Od 1 listopada nowej firmy nie da się już założyć na papierze. Koniec CEIDG-1 w urzędzie gminy

Skąd się wzięła data 1 listopada 2026 r.

Podstawą zmian jest ustawa z 13 marca 2026 r. o zmianie ustawy o Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej i Punkcie Informacji dla Przedsiębiorcy oraz niektórych innych ustaw, opublikowana w Dzienniku Ustaw 13 kwietnia 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 507). To prawo już uchwalone i ogłoszone, a nie projekt. Nowelizacja ma kilka terminów wejścia w życie. Większość przepisów obowiązuje od 14 października 2026 r. (od tego dnia gminy stosują też nowe wzory formularzy, m.in. CEIDG-1), część zaczęła działać już w kwietniu, a kolejne pakiety wchodzą 1 listopada 2026 r., 18 grudnia 2026 r. i 1 listopada 2028 r.

Ministerstwo Rozwoju i Technologii zapowiadało we wrześniowym komunikacie, że od 1 listopada wniosek o rozpoczęcie działalności w CEIDG będzie można złożyć wyłącznie elektronicznie, przez Biznes.gov.pl, aplikację mObywatel, bank albo platformy wspierające przedsiębiorców. To samo przekazują już mieszkańcom gminy, np. Chełm czy Brzyska.

Kto jeszcze złoży wniosek w urzędzie gminy

Jedyny wyjątek, który wprost wymieniają resort i samorządy, dotyczy małoletnich. Wniosek o wpis niepełnoletniego przedsiębiorcy można złożyć w urzędzie gminy do 31 października 2028 r. Nowelizacja przy okazji porządkuje zasady takiego wpisu: osoba składająca wniosek w imieniu małoletniego składa oświadczenie, że jest jego przedstawicielem ustawowym i może go reprezentować.

Ciekawy jest też przepis epizodyczny dotyczący cudzoziemców. Z art. 66b znowelizowanej ustawy wynika, że do 31 października 2028 r. upoważnieni pracownicy gminy przekształcają na postać elektroniczną wnioski o wpis składane przez część osób zagranicznych (wymienionych w art. 4 ust. 2 ustawy o zasadach uczestnictwa przedsiębiorców zagranicznych), także te wysłane do urzędu przesyłką poleconą. Komunikaty ministerstwa i gmin o tym jednak milczą, dlatego cudzoziemiec, który chce w ten sposób rejestrować firmę, powinien wcześniej upewnić się w swoim urzędzie, czy wniosek zostanie przyjęty.

Zmiana, zawieszenie i zamknięcie firmy po staremu do 2028 r.

Pozostałe wnioski, czyli o zmianę wpisu, zawieszenie, wznowienie i wykreślenie z CEIDG, do 31 października 2028 r. można składać tak jak dotychczas, również w gminie. Kto więc planuje na zimę zawieszenie działalności gospodarczej przez przedsiębiorcę, nadal może to zrobić przy okienku. Od 1 listopada 2028 r. wszystkie wnioski będą już wyłącznie elektroniczne. Wtedy ruszy też jeden formularz dla spółek cywilnych, z którego dane trafią do urzędu skarbowego, GUS i ZUS albo KRUS.

Wpis do CEIDG online: czym podpisać wniosek

Ustawa w nowym brzmieniu art. 10 ust. 7 wymienia trzy podstawowe sposoby podpisu: kwalifikowany podpis elektroniczny, podpis zaufany (czyli profil zaufany) oraz podpis osobisty z e-dowodu. Dopuszcza też inny sposób akceptowany przez system CEIDG, o ile pozwala jednoznacznie ustalić, kto i kiedy złożył wniosek. W praktyce dla większości osób wystarczy profil zaufany. Kto go jeszcze nie ma, może sprawdzić, jak założyć profil zaufany, najczęściej przez bankowość elektroniczną, bez wychodzenia z domu. Rozwiązanie płatne, ale przydatne także w kontaktach z kontrahentami, to kwalifikowany podpis elektroniczny.

mObywatel tylko dla części nowych przedsiębiorców

Rejestracja w aplikacji mObywatel ma swoje ograniczenia. Jak wynika z komunikatu opublikowanego 26 października na stronach rządowych, skorzystać z niej mogą pełnoletni obywatele Polski z aktywnym profilem zaufanym i mDowodem w telefonie. Do tego tylko przy pierwszej firmie i tylko wtedy, gdy wcześniej nie złożyli w tej sprawie wniosku w innej formie. Kto zamykał już kiedyś działalność i teraz zakłada nową, musi skorzystać z Biznes.gov.pl albo z banku.

VAT i ZUS dalej osobno

Warto pamiętać, że wniosek do CEIDG nie załatwia wszystkiego. Rządowy komunikat przypomina, że zgłoszenie do ZUS czy rejestrację jako podatnik VAT trzeba wykonać oddzielnie, w urzędzie albo przez Biznes.gov.pl. Przed złożeniem wniosku dobrze jest więc przejść całą listę formalności, którą obejmuje założenie jednoosobowej działalności gospodarczej: wybór kodów PKD, formy opodatkowania, daty rozpoczęcia działalności.

Kogo zaboli koniec papierowego CEIDG-1

Moim zdaniem kierunek jest dobry. Rejestracja przez internet działa od lat i dla wielu osób jest dziś naturalnym wyborem, a wniosek elektroniczny ma tę przewagę, że system wyłapuje błędy na bieżąco, zamiast zostawiać je urzędnikowi do przepisywania. Mam jednak dwa zastrzeżenia.

Pierwsze dotyczy osób, które nie korzystają z bankowości internetowej i nie mają smartfona: seniorów zakładających firmę na emeryturze czy mieszkańców małych miejscowości. Na etapie prac nad projektem część samorządów ostrzegała, że całkowita rezygnacja z papieru może utrudnić życie właśnie takim osobom, które przy zakładaniu firmy potrzebują rozmowy z urzędnikiem. Państwo próbowało kiedyś odpowiadać na wykluczenie cyfrowe programami takimi jak Kluby Rozwoju Cyfrowego, ale przepisy o CEIDG nie przewidują dla tej grupy żadnego wyjątku. Ani ustawa, ani komunikaty nie precyzują też, jak ma wyglądać pomoc w gminie dla osoby, która przyjdzie do urzędu z pustymi rękami.

Drugie dotyczy cudzoziemców. Profil zaufany wymaga numeru PESEL, a mObywatel w tej usłudze jest zarezerwowany dla Polaków. Osobie z zagranicy pozostaje podpis kwalifikowany albo, jeśli spełnia warunki, ścieżka przez gminę z art. 66b. Ta druga nie jest jednak nigdzie jasno opisana dla zainteresowanych.

Praktyczna rada dla każdego, kto planuje start firmy w listopadzie lub grudniu: lepiej najpierw sprawdzić, czy profil zaufany działa i czy nie wygasł, a dopiero potem wybierać datę rozpoczęcia działalności. Wniosek można złożyć z wyprzedzeniem, wskazując późniejszą datę startu, więc nic nie stoi na przeszkodzie, by formalności zamknąć na spokojnie.

Obserwuj nas w Google Discover

Podobają Ci się nasze treści?

Google Discover

Obserwuj