- Bezprawnik -
- Finanse -
- Kasyno zawsze wygrywa. Byłem w Las Vegas i wiem już, dlaczego to nie kwestia szczęścia
Kasyno zawsze wygrywa. Byłem w Las Vegas i wiem już, dlaczego to nie kwestia szczęścia
Wróciłem właśnie z Las Vegas — miejsca, które bezczelnie i z uśmiechem na ustach drenuje portfele przybywających tam ludzi z całego świata. Choć moja wizyta miała charakter służbowo-turystyczny, a na hazard przeznaczyłem skromny, z góry spisany na straty budżet, to obserwowanie tego miasta-spektaklu było fascynujące. To jest fenomen socjologiczny. Dziś jednak nie o samym Vegas, a o tym, jak funkcjonuje kasyno – także i to np. w Poznaniu, Madrycie czy Monte Carlo.
Matematyka jest wszędzie — czym jest house edge i wskaźnik RTP
U podstaw każdego biznesu hazardowego leży matematyka, w przeważającej części jedna z jej gałęzi, czyli rachunek prawdopodobieństwa. Założenie gier kasynowych jest proste – każda z nich ma wbudowaną asymetrię szans na korzyść kasyna. Tę przewagę nazywamy „house edge”. Najwygodniej przedstawić ją za pomocą wskaźnika RTP (Return to Player), czyli teoretycznego procentu zwrotu dla gracza. Obliczenia nie są skomplikowane: RTP = 100% – house edge.
Jeśli gra ma przewagę kasyna 5%, to RTP wynosi 95%. House edge nalicza się jednak od łącznego obrotu, a więc także od pieniędzy wygranych, a następnie ponownie obstawionych. Gracz może wejść do kasyna ze 100 dolarami, lecz w ciągu wieczoru wygenerować 500 albo 1000 dolarów obrotu.
Przy budżecie 100 dolarów, 100 zakładach po 5 dolarów i przewadze kasyna 5% oczekuje się straty 25 dolarów. Oblicza się to, mnożąc house edge przez łączny obrót.
To właśnie częstotliwość gry i ponowne obstawianie wygranych sprawiają, że relatywnie niewielka przewaga kasyna może podczas dłuższej sesji pochłonąć dużą część pieniędzy gracza. Podobne mechanizmy, których gracze często nie są świadomi, napędzają też zakłady bukmacherskie w Polsce.
Gry mniej ryzykowne — blackjack i strategia podstawowa
Zanim ktoś jednak powie nam, że wszystko, co w kasynie, to tylko bezmyślne klikanie automatów, muszę tutaj wziąć „kasynistów” w obronę. Nie każda gra traktuje nas tak samo.
Blackjack, czyli kasynowa wersja karcianego oczka, to jedna z nielicznych gier, gdzie stosując idealną tzw. strategię podstawową, możemy znacząco obniżyć przewagę kasyna do ok. 0,5–1%. Jedyny problem polega na tym, że podejmujemy decyzje jako pierwsi. Jeśli to my przekroczymy barierę 21 punktów, to przegrywamy – niezależnie od tego, jakie karty dobierze później krupier.
Nie jest to system gwarantujący wygraną. Strategia nie usuwa losowości i nie sprawia, że każda partia staje się korzystna. Pozwala jedynie ograniczyć błędy, które zwiększałyby przewagę kasyna.
W korzystniejszym wariancie gracz otrzymuje wypłatę 3:2. Przy stawce 10 dolarów zarabia więc 15 dolarów. Coraz częściej można jednak spotkać stoły oferujące wypłatę 6:5, gdzie przy tej samej stawce zysk wyniesie tylko 12 dolarów. Właśnie dlatego sam napis „blackjack” nie wystarcza do oceny opłacalności gry.
Ruletka — gdzie strategia traci na znaczeniu
W ruletce wszystko zależy od koła. W wersji europejskiej (37 pól, jedno zero) przewaga domu wynosi przyzwoite 2,70%. W wersji amerykańskiej, gdzie dołożono dodatkowe pole „00”, przewaga kasyna wzrasta do 5,26%. Oczywiście są pewne taktyki, jak np. obstawianie tylko parzystych, kolorów, kilku liczb jednocześnie albo jednej konkretnej liczby.
Zmienia się wtedy wariancja, czyli skala wahania wyników. Obstawiając pojedyncze liczby, będziemy zazwyczaj przegrywali wiele razy z rzędu, od czasu do czasu wygrywając dużą kwotę. Przy obstawianiu kolorów wygrane będą pojawiały się częściej, ale ich wysokość będzie mniejsza.
