Dla wyższej kadry zarządzającej przepisy przewidują odmienne zasady pracy. Dotyczą one chociażby nadgodzin czy ustalania wynagrodzenia

Praca dołącz do dyskusji (15) 01.06.2020
Dla wyższej kadry zarządzającej przepisy przewidują odmienne zasady pracy. Dotyczą one chociażby nadgodzin czy ustalania wynagrodzenia

Joanna Majkowska

Pracownik zarządzający zakładem pracy w imieniu pracodawcy ma nie tylko dodatkowe uprawnienia, ale też dodatkowe obowiązki. W kodeksie pracy dla wyższej kadry przewidziano szereg regulacji odmiennych niż te dla „zwykłych” pracowników. Związane są one przede wszystkim z czasem pracy, ale także z wynagrodzeniem czy pracą w godzinach nadliczbowych.

Kim jest pracownik zarządzający zakładem pracy w imieniu pracodawcy?

Pracownikiem zarządzającym w imieniu pracodawcy zakładem pracy mogą być trzy kategorie podmiotów. Zgodnie z artykułem 128 § 2 Kodeksu pracy będzie to:

  • Pracownik kierujący jednoosobowo zakładem pracy i jego zastępcy;
  • Pracownik wchodzący w skład kolegialnego organu zarządzającego zakładem pracy;
  • Główny księgowy.

Takim pracownikiem kierującym zakładem pracy może być kierownik czy dyrektor. Kierownictwo może być jednak także wieloosobowe. Najczęstszym przykładem tego rodzaju jest zarząd w spółce kapitałowej.

Dla podmiotów z artykułu 128 § 2 Kodeksu pracy przewidziano odmienne zasady pracy niż dla „zwykłych” pracowników. Różnice widoczne są w takich kwestiach jak:

  • Minimalny nieprzerwany odpoczynek dobowy i tygodniowy;
  • Prowadzenie ewidencji czasu pracy;
  • Ustalanie warunków wynagrodzenia;
  • Praca w godzinach nadliczbowych;
  • Dyżur;
  • Wymiaru czasu pracy w nocy, której wykonywanie jest szczególnie niebezpieczne lub związane z dużym wysiłkiem fizycznym lub umysłowym.

Pracownik zarządzający zakładem pracy a minimalny nieprzerwany odpoczynek dobowy i tygodniowy

Zgodnie z przepisami Kodeksu pracy pracownikowi przysługuje prawo do co najmniej 11 godzin nieprzerwanego odpoczynku w ciągu doby i 35 godzin w tygodniu. Przepis ten nie dotyczy jednak pracowników zarządzających zakładem pracy w imieniu pracodawcy. Ciąży bowiem na nich szczególny obowiązek dbałości o dobro zakładu pracy.

Jeśli zdarzy się sytuacja, że dobowy czy tygodniowy odpoczynek w pracy nie będzie możliwy, zarządzający zakładem pracy ma prawo do równoważnego odpoczynku w innym terminie w danym okresie rozliczeniowym. Tym samym taka osoba będzie mogła wydłużyć swój odpoczynek dobowy czy tygodniowy o skróconą część w późniejszym terminie.

Minimalny odpoczynek dobowy i tygodniowy ma także znaczenie, jeśli chodzi o dyżur pełniony przez pracownika. W przypadku „zwykłych” pracowników dyżur nie może naruszać prawa pracownika do nieprzerwanego tygodniowego i dobowego odpoczynku. Przepisu tego nie stosuje się jednak w odniesieniu do osób zarządzających zakładem pracy w imieniu pracodawcy.

Prowadzenie ewidencji czasu pracy

Pracodawca ma obowiązek prowadzić ewidencję czasu pracy pracowników. Umożliwia to prawidłowe ustalanie wynagrodzenia i innych świadczeń związanych z pracą. Dla pracownika zarządzającego zakładem pracy przewidziano jednak odmienne regulacje. Zgodnie z artykułem 149 § 2 Kodeksu pracy nie ewidencjonuje się jego godzin pracy.

Wyłączenie obowiązku ewidencjonowania czasu pracy nie zwalnia jednak pracodawcy od obowiązku ewidencjonowania urlopów wypoczynkowych czy bezpłatnych, niezdolności do pracy z powodu choroby czy opieki nad chorym członkiem rodziny.

Ustalanie warunków wynagrodzenia

W zakładach zatrudniających co najmniej 50 pracowników warunki wynagradzania określane są w regulaminie wynagradzania. Pracownik zarządzający zakładem pracy w imieniu pracodawcy nie może mieć jednak ustalanej płacy na podstawie takiego regulaminu. Jego uprawnienia płacowe mogą mieć swoje źródło jedynie w umowie o pracę albo w przepisach powszechnych, takich jak ustawy czy rozporządzenia.

Pracownik zarządzający zakładem pracy a praca w godzinach nadliczbowych

Pracownicy wykonujący pracę ponad tygodniowym wymiarem mają prawo do rekompensaty za nadgodziny.  Pracownik zarządzający w imieniu pracodawcy zakładem pracy czy kierownik wyodrębnionych komórek organizacyjnych takiego uprawnienia jednak mieć nie będzie. Za pracę wykonywaną poza normalnymi godzinami nie przysługuje mu wynagrodzenie ani dodatek z tytułu pracy w godzinach nadliczbowych.

Zasada ta nie będzie jednak dotyczyć godzin nadliczbowych w niedzielę i święta. Kierownicy wyodrębnionych jednostek organizacyjnych powinni z tego tytułu otrzymać wynagrodzenie oraz dodatek za pracę w godzinach nadliczbowych. Pracownik zarządzający zakładem pracy w imieniu pracodawcy nawet w przypadku nadgodzin w takim dniu prawa do wynagrodzenia czy rekompensaty jednak nie ma.

Warto przy tym zaznaczyć, że przepis ten dotyczy sytuacji wyjątkowych, w których powstaje konieczność dodatkowej pracy. Osoby na stanowiskach kierowniczych nie mogą być natomiast pozbawiane prawa do wynagrodzenia z tytułu nadgodzin, jeśli niezależna od nich zła organizacja zakładu pracy powoduje konieczność notorycznego pozostawania po godzinach.

Na koniec warto jeszcze wspomnieć o pracy w nocy osoby zarządzającej zakładem. Zgodnie z artykułem 1517 § 3

Czas pracy pracującego w nocy nie może przekraczać 8 godzin na dobę, jeżeli wykonuje prace szczególnie niebezpieczne albo związane z dużym wysiłkiem fizycznym lub umysłowym.

Przepis ten nie dotyczy jednak pracowników zarządzających w imieniu pracodawcy zakładem pracy.