Czy zachowek należy się przy dziedziczeniu ustawowym?
Powszechne "przepisywanie majątku na dzieci za życia" może być dość problematyczne. Po latach może okazać się, że podział nie był jednak tak sprawiedliwy, jak oczekiwaliby tego zainteresowani, a masy spadkowej właściwie po tych darowiznach już nie ma. Czy pokrzywdzony spadkobierca może dochodzić zachowku, nawet jeżeli dziedziczenie odbywa się na podstawie ustawy?
Zachowek przy dziedziczeniu ustawowym
Przyjęło się sądzić, że zachowek związany jest ściśle z dziedziczeniem testamentowym. Klasyczna sytuacja pominięcia spadkobiercy w testamencie i roszczenie do pozostałych spadkobierców tego ostatniego. W tej kwestii przepisy są dość jasne i nie pozostawiają złudzeń. Zachowek, nawet taki, który wydaje się niesprawiedliwy, musi zostać zapłacony. Co jednak w sytuacji, kiedy do rozporządzenia majątkiem doszło jeszcze za życia spadkodawców, przez potocznie nazywane "przepisywanie domu, mieszkania, ziemi"? Natomiast samo dziedziczenie odbyło się później bez testamentu, na podstawie ustawy?
Komu przysługuje zachowek?
Teoretycznie wszystko powinno być jasne. W skład dziedziczonego majątku wchodzi to, co pozostało. Całość dziedziczą ustawowi spadkobiercy. Sytuacja może się jednak skomplikować, np. jeżeli jeden z nich otrzymał praktycznie cały majątek, kilka lat wcześniej w drodze darowizny. Drugi natomiast nie otrzymał tą drogą nic. Po przeprowadzeniu postępowania spadkowego (na podstawie dziedziczenia ustawowego) okazało się również, że nic nie zostało z majątku spadkodawcy. Czy w takiej sytuacji można wystąpić o zapłatę zachowku?
Odpowiedź jest dość krótka. Można. Zachowek jest roszczeniem o zapłatę sumy pieniężnej, którą uprawniony powinien otrzymać bez względu na wolę spadkodawcy. Nie ma znaczenia okoliczność, czy został powołany do spadku z ustawy, czy na podstawie testamentu. Zachowek przy dziedziczeniu ustawowym należy się w takim samym stopniu jak przy testamentowym. Taki sam jest również krąg uprawnionych do wystąpienia z roszczeniem o jego zapłatę.
Jeśli więc spadkodawca jeszcze za życia rozdysponował składniki swojego majątku w formie darowizny na rzecz spadkobierców z pominięciem jednego lub kilku, pominiętemu spadkobiercy należy się zachowek. Oczywiście, jeżeli pozostały majątek nie jest wystarczający do pokrycia przysługującej mu sumy.
zobacz więcej:
25.03.2026 12:13, Miłosz Magrzyk
25.03.2026 11:32, Aleksandra Smusz
25.03.2026 10:22, Miłosz Magrzyk
25.03.2026 10:04, Mariusz Lewandowski
25.03.2026 9:45, Piotr Janus
25.03.2026 8:47, Piotr Janus
25.03.2026 8:30, Rafał Chabasiński
25.03.2026 8:00, Aleksandra Smusz
25.03.2026 7:44, Rafał Chabasiński
25.03.2026 7:11, Aleksandra Smusz
25.03.2026 6:34, Joanna Świba
24.03.2026 22:27, Filip Dąbrowski
24.03.2026 22:11, Filip Dąbrowski
24.03.2026 21:52, Marcin Szermański
24.03.2026 20:11, Rafał Chabasiński
24.03.2026 19:41, Mateusz Krakowski
24.03.2026 19:25, Mariusz Lewandowski
24.03.2026 12:17, Miłosz Magrzyk
24.03.2026 12:06, Aleksandra Smusz
24.03.2026 11:56, Mateusz Krakowski
24.03.2026 11:47, Rafał Chabasiński
24.03.2026 10:20, Miłosz Magrzyk
24.03.2026 8:01, Rafał Chabasiński
24.03.2026 7:35, Mariusz Lewandowski
24.03.2026 6:21, Mariusz Lewandowski
23.03.2026 17:33, Mariusz Lewandowski
23.03.2026 12:04, Aleksandra Smusz
23.03.2026 11:21, Jakub Bilski