Złudzenie gracza — dlaczego „dawno nie wypadło” nic nie znaczy
Jedną z najbardziej zwodniczych „taktyk” jest myślenie, że jeśli coś dawno nie wypadło, to teraz już na pewno wypadnie. W prawidłowo działającej ruletce każde pole ma takie samo prawdopodobieństwo trafienia, każde zakręcenie jest niezależne. Jeśli było 8 razy z rzędu czerwone, to w kolejnym losowaniu wcale nie rośnie szansa na to, że teraz będzie czarne.
Automaty są losowe, ale to nie znaczy, że są sprawiedliwe
Wymagające najmniejszego wkładu intelektualnego automaty, oparte na generatorach liczb pseudolosowych, charakteryzują się bardzo wysoką zmiennością. Niektóre mogą dawać małe wygrane bardzo często, a inne będą kusić nieświadomych graczy olbrzymimi sumami, których szansa na zdobycie jest bliska zeru. Przewaga kasyna na automatach jest największa i potrafi sięgać nawet 15–20%. Ten sam mechanizm losowości bywa dziś wbudowywany w lootboxy, o których coraz głośniej mówi się w kontekście gier komputerowych.
To właśnie zmienność sprawia, że niektóre automaty pozwalają relatywnie długo utrzymywać się przy grze, a inne mogą błyskawicznie pochłonąć cały budżet. Nie jest to jednak równoważne ze stwierdzeniem, że każdy automat jest mniej opłacalny od każdej gry stołowej. Warunki zależą od konkretnego urządzenia, konfiguracji i tabeli wypłat.
Czy kasyno zawsze wygrywa?
Nie. Kasyno nie zawsze wygrywa pojedynczą partię. Nie zawsze zarabia na konkretnym graczu. Może nawet zakończyć dzień lub miesiąc wynikiem gorszym od oczekiwanego. Jego przewaga polega bowiem na czymś innym.
Kasyno ustala zasady gier w taki sposób, aby przeciętna wartość każdego zakładu była dla niego korzystna. Następnie przyjmuje ogromną liczbę takich zakładów. Im dłużej działa i im większy generuje obrót, tym mniejsze znaczenie ma krótkoterminowe szczęście pojedynczych graczy. Cały ten rynek, wraz z zasadami reklamy i opodatkowania, porządkuje w Polsce ustawa hazardowa.
Jak przechytrzyć kasyno — historia Gonzala Garcii-Pelayo
W latach 90. Gonzalo Garcia-Pelayo stwierdził, że skoro koło ruletki jest tylko urządzeniem mechanicznym, to z czasem się zużywa. Mogą zatem wystąpić jakieś mikroasymetrie konstrukcyjne czy nawet nierówność podłogi, które ostatecznie wpływają na częstsze występowanie pewnych liczb.
Gonzalo wraz z rodziną przez miesiące spisywał tysiące wyników w kasynie w Madrycie, po czym przepuścił je przez autorski program komputerowy. Odkrył koła, na których niektóre liczby pojawiały się z prawdopodobieństwem 1/28 zamiast teoretycznego 1/37. Dzięki tej wiedzy jego rodzina uzyskała 15-procentową przewagę nad kasynem i wygrała ponad milion euro.
Sprawa trafiła do Sądu Najwyższego Hiszpanii, który w 2004 roku uznał ich wygraną za w pełni legalny pokaz sprytu, zmuszając kasyna na całym świecie do zmiany standardów technicznych kół. Podobny mechanizm — tyle że zakończony inaczej — pokazuje głośna gra w kasynie polskiego matematyka, któremu sieć kasyn ograniczyła możliwość wygrywania.
Kupujemy emocje, nie zysk
Wracając myślami do słynnego Stripu w Las Vegas, uświadomiłem sobie jedno. Kasyno to nie instytucja charytatywna ani platforma inwestycyjna – to po prostu bardzo drogi teatr. Idąc tam, kupujemy bilet na spektakl „być może nam się dzisiaj uda”.
Matematyka i psychologia dbają o to, abyśmy płacili za ten bilet odpowiednio wysoką cenę. Jeśli traktujemy wizytę w kasynie jak wyjście do prawdziwego teatru, z góry zakładamy, że stracimy, ale staniemy się częścią np. tego słynnego Las Vegas, to będziemy bawić się świetnie – i to jest w porządku.
Problemy zaczynają się wtedy, jeśli traktujemy to jako sposób na zarabianie, zdobywanie środków na życie. W tym momencie kasyno już z nami wygrało. A jak nie z nami, to z kimś innym, kto pomyślał tak samo. Warto pamiętać, że ten sam nałóg bywa też przyczyną poważnych problemów finansowych, o czym pisaliśmy przy okazji obsługi konta u bukmachera przez mObywatel.
