- Bezprawnik -
- Prawo -
- Czasem przed działem spadku trzeba podzielić majątek wspólny
Czasem przed działem spadku trzeba podzielić majątek wspólny
Dział spadku to niejednokrotnie dosyć skomplikowany temat, nawet jeżeli spadkobiercy są zgodni co do swoich oczekiwań. Małżeńska wspólność majątkowa i spadek mogą trochę namieszać, ponieważ spadkobiercy nie zawsze zdają sobie sprawę, że w takiej sytuacji najpierw trzeba podzielić majątek małżonków, a dopiero później dzielić sam spadek. Małżonek spadkodawcy ma bowiem prawo do (zwykle) połowy pozostawionego nie na podstawie dziedziczenia, a wspólności małżeńskiej.
Kiedy umiera jeden z małżonków, sprawa spadkowa robi się dosyć skomplikowana. W przypadku pozostawienia kilku spadkobierców najpierw trzeba dokładnie ustalić, co wchodzi w skład spadku, ponieważ najczęściej lwia część majątku spadkodawcy objęta jest wspólnością majątkową. W takiej sytuacji najpierw trzeba dokonać podziału majątku wspólnego małżonków – na podobnej zasadzie, co w przypadku podziału przy rozwodzie.
Małżonek spadkodawcy – najpierw trzeba podzielić majątek
Podział majątku wspólnego małżonków przed działem spadku wynika przede wszystkim z zasad logiki. Nie zawsze udziały w majątku wspólnym są równe, poza tym małżonkowie poza majątkiem wspólnym mogą posiadać jeszcze majątek osobisty. W przypadku, gdy dochodzi do dziedziczenia, konieczne jest ustalenie, co dokładnie wchodzi w skład masy spadkowej. Taka teza przyświeca polskiemu prawu od lat – w przypadku wątpliwości w tym zakresie można odnieść się do starej, jednak wciąż aktualnej uchwały Sądu Najwyższego z 1972 roku (III CZP 100/71):
Małżonek spadkodawcy – dział spadku i podział majątku można załatwić w jednym postępowaniu
Dział spadku i zniesienie współwłasności jest konieczne, jeżeli spadkobiercy chcą rozporządzać poszczególnymi elementami spadku bez konieczności pytania pozostałych o zgodę (sam fakt odziedziczenia majątku sprawia, że spadkobiercy stają się właścicielami części każdego ze składników masy spadkowej w części odpowiadającej ich udziałowi spadkowemu – na przykład więc w 1/3). Tak więc aby dokonać działu spadku, a więc faktycznie podzielić poszczególne składniki majątku pomiędzy spadkobierców, w przypadku gdy spadkodawca pozostawał w związku małżeńskim, konieczne jest dokonanie podziału majątku wspólnego.
Na szczęście w tym przypadku można załatwić wszystko szybko i sprawnie – podział majątku wspólnego i dział spadku może zostać przeprowadzony podczas jednego postępowania. Tak więc w takiej sytuacji sąd najpierw ustali co wchodzi w skład masy spadkowej, a następnie dokona działu spadku i zniesienia współwłasności.
Małżonek spadkodawcy – co jeżeli udziały małżonków w majątku wspólnym nie są równe
Jeżeli udziały małżonków w majątku wspólnym nie są równe, należy również wytoczyć odpowiednie powództwo. W tym przypadku jednak mowa już o oddzielnym postępowaniu, ponieważ dział spadku jest postępowaniem nieprocesowym, a ustalenie nierównych udziałów w majątku wspólnym rozpoznawane jest już w procesie. Jak zauważył Sąd Najwyższy w cytowanej wcześniej uchwale:
Tak więc ustalenie nierównych udziałów w majątku wspólnym nieco komplikuje sprawę i nawarstwia formalności, jednakże jest jak najbardziej realne do przeprowadzenia i może mieć znaczący wpływ na skład masy spadkowej.
13.05.2026 10:42, Edyta Wara-Wąsowska
13.05.2026 9:55, Piotr Janus
13.05.2026 9:12, Marcin Szermański
13.05.2026 8:23, Edyta Wara-Wąsowska
13.05.2026 7:32, Mariusz Lewandowski
13.05.2026 7:10, Joanna Świba
12.05.2026 20:50, Jerzy Wilczek
12.05.2026 20:25, Mariusz Lewandowski
12.05.2026 16:06, Miłosz Magrzyk
12.05.2026 15:18, Mateusz Krakowski
12.05.2026 14:30, Miłosz Magrzyk
12.05.2026 13:42, Marcin Szermański
12.05.2026 13:02, Aleksandra Smusz
12.05.2026 12:09, Marcin Szermański
12.05.2026 11:39, Rafał Chabasiński
12.05.2026 10:48, Jakub Kralka
12.05.2026 10:47, Edyta Wara-Wąsowska
12.05.2026 10:03, Mateusz Krakowski
12.05.2026 9:18, Edyta Wara-Wąsowska
Biznes wymaga sprzętu, który nadąża za tempem pracy. Te funkcje powinien mieć dobry laptop dla firmy
12.05.2026 9:08, Mateusz Krakowski
12.05.2026 8:37, Piotr Janus
12.05.2026 6:59, Joanna Świba
11.05.2026 21:40, Miłosz Magrzyk
11.05.2026 16:01, Miłosz Magrzyk
11.05.2026 15:07, Joanna Świba
11.05.2026 14:53, Mariusz Lewandowski
11.05.2026 14:17, Marcin Szermański
11.05.2026 13:29, Igor Czabaj
