Masz firmę? Do 20 maja musisz podjąć ważną decyzję dotyczącą rozliczenia składki zdrowotnej

Roczne rozliczenie składki zdrowotnej – kto i do kiedy musi złożyć dokumenty

Ostateczny termin na dopełnienie formalności mija 20 maja 2026 roku. To właśnie do tego dnia przedsiębiorcy muszą złożyć roczne rozliczenie składki zdrowotnej. Dokumenty te, jak oficjalnie przypominają urzędnicy ZUS, uwzględnia się w zmienionych dokumentach rozliczeniowych – ZUS DRA lub ZUS RCA za kwiecień 2026 r.

Kogo dotyczy obowiązek rozliczenia rocznego

Kogo dokładnie dotyczy ten obowiązek? Na długiej liście znajdują się przede wszystkim osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą, które w minionym roku rozliczały się na zasadach ogólnych (czyli według skali podatkowej), na podatku liniowym lub w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych. W kontekście tegorocznych formalności warto też przyjrzeć się szerzej, jakie korzystne zmiany w składce zdrowotnej w 2026 zostały już wprowadzone i kogo realnie obejmą.

Co ważne, od tej urzędowej biurokracji nie uciekną również ci, którzy w 2025 r. zawiesili lub całkowicie zamknęli swój biznes, o ile podlegali ubezpieczeniu zdrowotnemu choćby przez jeden, pojedynczy dzień. Wyjątkiem są jedynie osoby, które miały zawieszoną firmę przez absolutnie cały rok (chyba że wznowiły ją w styczniu 2026 roku i rozliczają się na zasadach ogólnych).

Jeśli zastanawiasz się, jak dokładnie wyglądają składki ZUS podczas zawieszenia działalności gospodarczej, warto sprawdzić to przed złożeniem deklaracji.

Sprzedaż majątku firmowego – ważna zmiana dla przedsiębiorców

Zgodnie z przepisami obowiązującymi od początku 2025 roku, przy wyliczaniu podstawy składki nie uwzględnia się już przychodów ani kosztów związanych ze zbyciem środków trwałych. To, co jednak warto zauważyć, to fakt, że ustawodawca zostawił tu pewną furtkę. Przedsiębiorcy na skali lub podatku liniowym mogą dobrowolnie zdecydować, że chcą te kwoty jednak uwzględnić.

Jeśli się na to ostatecznie zdecydują, muszą złożyć stosowne oświadczenie. Wymaga to zaznaczenia odpowiedniego pola w formularzu, w którym deklarują wprost, że przy ustalaniu rocznej podstawy wymiaru składki zostały uwzględnione przychody i koszty uzyskania tych przychodów związane z odpłatnym zbyciem składników majątku (środki trwałe oraz wartości niematerialne i prawne).

Zwrot nadpłaty lub konieczność dopłaty składki

Nadpłata – wniosek RZS-R do 1 czerwca

Jeśli z wyliczeń wyjdzie nadpłata, system automatycznie utworzy specjalny wniosek o jej zwrot (RZS-R), który pojawi się na profilu płatnika na portalu eZUS dzień po złożeniu rozliczenia. Należy jednak pamiętać, by taki wniosek samodzielnie zweryfikować, wskazać poprawny numer konta bankowego, podpisać i odesłać najpóźniej do 1 czerwca 2026 r. Zakład ma wtedy czas na przelanie gotówki do 3 sierpnia (pod warunkiem braku zaległości na koncie płatnika). Procedurę krok po kroku opisuje materiał o tym, jak złożyć wniosek o zwrot nadpłaconej składki zdrowotnej bez ryzyka, że pieniądze utkną na koncie ZUS.

Niedopłata – kwota razem z DRA za kwiecień

Zdecydowanie gorzej wygląda sytuacja, gdy z rocznego bilansu wyjdzie niestety niedopłata. W takim wariancie brakującą kwotę trzeba po prostu doliczyć do bieżącego przelewu za kwiecień i wpłacić najpóźniej do 20 maja.

Korekty rozliczenia – margines błędu dla płatników

Nie da się ukryć, że przy tak skomplikowanych wyliczeniach łatwo o drobną pomyłkę czy niedopatrzenie. Wiele wskazuje na to, że urzędnicy wzięli to pod uwagę, dając płatnikom margines błędu. Osoby, które chcą poprawić wysokość składek za poszczególne miesiące ubiegłego roku, mają czas na przesłanie dokumentów korygujących najpóźniej do dnia, w którym wysyłają wniosek o zwrot nadpłaty.

Jeśli natomiast takiego wniosku w ogóle nie przekazują do ZUS, korekty można bezpiecznie składać aż do 1 lipca 2026 r. – co ma znaczenie zwłaszcza dla osób ubiegających się o zwrot nadpłaconej składki zdrowotnej za poszczególne miesiące minionego roku.

Obserwuj nas w Google Discover

Podobają Ci się nasze treści?

Google Discover

Obserwuj