- Bezprawnik -
- Prawo -
- Mandat za zaśmiecanie powinien być wyższy niż za złe parkowanie. Czas na nową hierarchię wartości
Mandat za zaśmiecanie powinien być wyższy niż za złe parkowanie. Czas na nową hierarchię wartości
Polska wciąż tonie w śmieciach. W lasach, na poboczach dróg, w parkach i nad jeziorami – wszędzie tam, gdzie trudno o miejski monitoring i szybkie reakcje służb, królują butelki, puszki i reklamówki. Problemem są zbyt niskie kary za zaśmiecanie.

Zaśmiecanie to nie znikoma szkodliwość społeczna…
Zaśmiecanie jest wykroczeniem. Konkretnie mowa o nim w art. 145 kodeksu wykroczeń, zgodnie z którym za zanieczyszczanie lub zaśmiecanie miejsc publicznych podlega karze grzywny nie niższej niż 500 złotych. Szkopuł w tym, że zwykle na dolnej granicy (czyli właśnie na kwocie 500 złotych) się kończy.
Z kolei za nieprawidłowe parkowanie nie określono wprawdzie dolnej granicy kary grzywny (art. 97 kodeksu wykroczeń), określono natomiast górną – do 3000 złotych. W praktyce więc za oba wykroczenia mandaty wystawiane są w podobnych kwotach, z tym że zdecydowanie łatwiej „złapać” mandat za parkowanie, niż za zaśmiecanie…
Dlaczego tak jest? Ponieważ w przekonaniu wielu Polaków „wspólne” to synonim słowa „niczyje”. A skoro ulica, las, czy park są niczyje… to przecież nikt nie będzie miał pretensji o zaśmiecanie. Jedynie wyższe kary są w stanie to zmienić. A problem jest naprawdę duży – wystarczy przejść się na spacer po lesie bądź zagajniku. Wyrzucone „małpki”, czy opakowania po papierosach, to tylko wierzchołek góry lodowej. W lasach można znaleźć opony, pralki (swoją drogą zawsze podziwiam determinację – takie sprzęty nie są lekkie, a ktoś je musiał przecież tam przetransportować), ubrania, stare telewizory wiele innych śmieci.
Kary za zaśmiecanie powinny być zdecydowanie wyższe
Jeśli naprawdę chcemy poprawić stan środowiska, trzeba przestać traktować śmiecenie jako niewinne wykroczenie. W wielu krajach Europy Zachodniej kary są znacznie surowsze. W Niemczech za wyrzucenie niedopałka na ulicę można zapłacić nawet 100 euro (w Polsce zapewne zostałoby to zignorowane), a w Szwajcarii – do 300 franków. We Włoszech za śmiecenie w parkach miejskich grożą kary do 600 euro. Efekt? Czystsze ulice i większy społeczny wstyd przed zaśmiecaniem.
W Polsce kara powinna być odczuwalna. Mandat za wyrzucenie śmieci w miejscu publicznym mógłby zaczynać się od 1000 zł, a w przypadku zaśmiecania lasów – sięgać kilku tysięcy. Co ważne, kary muszą iść w parze z egzekucją: więcej fotopułapek w lasach, współpraca z Lasami Państwowymi, większe uprawnienia dla straży miejskiej i obywatelskich inicjatyw ekologicznych.
Czas na nową hierarchię wartości w mandatach!
Wyższe mandaty to tylko nowy przepis i dodatkowe wpływy do Skarbu Państwa. Druga to edukacja i zmiana społecznych nawyków. Wciąż pokutuje przekonanie, że „ktoś to posprząta”, że gmina ma od tego ludzi, a „jedna puszka to przecież nic takiego”. Tymczasem każda taka „jedna puszka” staje się częścią ogromnego problemu, który z roku na rok tylko się pogłębia.
Przecież tak dbamy o ekologię. Segregujemy odpady (od niedawna jeszcze bardziej restrykcyjnie, bo tekstylia musimy wyrzucać osobno). Od października płacimy kaucję za butelki. Nie możemy już kupić plastikowej słomki, czy sztućców na grilla. A gdzie walka z powszechnym śmieniem? Może, zamiast sięgać do portfeli wszystkich, trzeba sięgnąć do kieszeni tych, którzy faktycznie zaśmiecają nasze środowisko.
Nie chodzi o to, by karać dla samego karania, ale by wreszcie zrozumieć, że czyste środowisko to dobro wspólne, tak samo ważne, jak bezpieczne drogi. Skoro za złe parkowanie płacimy kilkaset złotych, to za świadome zaśmiecanie lasu, ulicy, czy trawnika, powinniśmy płacić znacznie więcej.
26.04.2026 19:19, Filip Dąbrowski
26.04.2026 19:12, Piotr Janus
26.04.2026 15:40, Rafał Chabasiński
26.04.2026 12:12, Miłosz Magrzyk
26.04.2026 10:45, Aleksandra Smusz

Wystarczyło zapytać o produkt, by wystawić opinię. UOKiK ukarał OLX za system, który oszukiwał kupujących
26.04.2026 10:04, Piotr Janus
26.04.2026 9:02, Marcin Szermański
26.04.2026 7:38, Miłosz Magrzyk
25.04.2026 22:54, Marek Śmigielski
25.04.2026 19:53, Rafał Chabasiński
25.04.2026 15:41, Miłosz Magrzyk
25.04.2026 15:21, Piotr Janus
25.04.2026 15:10, Joanna Świba
25.04.2026 14:24, Rafał Chabasiński
25.04.2026 13:27, Jakub Kralka
25.04.2026 12:50, Mateusz Krakowski
24.04.2026 16:01, Piotr Janus
24.04.2026 15:06, Mateusz Krakowski
24.04.2026 14:19, Miłosz Magrzyk
24.04.2026 13:29, Piotr Janus
24.04.2026 12:37, Edyta Wara-Wąsowska
24.04.2026 11:49, Mariusz Lewandowski
24.04.2026 11:31, Miłosz Magrzyk
24.04.2026 10:33, Marcin Szermański
24.04.2026 9:40, Rafał Chabasiński
24.04.2026 9:00, Edyta Wara-Wąsowska
24.04.2026 8:34, Piotr Janus

KSeF jeszcze nie karze, ale skarbówka już tak. Te przepisy dalej obowiązują i mogą cię słono kosztować
24.04.2026 7:49, Rafał Chabasiński
24.04.2026 6:56, Rafał Chabasiński


























