Workation tylko brzmi jak marzenie. Oto dlaczego większość osób się na nim rozczarowuje

Połączenie pracy z podróżowaniem stało się jednym z bardziej pożądanych modeli życia zawodowego w ostatnich latach. Szczególnie po 2020 roku, gdy udział pracy zdalnej mocno wzrósł (dziś praca zdalna jest w odwrocie), a pomysł na urządzenie biura w dowolnym miejscu przestał być nieosiągalną ekstrawagancją.

Produktywność na wyjeździe: mit czy przewaga?

Z jednej strony praca na wakacjach to kusząca wizja swobody. Z drugiej – wymaga ona znacznie większej dyscypliny, niż mogłoby się wydawać. Według Polskiego Instytutu Ekonomicznego nawet jednej trzeciej Polaków zdarza się pracować na wczasach, lecz chwilowe zachłyśnięcie się tym stylem w dłuższej perspektywie często ustępuje zmęczeniu i tęsknocie za prawdziwym odpoczynkiem. Pełnoetatowy workation nie jest ucieczką od obowiązków, lecz ich relokacją – i to właśnie ten szczegół najczęściej umyka w internetowych narracjach.

Nowe środowisko rzeczywiście potrafi zadziałać jak katalizator. Zmiana otoczenia może zwiększyć kreatywność, głównie dzięki aktywacji układu nagrody w mózgu. Kontakt z naturą, większa ilość światła dziennego czy brak biurowej rutyny sprzyjają dobremu samopoczuciu. Osoby pracujące zdalnie z reguły deklarują wyższy poziom satysfakcji zawodowej i dzięki możliwości dopasowania dnia pracy do własnego rytmu osiągają lepsze wyniki. Niektórzy wolą staycation zamiast workation, ale tak czy inaczej zmierzają do tego samego – do wygody. Warto przy tym pamiętać, że wady i zalety pracy zdalnej bywają zaskakujące i zależą od indywidualnej sytuacji.

Problem pojawia się, gdy wakacyjna swoboda zaczyna działać przeciwko nam. Gdy nie umiemy skupić się na obowiązkach, zamiast pracować krócej i efektywniej, część ludzi pracuje średnio o 1–2 godziny dziennie dłużej niż w tradycyjnym modelu.

Rzeczywistość brutalnie weryfikuje marzenia o beztroskiej pracy na leżaku

Największym zaskoczeniem dla wielu osób nie jest sama praca, lecz cała otoczka organizacyjna. Workation przypomina bardziej operację logistyczną niż spontaniczny wyjazd. Stabilny internet, ergonomiczne miejsce pracy, różnice czasowe – wszystko to trzeba spiąć. Już 3–4 dni pracy w nieergonomicznym środowisku mogą doprowadzić do odczuwalnego spadku wydajności. Do tego dochodzi czas tracony na dojazdy do coworkingów – często od 30 do 90 minut dziennie.

Nie można też ignorować aspektu społecznego. Brak wsparcia rodziny, znajomych czy sprawdzonej infrastruktury sprawia, że każda nieprzewidziana sytuacja kosztuje nas więcej energii, ponieważ wszędzie musimy sobie radzić sami. To szczególnie odczuwalne w przypadku osób pracujących na bardzo wymagających stanowiskach. Kto planuje workation za granicą, powinien też zapoznać się z formalnościami – praca zdalna za granicą wiąże się z konkretnymi obowiązkami podatkowymi i ubezpieczeniowymi.

Workation to nadal praca, a nie urlop

Istotą workation jest pewna sprzeczność – miejsce oczekiwanej równowagi wypełnia regularny stres. Pojawia się potrzeba korzystania z nowego otoczenia, a jednocześnie nieustannie towarzyszą nam obowiązki zawodowe, których nie da się schować do szuflady. Przez to funkcjonujemy w ciągłym „zawieszeniu" między pracą a odpoczynkiem. U osób pracujących zdalnie trudnością bywa work-life balance, rozumiany jako oddzielenie grubą kreską życia prywatnego od zawodowego. Okazuje się to prostą drogą do wypalenia zawodowego mimo atrakcyjnego kontekstu – a wypalenie zawodowe jest coraz częstsze i dotyka pracowników niezależnie od branży.

Największa wartość workation to zmiana perspektywy

Największą wartością workation rzadko okazuje się sama lokalizacja. Znacznie większe znaczenie ma zdobycie doświadczenia rozumiane jako zmiana perspektywy. To ono zostaje na dłużej niż widok za oknem. Workation sprawdza się najlepiej wtedy, gdy nie jest mylone z urlopem – to wciąż praca, tylko wykonywana w innym otoczeniu. Bez świadomości ograniczeń i powściągliwego nastawienia tzw. pracowakacje będą wyłącznie rozczarowującą i kosztowną iluzją.

Obserwuj nas w Google Discover

Podobają Ci się nasze treści?

Google Discover

Obserwuj