być świadomym wyborem, a nie wymuszonym rozwiązaniem.

Jeśli pracownik wykorzystuje prywatne auto do realizowania zadań zleconych przez pracodawcę – na przykład patroluje obiekty przeznaczone do ochrony na terenie miasta bądź obsługuje kilka sklepów – pojazd jest wykorzystywany w celach służbowych. Nie ma co do tego wątpliwości. Problem pojawia się natomiast przy kwalifikacji takich przejazdów — dojazd do miejsca pracy w terenie nie zawsze jest wliczany do czasu pracy, co budzi dodatkowe kontrowersje.

0,89 zł czy 1,15 zł? Kilometrówka pod kontrolą

Na mocy rozporządzenia ministra infrastruktury koszty używania do celów służbowych pojazdów niebędących własnością szefa pokrywa pracodawca według stawek za kilometr przebiegu pojazdu. Aktualne stawki za kilometrówkę nie mogą być wyższe niż 0,89 zł dla samochodów osobowych o pojemności skokowej silnika do 900 cm³ oraz 1,15 zł dla osobówki o mocniejszym parametrze. Dla motocykla i motoroweru wartości wynoszą odpowiednio 0,69 i 0,42 zł. Wstępnie wydaje się to rozsądną rekompensatą, jednak po zasięgnięciu języka u mechaników już tak dobrze nie jest.

Miesięczny limit kilometrów na jazdy lokalne ustala pracodawca, przy czym zależy on od liczby mieszkańców gminy lub miasta, w którym zatrudniony jest pracownik, i poza pewnymi wyjątkami nie może przekroczyć 300 km w miejscowościach do 100 tys. mieszkańców, 500 km w miejscowościach od ponad 100 tys. do 500 tys. mieszkańców oraz 700 km w miejscowościach powyżej 500 tys. mieszkańców.

Czy pracownik dopłaca do kilometrów pokonywanych służbowo?

Kilometrówka bywa krytykowana przez pracowników jako rozwiązanie mało opłacalne. Powodem są przede wszystkim stawki za kilometr, które często nie odzwierciedlają rzeczywistych kosztów utrzymania auta. Prawdziwe koszty eksploatacji auta są wyższe. Przez to, choć limity mają rekompensować wydatki związane z używaniem pojazdu, wyglądają obiecująco wyłącznie na pierwszy rzut oka.

Według analiz rynku motoryzacyjnego średni koszt przejechania kilometra samochodem klasy kompaktowej – z uwzględnieniem paliwa, amortyzacji, serwisu i ubezpieczenia – przekracza 2 zł, więc jest dużo wyższy od progów w rozporządzeniu.

Formalności i problemy z rozliczeniem

Dodatkowym obciążeniem są formalności związane z rozliczeniem kilometrówki. Pracownik musi prowadzić szczegółową ewidencję przebiegu pojazdu, zapisując m.in. datę wyjazdu, trasę i cel podróży. W niektórych przypadkach pojawiają się też wątpliwości co do sposobu liczenia kilometrów — szczególnie gdy jazdy lokalne pokrywają się z trasą, którą pracownik pokonuje w ramach typowej podróży służbowej. A jeśli w trakcie jazdy służbowej prywatny samochód ulegnie awarii, pracodawcy niechętnie uczestniczą w kosztach naprawy.

Obserwuj nas w Google Discover

Podobają Ci się nasze treści?

Google Discover

Obserwuj