Wyrok NSA bezlitosny dla emigrantów. Za niezapłacony abonament RTV można dostać rachunek na tysiące złotych

Formalistyczna istota orzeczenia NSA

Sąd jasno stwierdził, że obowiązek abonamentowy ma charakter przedmiotowy i wynika z samego faktu posiadania lub możliwości korzystania z odbiornika znajdującego się na terytorium Polski. Wyjazd za granicę, nawet na stałe, nie powoduje automatycznego wygaśnięcia tego obowiązku. „Nieobecność abonenta w kraju nie jest równoznaczna z brakiem odbiornika ani z jego wyrejestrowaniem” — podkreślił NSA. Ciężar dowodu spoczywa na abonencie. To on musi udowodnić, że odbiornik został formalnie wyrejestrowany lub że nigdy go nie posiadał.

Dlaczego wyrok jest tak surowy?

Sędziowie NSA przyjęli formalistyczną interpretację przepisów. W ich przekonaniu abonament RTV nie jest opłatą za faktyczne oglądanie telewizji czy słuchanie radia, lecz daniną publiczną za samą możliwość odbioru programów publicznych. Jeżeli telewizor stoi w mieszkaniu w Polsce (nawet u rodziców, w wynajmowanym lokalu czy pozostawiony „na wszelki wypadek”), obowiązek trwa. Sąd odrzucił argumenty, że wieloletnia nieobecność i brak korzystania z odbiornika powinny automatycznie zwalniać z opłat. Podkreślono, że jedynym skutecznym sposobem na zakończenie obowiązku jest złożenie wniosku o wyrejestrowanie odbiornika RTV.

Bolesne konsekwencje dla emigrantów

Wyrok uderza szczególnie w osoby, które wyjechały z Polski wiele lat temu i nie załatwiły formalności. Poczta Polska może naliczać zaległości za kilka lub nawet kilkanaście lat, wraz z odsetkami. W skrajnych przypadkach kwoty sięgają kilku tysięcy złotych. Wielu emigrantów zakładało, że skoro nie mieszkają w Polsce i nie oglądają TVP, to nie muszą płacić. Po wyroku NSA takie założenie straciło podstawę prawną.

Jedyny skuteczny sposób na wygaśnięcie obowiązku

Formalne wyrejestrowanie odbiornika. Można to zrobić:

Bez tego dokumentu nawet abonament RTV po sprzedaży mieszkania, wywiezienie telewizora czy oświadczenie „nie korzystam” nie chroni przed egzekucją.

Stanowisko Poczty Polskiej i zaostrzona windykacja

Poczta Polska w pełni popiera linię orzeczniczą NSA. Instytucja podkreśla, że abonament ma charakter publicznoprawny i służy finansowaniu mediów publicznych. W ostatnich latach znacznie zaostrzyła działania windykacyjne, w tym wobec osób przebywających za granicą — liczba wszczynanych postępowań egzekucyjnych w sprawie abonamentu RTV z roku na rok rośnie.

Egzekucja administracyjna z konta bankowego

Jeżeli abonent nie reaguje na upomnienia, sprawa trafia do urzędu skarbowego. Ściąganie abonamentu RTV przez urząd skarbowy odbywa się w trybie egzekucji administracyjnej i może obejmować zajęcie rachunku bankowego, wynagrodzenia czy nadpłaty podatku. Emigranci, którzy posiadają w Polsce konto bankowe lub nieruchomość, są w tej sytuacji szczególnie narażeni.

Szerszy kontekst i przyszłość systemu

Wyrok wpisuje się w trend zaostrzania interpretacji przepisów dotyczących abonamentu RTV. W poprzednich latach NSA zajmował podobne stanowisko m.in. w sprawach dotyczących definicji „odbiornika” (smartfony, komputery z tunerem). System abonamentowy od lat budzi kontrowersje. Krytycy wskazują na jego nieskuteczność, niską ściągalność i nieadekwatność w erze streamingu — to właśnie dlatego coraz głośniej mówi się o reformie i wprowadzeniu nowej formy finansowania mediów publicznych. W grze są dwa scenariusze, w tym nowa opłata na media publiczne pobierana wraz z podatkiem dochodowym. Do czasu uchwalenia takiej reformy obowiązują jednak dotychczasowe przepisy, a omawiany wyrok NSA wzmacnia pozycję Poczty Polskiej w sporach z abonentami.

Wnioski dla emigrantów

Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego jest jednoznaczny i stanowi, że wieloletni pobyt za granicą nie zwalnia z abonamentu RTV. Jedynym skutecznym sposobem pozostaje formalne wyrejestrowanie odbiornika. Emigranci, którzy zostawili sprzęt w Polsce, powinni jak najszybciej załatwić tę sprawę, aby uniknąć narastających zaległości. Orzeczenie pokazuje, jak bardzo formalistyczne i rygorystyczne jest obecnie podejście do tej daniny. Warto potraktować go jako ostateczne przypomnienie, że jeśli nie wyrejestrowałeś odbiornika, formalnie nadal jesteś zobowiązany za niego płacić.

Obserwuj nas w Google Discover

Podobają Ci się nasze treści?

Google Discover

Obserwuj