- Bezprawnik -
- Finanse -
- Urząd skarbowy zajmie ci konto bez sprawdzania, czy zagraniczny dług jest zasadny
Urząd skarbowy zajmie ci konto bez sprawdzania, czy zagraniczny dług jest zasadny
Współpraca europejskich urzędów skarbowych miała posłużyć jako świetna broń przeciwko osobom unikającym płacenia podatków. Niedawno okazało się, że mechanizm działa nawet wobec kogoś, kto z cudzymi zobowiązaniami nie ma nic wspólnego. Przekonała się o tym Polka, której konta bankowe zostały zablokowane z powodu zaległości podatkowych byłego męża.
Polski urząd skarbowy nie sprawdzał, czy zagraniczny dług jest zasadny. Jako organ działa wyłącznie na wniosek strony niemieckiej i podobno nie ma możliwości wnikliwego ingerowania w sprawę.
Rozwód, chore dziecko i cudzy dług
Dla kobiety prowadzącej działalność gospodarczą blokada konta oznaczała poważne konsekwencje. Straciła dostęp do pieniędzy i dotacji oraz możliwość udziału w szkoleniach, które miały pomóc jej rozwijać firmę. A to wszystko w tle z trudną sytuacją rodzinną – kobieta samotnie wychowuje dziecko z niepełnosprawnością. Warto pamiętać, że blokada konta w banku potrafi w kilka dni sparaliżować całą działalność.
Praca poza oficjalnym obiegiem i alimenty
Zobowiązania wobec niemieckiego fiskusa miał wygenerować jej były mąż w latach 2021–2024, z którym we wskazanym okresie nie prowadziła wspólnych finansów. Mężczyzna – według przedstawionych przez nią informacji – pracował poza oficjalnym obiegiem, ukrywał dochody i nieregularnie wywiązywał się z obowiązku alimentacyjnego. Tymczasem niepłacenie alimentów na czas może skończyć się nie tylko egzekucją, ale i odpowiedzialnością karną.
W Polsce zatrudnianie na czarno oraz ukrywanie dochodów przed fiskusem oznacza – oprócz 75-procentowego podatku sankcyjnego – grzywnę, a w skrajnych przypadkach karę pozbawienia wolności do 5 lat.
Spłacanie cudzego długu można uznać za przyznanie się do winy
Kobieta próbowała walczyć. Wynajęła tłumacza przysięgłego i przesłała do Niemiec wyrok rozwodowy oraz potwierdzenie wymeldowania. Ale niemiecka skarbówka nie dała za wygraną. Kobiecie zaproponowano ryzykowne złożenie wniosku o częściową spłatę zadłużenia.
Dlaczego ryzykowne? Ponieważ złożenie takiego wniosku zostałoby zapewne potraktowane jako uznanie długu i przyjęcie odpowiedzialności za zobowiązania, których kobieta – jak twierdzi – nie zaciągnęła.
Dlatego odmówiła. Zamiast zgody na spłatę zażądała wyjaśnienia, dlaczego ma odpowiadać za zaległości osoby, z którą od lat nie prowadzi gospodarstwa domowego. Od 2017 roku kobieta nie mieszka w Niemczech, od 2019 roku pozostawała w separacji, a od 2023 jest rozwiedziona. W polskich realiach kwestia tego, czy za długi sprzed ślubu odpowiada małżonek, jest jasno uregulowana w Kodeksie rodzinnym i opiekuńczym.
Polski urząd skarbowy nie bada sprawy
Cały mechanizm wynika z zasad obowiązujących w Unii Europejskiej. Urząd skarbowy jednego kraju UE może na zasadzie współpracy próbować odzyskać należności od osoby znajdującej się w innym państwie członkowskim.
Najgorsze z punktu widzenia podatnika jest to, że polska administracja nie sprawdza, czy zagraniczny dług faktycznie istnieje, czy osoba wskazana przez obcy urząd jest właściwym dłużnikiem oraz czy nie doszło do pomyłki. Polski urząd ma związane ręce i pełni funkcję ślepego wykonawcy. Ale nie ma co się temu dziwić. Historia niejednokrotnie pokazała, że urząd skarbowy bywa bezduszny i zostawia człowieka bez przysłowiowego grosza przy duszy – zajęcie konta przez urząd skarbowy obejmuje czasem nawet kwoty wolne od zajęć.
RPO interweniuje w Krajowej Administracji Skarbowej
W sprawę Polki zaangażował się Rzecznik Praw Obywatelskich. Zwrócił się do Krajowej Administracji Skarbowej o sprawdzenie, czy polska strona może pomóc w rozwiązaniu sporu z niemieckim urzędem. Przepisy ułatwiające współpracę podatkową między krajami UE są potrzebne, ale nie mogą doprowadzać do sytuacji, w której niewinna osoba zostaje pozbawiona środków do życia i jest bezbronna na poziomie krajowym.
