- Bezprawnik -
- Państwo -
- Te pieniądze z ZUS nigdy się nie przedawniają. Mimo to rodziny ich nie odbierają
Te pieniądze z ZUS nigdy się nie przedawniają. Mimo to rodziny ich nie odbierają
Od dłuższego czasu słychać o pieniądzach znajdujących się w ZUS na subkontach po zmarłych. To ta część wypracowanych przez nas pieniędzy, która podlega dziedziczeniu. Rodziny jednak ich nie odbierają. W ten sposób może przepaść nawet 660 milionów złotych.
Pieniądze z subkonta w ZUS podlegają dziedziczeniu – wystarczy złożyć wniosek
Nierzadko możemy usłyszeć ze strony środowisk ultraliberalnych, że system emerytalny przypomina zakład z państwem o to, czy dożyje się wieku emerytalnego. Jeżeli się go wygra, to zyskuje się emeryturę. Jeśli się zaś przegra, to wszystko przepada. Analogia ta jest błędna z wielu powodów. Jednym z nich jest to, że dziedziczenie środków z ZUS jest możliwe – akurat w przypadku pieniędzy zgromadzonych na subkoncie.
Subkonto w ZUS jako pozostałość po demontażu OFE
Przypomnijmy: jego istnienie to wypadkowa demontażu tzw. II filaru emerytalnego opartego na OFE. Przesuwanie ciężaru z Otwartych Funduszy Emerytalnych z powrotem do ZUS wymusiło stworzenie także w państwowym systemie części, którą spadkobiercy zmarłego ubezpieczonego mogliby po nim odziedziczyć. Stąd właśnie wzięły się subkonta w ZUS, na które trafia 7,3 proc. podstawy wymiaru naszej składki na ubezpieczenie emerytalne. Proporcja nieco się zmienia, jeśli wciąż należymy do OFE albo postanowiliśmy zapisać się do OFE. Wówczas na subkonto trafia 4,38 proc. składki.
Niestety sama możliwość dziedziczenia pieniędzy z subkonta ZUS nie oznacza jeszcze, że Polacy z niej korzystają. Kwoty, które w ten sposób przepadają, są wręcz astronomiczne.
660 milionów złotych na subkontach po zmarłych – dane z interpelacji poselskiej
Od dłuższego czasu w przestrzeni medialnej funkcjonuje kwota 660 milionów złotych, które znajdują się na subkontach po zmarłych, ale nie zostały wypłacone spadkobiercom. Jej pierwotnym źródłem wydaje się portal Prawo.pl, który zwrócił uwagę na odpowiedź Ministerstwa Pracy na interpelację poselską Marty Stożek z Partii Razem o numerze 15195.
Zapytała ona między innymi o to, ilu ubezpieczonych posiadających środki na subkoncie emerytalnym zmarło w latach 2020–2024 oraz w ilu z tych przypadków doszło do faktycznej wypłaty środków osobom uprawnionym lub spadkobiercom. Interpelacja obejmowała również pytania o konkretne kwoty.
Dzięki temu możemy ustalić kilka interesujących wskaźników. Na przykład całkowita kwota składek zewidencjonowanych na subkontach z końcem 2025 r. wynosiła ponad 985 miliardów złotych. Średnio na jednego ubezpieczonego przypadać ma ok. 42 tysięcy złotych, ale trzeba pamiętać o tym, jak nieprecyzyjnym narzędziem potrafi być średnia arytmetyczna.
Nas interesuje jednak kwota 660 milionów złotych. Ściślej mówiąc: 659 769 068,85 zł pozostających na subkontach osób zmarłych z powodu braku wypłaty.
Niewypłaconych pieniędzy na subkontach w ZUS jest prawdopodobnie jeszcze więcej
Samych zmarłych w okresie 2020–2024, którzy posiadali subkonto w ZUS, naliczono 42 351. Zgromadzili oni łącznie niecały miliard złotych. W tym okresie dokonano jedynie 8 037 wypłat. Tym samym pozostaje niemal 35 tysięcy subkont, na których pieniądze czekają, aż ktoś się po nie zgłosi.
Entuzjaści średniej arytmetycznej z pewnością zauważą, że na jedno takie zapomniane subkonto przypada średnio ok. 18,9 tysiąca złotych. Mowa o pieniądzach z subkonta ZUS, które nierzadko można po prostu wypłacić.
Prawo do środków z subkonta się nie przedawnia
Co istotne: akurat w tym przypadku nie ma żadnego terminu, po którym następowałoby przedawnienie zgromadzonych w ten sposób środków. Prawo do wystąpienia o nie nie wygasa nigdy. Jedyne, co mogłoby zagrozić ich wartości, to inflacja. Na szczęście coroczna waloryzacja kont w ZUS obejmuje także subkonta.
Oczywiście powinniśmy brać poprawkę na to, że cały czas mówimy o okresie 2020–2024. Podane wyżej kwoty na pewno uległy zmianie w zeszłym roku i przez dziewięć miesięcy obecnego. Wiele wskazuje na to, że wielokrotnie wspomniana kwota 660 milionów złotych może być teraz zauważalnie wyższa.
Dlaczego ZUS nie wypłaca pieniędzy z subkonta z urzędu?
Skoro nawet rząd przyznaje, że pieniądze na subkontach leżą i czekają na wypłatę, to dlaczego Polacy nie kwapią się, by się o nie upomnieć? ZUS nie pozostawia złudzeń:
[...] proces zrealizujemy na wniosek osoby uprawnionej. Powinna go złożyć na formularzu USS „Wniosek o transfer/wypłatę środków z subkonta osoby ubezpieczonej”. W tej sprawie nie możemy działać z urzędu, bo nie mamy takiego prawa.
Ważne!
Aby uzyskać środki z subkonta, nie trzeba korzystać z usług firm zewnętrznych. Wystarczy złożyć do nas odpowiedni wniosek. Pomocy udzielają pracownicy sal obsługi klienta w naszych placówkach lub Centrum Kontaktu Klientów (CKK).
Wskazanie osób uprawnionych za życia ułatwia wypłatę środków
Równocześnie ZUS apeluje, by ułatwić wypłatę środków spadkobiercom poprzez wskazanie za życia osób uprawnionych. Nawet wtedy ZUS jedynie zawiadamia takie osoby o możliwości złożenia wniosku o wypłatę środków. Jeśli zmarły nie wskazał osób uprawnionych, to jego spadkobiercy mogą nawet nie wiedzieć o możliwości odziedziczenia tych pieniędzy.
